Nghị định 208: Quyền lợi hành khách khi chậm chuyến bay từ 4 giờ

Nghị định 208: Quyền lợi hành khách khi chậm chuyến bay từ 4 giờ

Nghị định số 208 về vận tải hàng không vừa được Chính phủ ban hành, quy định rõ hơn về quyền lợi của hành khách khi chuyến bay bị chậm trễ, đặc biệt là mốc thời gian để hành khách được hoàn vé và bồi thường. Liệu những thay đổi này có thực sự bảo vệ quyền lợi người đi máy bay, nhất là trong bối cảnh chậm, hủy chuyến vẫn còn phổ biến?

Bối cảnh

Chính phủ Việt Nam đã ban hành Nghị định số 208/2026 nhằm điều chỉnh các quy định về vận tải hàng không, trong đó tập trung vào việc bảo vệ quyền lợi hành khách khi gặp sự cố chậm chuyến, hủy chuyến. Nghị định này có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2026, nhằm thay thế và bổ sung cho các quy định trước đây, giúp hành khách dễ dàng hơn trong việc yêu cầu hoàn vé, bồi thường khi chuyến bay bị trễ hoặc hủy do lỗi của hãng hàng không.

Trước đây, hành khách phải chờ đến 5 giờ mới được quyền từ chối đổi chuyến và yêu cầu hoàn vé trong trường hợp chuyến bay bị chậm. Tuy nhiên, với đặc thù các chuyến bay nội địa thường kéo dài chỉ một đến hai giờ, việc chờ đợi quá lâu gây ảnh hưởng lớn đến kế hoạch của hành khách, như lỡ cuộc họp, khám bệnh hay các sự kiện quan trọng khác.

Diễn biến chính

Nghị định 208 đã rút ngắn mốc thời gian chậm chuyến để hành khách được quyền hoàn vé và bồi thường từ 5 giờ xuống còn 4 giờ. Điều này có nghĩa là nếu chuyến bay bị chậm trên 4 giờ do nguyên nhân thuộc trách nhiệm của hãng hàng không, hành khách có thể từ chối đổi chuyến và yêu cầu hoàn lại tiền vé chưa sử dụng.

Nguyên nhân được quy định rõ ràng, chỉ khi chậm chuyến do lỗi của hãng như thiếu tổ bay, trục trặc kỹ thuật mới áp dụng quyền này. Ngược lại, nếu chậm do thời tiết xấu, sân bay đóng cửa hoặc hạn chế vùng trời, hành khách không được tự động hoàn vé hay bồi thường theo quy định này.

Bên cạnh đó, Nghị định cũng quy định rõ về quyền lợi phục vụ hành khách khi chậm chuyến. Cụ thể, nếu chuyến bay chậm từ 2 giờ, hãng phải cung cấp nước uống hoặc voucher tương đương; từ 3 giờ có đồ ăn; từ 6 giờ phải bố trí nơi nghỉ ngơi phù hợp. Đáng chú ý, khi hành khách đã lên máy bay nhưng phải chờ đợi quá lâu, hãng cũng có trách nhiệm cung cấp nước uống, đảm bảo thông gió, nhiệt độ, vệ sinh và hỗ trợ y tế khi cần thiết.

• Nếu cửa tàu bay đã đóng nhưng sau 30 phút vẫn chưa cất cánh, hãng phải thực hiện các nghĩa vụ trên.
• Nếu chậm quá 3 giờ mà chưa xác định được giờ cất cánh, hành khách có quyền được cho xuống máy bay, trừ trường hợp yêu cầu an toàn, an ninh.
• Nếu hãng dời giờ khởi hành sớm hoặc muộn hơn 5 giờ so với giờ trên vé, hành khách có quyền chọn hoàn vé, đổi chuyến hoặc chuyển sang chuyến khác.

Về tình trạng chậm, hủy chuyến tại Việt Nam, theo Cục Hàng không Việt Nam, trong tháng 5 năm 2026, tổng số chuyến bay khai thác là 20.280 chuyến, trong đó có 2.614 chuyến bị chậm (chiếm 12,9%) và 83 chuyến bị hủy. Tỉ lệ đúng giờ toàn ngành đạt 87,1%. Trong đó, Pacific Airlines dẫn đầu về tỉ lệ đúng giờ với 95,2%, còn Vietravel Airlines thấp nhất với 82,2%. Về số lượng chuyến chậm, Vietjet đứng đầu với 1.284 chuyến, tiếp đến là Vietnam Airlines với 871 chuyến.

Nguyên nhân chính gây chậm chuyến là do tàu bay về muộn, chiếm 61,6% tổng số chuyến trễ. Về hủy chuyến, Vietnam Airlines chiếm đa số với 56 chuyến, Vietjet 20 chuyến, VASCO 5 chuyến và Bamboo Airways 2 chuyến.

Phân tích & Ý nghĩa

Việc rút ngắn mốc thời gian chậm chuyến từ 5 giờ xuống còn 4 giờ trong Nghị định 208 là một bước tiến quan trọng nhằm bảo vệ quyền lợi hành khách, nhất là với các chuyến bay nội địa có thời gian bay ngắn. Điều này giúp hành khách không phải chờ đợi quá lâu khi chuyến bay bị trễ, tránh mất thêm thời gian và chi phí phát sinh do chậm trễ.

Tuy nhiên, quyền lợi này chỉ được áp dụng khi nguyên nhân chậm chuyến thuộc trách nhiệm của hãng hàng không. Đây là điểm cần lưu ý vì trong thực tế, hành khách thường chỉ nhận được các thông báo chung chung như "lý do khai thác" hay "tàu bay về muộn", khiến họ khó xác định được mình có được quyền yêu cầu hoàn vé, bồi thường hay không.

Nghị định cũng yêu cầu các hãng hàng không phải xin lỗi hành khách, nêu rõ lý do chậm chuyến và cập nhật giờ dự kiến khởi hành ít nhất 30 phút một lần. Điều này nhằm nâng cao tính minh bạch và trách nhiệm của hãng với khách hàng.

Về phần phục vụ hành khách khi chậm chuyến, việc quy định rõ ràng các mức hỗ trợ như nước uống, đồ ăn, nơi nghỉ ngơi và hỗ trợ y tế giúp hành khách cảm thấy được chăm sóc hơn trong những tình huống bất tiện. Đặc biệt, quy định về trách nhiệm khi hành khách đã lên máy bay nhưng phải chờ lâu cũng là điểm mới đáng chú ý, tránh việc hành khách bị bỏ quên trên máy bay trong thời gian dài.

Tuy nhiên, hiệu quả của Nghị định 208 phụ thuộc rất lớn vào việc thực thi của các hãng hàng không. Nếu hãng chỉ thông báo chung chung, không chủ động hỗ trợ, hoặc để hành khách phải tự tìm kiếm quyền lợi, thì những quy định này khó có thể phát huy tác dụng thực sự.

Kết luận

Nghị định 208 đánh dấu bước tiến trong việc bảo vệ quyền lợi hành khách hàng không tại Việt Nam, đặc biệt là việc rút ngắn mốc thời gian chậm chuyến để được hoàn vé và bồi thường từ 5 giờ xuống còn 4 giờ. Quy định cũng làm rõ trách nhiệm của hãng khi khách đã lên máy bay nhưng phải chờ đợi lâu, đồng thời yêu cầu hãng phải minh bạch trong thông báo và phục vụ hành khách đầy đủ. Tuy nhiên, việc thực thi nghiêm túc các quy định này sẽ quyết định mức độ hiệu quả và sự hài lòng của hành khách trong thực tế.

Hình ảnh từ bài viết

Hành khách xem bảng thông tin hiển thị chuyến bay tại Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất - Ảnh: QUANG ĐỊNH

Hành khách ngồi chờ đến giờ lên máy bay - Ảnh: QUANG ĐỊNH

Nguồn