Nhiều quỹ mở cổ phiếu tại Việt Nam gặp thua lỗ trong nửa đầu năm 2026
Thị trường chứng khoán Việt Nam trong nửa đầu năm 2026 đã trải qua nhiều biến động đáng chú ý. Liệu các quỹ mở cổ phiếu có tận dụng được cơ hội tăng trưởng hay đang chịu áp lực thua lỗ? Câu chuyện này không chỉ là bài học cho nhà đầu tư trong nước mà còn có ý nghĩa với cộng đồng người Việt tại châu Âu, trong đó có Séc, khi họ quan tâm đến xu hướng tài chính và đầu tư tại quê nhà.
Bối cảnh
Trong 6 tháng đầu năm 2026, chỉ số VN-Index - thước đo chính của thị trường chứng khoán Việt Nam - đã có nhiều biến động. Đầu năm, chỉ số này từng giảm sâu xuống dưới 1.600 điểm do lo ngại về căng thẳng tại Trung Đông, một yếu tố địa chính trị ảnh hưởng tới tâm lý nhà đầu tư toàn cầu. Tuy nhiên, sau đó VN-Index hồi phục mạnh và đạt mức cao kỷ lục 1.927 điểm vào giữa tháng 5. Tổng thể, VN-Index tăng từ 1.784 điểm lên 1.860 điểm, tương đương mức tăng 4,26%.
VN-Index là chỉ số tổng hợp giá cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết trên sàn HoSE (Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh), phản ánh sức khỏe chung của thị trường chứng khoán Việt Nam. Tuy nhiên, sự tăng trưởng của chỉ số này không đồng nghĩa với việc tất cả cổ phiếu đều tăng giá, bởi VN-Index có thể bị chi phối bởi một số cổ phiếu vốn hóa lớn.
Diễn biến chính
Dữ liệu từ nền tảng giao dịch chứng chỉ quỹ Fmarket trên 28 quỹ mở cổ phiếu cho thấy chỉ duy nhất quỹ VNDAF, do nhóm VnDirect quản lý, đạt hiệu suất vượt trội hơn VN-Index với mức tăng 6,38%. Quỹ này tập trung đầu tư vào các doanh nghiệp có vốn hóa lớn và hiệu quả kinh doanh tốt, phù hợp với mục tiêu đầu tư dài hạn.
Tuy nhiên, mức tăng của VN-Index phần lớn đến từ nhóm cổ phiếu của tập đoàn Vingroup, gồm các mã VIC, VHM, VRE và VPL. Nếu loại trừ nhóm cổ phiếu này, chỉ số chung thực tế giảm khoảng 2,07% so với cuối năm trước. Điều này cho thấy phần lớn thị trường cổ phiếu còn lại không có sự cải thiện mà còn sụt giảm.
Bên cạnh VNDAF, có thêm 16 quỹ mở cổ phiếu khác đạt hiệu suất cao hơn mức giảm của thị trường khi loại trừ tác động của Vingroup. Trong đó, quỹ BMFF của MB Capital tăng hơn 4%, EVESG của tập đoàn Prudential (Anh) và MBVF của MB Capital tăng trên 3%. Một số quỹ khác như VDEF (VinaCapital), LHCDF (Lighthouse Capital) và TBLF (SGI Capital) cũng có mức tăng trên 2%.
Đáng chú ý, có tới 17 trên 28 quỹ (chiếm khoảng 60%) ghi nhận hiệu suất âm trong nửa đầu năm 2026. Những quỹ có hiệu suất kém nhất gồm KDEF của Korea Investment Management (KIM), DCDE và DCDS của Dragon Capital. Ngoài ra, nhiều quỹ khác cũng giảm từ 3-5%, như VLGF (SSI), UVEEF (UOB), GDEGF (HD Capital), SSISCA (SSI), MAFEQI (Manulife)...
Phân tích & Ý nghĩa
Chuyên gia kinh tế độc lập Huỳnh Hoàng Phương nhận định, việc nhiều quỹ mở cổ phiếu có hiệu suất thấp hơn VN-Index phản ánh đặc điểm của thị trường hơn là năng lực của các quỹ đầu tư. VN-Index tăng chủ yếu nhờ sự dẫn dắt của một số ít cổ phiếu vốn hóa lớn, trong khi phần lớn cổ phiếu còn lại trên thị trường vẫn giảm giá.
"Chỉ số tăng nhờ sự dẫn dắt của một số rất ít cổ phiếu có vốn hóa lớn, thay vì sự cải thiện đồng đều của toàn thị trường. Vì vậy, việc nhiều quỹ mở không theo kịp VN-Index là điều không quá bất thường."
Thêm vào đó, các quỹ mở thường áp dụng nguyên tắc quản trị rủi ro và đa dạng hóa danh mục, giới hạn tỷ trọng đầu tư vào từng cổ phiếu để tránh rủi ro tập trung. Do đó, họ khó có thể phân bổ tỷ trọng lớn vào một vài cổ phiếu để bám sát diễn biến chỉ số trong những giai đoạn thị trường tăng theo kiểu tập trung hóa.
Tuy nhiên, một số quỹ có hiệu suất thấp hơn đáng kể so với mặt bằng chung, ngay cả khi đã loại bỏ tác động của nhóm cổ phiếu Vingroup. Điều này cho thấy yếu tố lựa chọn cổ phiếu, phân bổ danh mục và thời điểm giải ngân cũng ảnh hưởng không nhỏ đến kết quả đầu tư.
Xét về cơ cấu danh mục, hầu hết các quỹ đều ưu tiên nắm giữ cổ phiếu ngân hàng như ACB, TCB, CTG, MBB, VCB - những mã bluechip có vốn hóa lớn và thanh khoản tốt. Tuy nhiên, sự chênh lệch hiệu suất giữa các quỹ là khá lớn, với mức cách biệt lên tới 15 điểm phần trăm giữa quỹ sinh lời tốt nhất và thấp nhất.
Ông Vũ Thành Huy, Trưởng phòng Quản lý danh mục đầu tư FinSuccess, cho biết sự khác biệt này xuất phát từ bối cảnh thị trường điều chỉnh diện rộng từ cuối năm 2025 đến nay. Các chỉ báo quan trọng như chỉ số P/E (tỷ lệ giá trên lợi nhuận) của VN-Index loại trừ nhóm Vingroup giảm mạnh về vùng thấp lịch sử, cùng với tỷ lệ cổ phiếu duy trì trên đường MA 200 (đường trung bình động 200 ngày, thước đo xu hướng dài hạn) ở mức rất thấp, phản ánh phần lớn cổ phiếu đang trong xu hướng giảm giá.
Ông Huy nhấn mạnh: "Hơn 80% cổ phiếu trên sàn đang trong xu hướng giảm, nên việc hầu hết các quỹ có hiệu suất không đạt như kỳ vọng là điều dễ hiểu."
Những quỹ có kết quả đầu tư vượt trội thường duy trì tỷ lệ tiền mặt cao hoặc tập trung vào nhóm cổ phiếu có câu chuyện tăng trưởng riêng biệt, thay vì chỉ chạy theo chỉ số chung. Đây là chiến lược giúp giảm thiểu rủi ro trong bối cảnh thị trường biến động mạnh.
Kết luận
Nhìn chung, nửa đầu năm 2026 là giai đoạn đầy thử thách với các quỹ mở cổ phiếu tại Việt Nam. Mặc dù VN-Index có mức tăng nhẹ, nhưng sự tăng trưởng này chủ yếu nhờ vào một số ít cổ phiếu vốn hóa lớn, trong khi phần lớn thị trường vẫn trong xu hướng giảm. Do đó, việc nhiều quỹ mở cổ phiếu ghi nhận hiệu suất âm hoặc thấp hơn VN-Index là điều dễ hiểu và phản ánh đúng đặc điểm thị trường hiện tại.
Đối với nhà đầu tư, đặc biệt là cộng đồng người Việt tại Séc và châu Âu quan tâm đến thị trường tài chính Việt Nam, đây là tín hiệu cần cân nhắc kỹ lưỡng khi lựa chọn quỹ đầu tư, đồng thời hiểu rõ cơ cấu danh mục và chiến lược quản trị rủi ro của các quỹ.
Hình ảnh từ bài viết
Nhà đầu tư đang theo dõi thị trường chứng khoán, tháng 4/2026. Ảnh: Quỳnh Trần
Tỷ lệ cổ phiếu duy trì trên đường MA 200 đang giảm về mức thấp. Ảnh: VnDirect
Nhiều quỹ mở cổ phiếu tại Việt Nam gặp thua lỗ trong nửa đầu năm 2026