Ai được phát ngôn cho báo chí khi xảy ra sự cố quốc gia?

0001-01-01

Ai được phát ngôn cho báo chí khi xảy ra sự cố quốc gia?

Khi một sự cố mang tính quốc gia xảy ra, ai sẽ là người đại diện phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí? Quy định mới trong Nghị định số 244 sẽ làm rõ vai trò và trách nhiệm của các cơ quan nhà nước trong việc xử lý thông tin, nhằm đảm bảo công khai, minh bạch và tránh lan truyền thông tin sai lệch.

Bối cảnh

Nghị định số 244, có hiệu lực từ ngày 1-7-2026, quy định chi tiết việc phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí của các cơ quan hành chính nhà nước tại Việt Nam. Đây là một bước quan trọng nhằm chuẩn hóa quy trình truyền thông trong các tình huống khẩn cấp hoặc có tác động lớn đến xã hội.

Việc này nhằm mục đích đảm bảo thông tin được cung cấp kịp thời, chính xác và có kiểm soát, tránh tình trạng thông tin sai lệch hoặc gây hoang mang dư luận. Nghị định cũng quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan báo chí trong việc đăng tải và phản hồi thông tin do người phát ngôn cung cấp.

Diễn biến chính

Điều 7 của Nghị định số 244 quy định về phát ngôn trong các trường hợp đột xuất, bất thường, đặc biệt là khi xảy ra sự cố mang tính quốc gia liên quan đến quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội hoặc sức khỏe cộng đồng.

Trong những trường hợp này, trừ khi có các quy định đặc biệt như ban bố tình trạng khẩn cấp, thiết quân luật hoặc giới nghiêm, Thủ tướng Chính phủ hoặc người phát ngôn của Chính phủ sẽ là người chịu trách nhiệm phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí ngay sau khi sự cố xảy ra, đồng thời thường xuyên cập nhật trong quá trình xử lý sự cố.
Đối với sự cố liên quan đến nhiều bộ, ngành hoặc địa phương, người phát ngôn của bộ, cơ quan ngang bộ hoặc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh được Chính phủ giao chủ trì xử lý sẽ phối hợp thống nhất nội dung với các bên liên quan để phát ngôn và cung cấp thông tin thường xuyên.
Khi có các sự kiện quan trọng có tác động lớn trong xã hội thuộc phạm vi quản lý của cơ quan hành chính nhà nước, người phát ngôn phải cung cấp thông tin ban đầu cho báo chí trong vòng 24 giờ kể từ khi tiếp nhận và xử lý vụ việc nhằm cảnh báo kịp thời, định hướng dư luận và hạn chế khủng hoảng truyền thông.
Trong trường hợp dư luận có nhiều ý kiến không thống nhất về một vấn đề, người phát ngôn cũng phải lên tiếng trong vòng 24 giờ kể từ khi xác định vụ việc có nguy cơ tác động đến dư luận xã hội.

Nghị định cũng quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan báo chí, nhà báo, phóng viên trong việc đăng tải trung thực, khách quan và đầy đủ nội dung thông tin do người phát ngôn cung cấp. Nếu có sai sót, cơ quan báo chí phải đăng cải chính, xin lỗi theo quy định pháp luật.

Đáng chú ý, các cơ quan hành chính nhà nước chưa có quy chế nội bộ về phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí phải xây dựng và ban hành quy chế này trong vòng 45 ngày kể từ ngày nghị định có hiệu lực.

Phân tích & Ý nghĩa

Quy định này thể hiện sự chuyên nghiệp và minh bạch trong công tác truyền thông của các cơ quan nhà nước, đặc biệt trong những tình huống nhạy cảm, có thể ảnh hưởng lớn đến xã hội và dư luận. Việc xác định rõ người phát ngôn chịu trách nhiệm giúp tránh tình trạng thông tin bị loạn hoặc bị khai thác sai mục đích.

Đối với cộng đồng người Việt ở nước ngoài, đặc biệt là tại Cộng hòa Séc và các nước EU, những quy định này cũng góp phần tạo nên sự tin cậy vào nguồn tin chính thống từ Việt Nam, giúp kiều bào nắm bắt thông tin nhanh chóng và chính xác về các sự kiện quan trọng trong nước. Đồng thời, các cơ quan báo chí cũng được yêu cầu phải phản ánh trung thực, giúp hạn chế tin giả và thông tin sai lệch lan truyền trong cộng đồng.

Kết luận

Nghị định số 244 là một bước tiến quan trọng trong việc chuẩn hóa và nâng cao chất lượng công tác phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí tại Việt Nam. Việc quy định rõ ràng người phát ngôn và thời gian cung cấp thông tin giúp đảm bảo sự minh bạch, kịp thời và chính xác trong truyền thông, góp phần ổn định xã hội và định hướng dư luận hiệu quả.

Hình ảnh từ bài viết

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đặng Xuân Phong, người phát ngôn của Chính phủ, chủ trì họp báo thường kỳ tháng 5-2026 - Ảnh: VGP/QP