AI Trung Quốc ngày càng được ưa chuộng tại Mỹ nhờ chi phí thấp và hiệu quả cao
Trong bối cảnh cuộc đua công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) giữa Trung Quốc và Mỹ ngày càng gay gắt, các mô hình AI của Trung Quốc đang ghi điểm mạnh mẽ tại thị trường Mỹ nhờ chi phí thấp và khả năng xử lý ngày càng được cải thiện. Điều này đặt ra nhiều câu hỏi về tương lai của ngành AI toàn cầu và ảnh hưởng đến các doanh nghiệp, người dùng Mỹ cũng như cộng đồng quốc tế.
Bối cảnh
Trí tuệ nhân tạo đang trở thành lĩnh vực trọng điểm trong cuộc cạnh tranh công nghệ giữa các quốc gia lớn. Mỹ từ lâu được xem là trung tâm phát triển AI với các tập đoàn hàng đầu như OpenAI, Anthropic, Google. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, Trung Quốc cũng đẩy mạnh đầu tư và phát triển các mô hình AI tiên tiến, đồng thời áp dụng chính sách mã nguồn mở, tạo điều kiện cho cộng đồng phát triển rộng rãi hơn.
Việc Trung Quốc gia nhập cuộc chơi AI với các mô hình có chi phí thấp hơn và khả năng xử lý ngày càng tiến bộ đã làm thay đổi cán cân cạnh tranh. Điều này đặc biệt rõ nét tại Mỹ, nơi các doanh nghiệp và người dùng đang tìm kiếm giải pháp AI vừa hiệu quả vừa tiết kiệm chi phí.
Diễn biến chính
Vài ngày sau khi startup AI Trung Quốc Moonshot ra mắt mô hình Kimi K3, Raffi Krikorian, Giám đốc công nghệ của Mozilla - công ty phát triển trình duyệt Firefox tại San Francisco, đã chuyển sang sử dụng mô hình này cho nhiều công việc hàng ngày. Ông đánh giá Kimi K3 phản hồi nhanh nhạy hơn so với chatbot Claude Fable của công ty Mỹ Anthropic.
Trước đó, ông cũng sử dụng GLM-5.2 của startup Trung Quốc Z.ai cho các tác vụ như quản lý lịch, tài liệu và email. Đây chỉ là một trong nhiều ví dụ cho thấy các mô hình AI Trung Quốc đang được người dùng Mỹ ưu tiên nhờ chi phí thấp và hiệu quả ngày càng được cải thiện.
- Trên nền tảng OpenRouter, dịch vụ theo dõi hoạt động các mô hình AI, 5 mô hình được dùng nhiều nhất trong tháng gần đây đều đến từ Trung Quốc.
- Công ty nghiên cứu thị trường Sensor Tower cho biết ứng dụng Kimi được tải xuống hơn 930.000 lần trong tuần đầu sau khi K3 ra mắt vào tháng 7, tăng 200% so với tuần trước đó. Tại Mỹ, lượt tải đạt khoảng 86.000, tăng 387%.
- Moonshot đã phải tạm dừng nhận đăng ký mới do nhu cầu vượt quá năng lực xử lý của hệ thống.
Giới chuyên gia đánh giá các mô hình AI mới nhất của Trung Quốc như Z.ai, Moonshot, Alibaba hay DeepSeek đã đạt trình độ gần tương đương các mô hình tiên tiến của Mỹ như OpenAI và Anthropic. Một số doanh nghiệp Mỹ như sàn giao dịch tiền mã hóa Coinbase đã chuyển sang sử dụng các mô hình AI Trung Quốc nhằm cắt giảm chi phí.
Goldman Sachs nhận định các mô hình AI Trung Quốc đang bước vào "giai đoạn then chốt" để sử dụng rộng rãi, đặc biệt khi nhu cầu dùng AI tác nhân (AI Agent) - loại AI có thể tự động thực hiện nhiều bước công việc phức tạp - tăng cao, khiến chi phí sử dụng AI ngày càng tốn kém.
Phân tích & Ý nghĩa
Chi phí sử dụng AI hiện được tính theo số lượng token đầu vào và đầu ra trên mỗi triệu token. AI Agent tiêu tốn lượng token nhiều hơn cho mỗi lần dùng, làm chênh lệch chi phí giữa các mô hình Mỹ và Trung Quốc ngày càng lớn. Theo chuyên gia Alex Colville từ Viện Chính sách Chiến lược Australia, các mô hình Trung Quốc hiện rất gần các mô hình Mỹ về khả năng lập trình và nghiên cứu, nhưng chi phí rẻ hơn nhiều. Ông so sánh: "Nếu chỉ phải trả vài cent cho mỗi triệu token đầu ra thay vì 30, 40 hay 50 USD thì như vậy là quá đủ".
Bên cạnh giá cả, chính sách công nghệ của Mỹ cũng vô tình tạo lợi thế cho Trung Quốc. Phần lớn các mô hình AI Trung Quốc là mã nguồn mở (open-source), cho phép cộng đồng kiểm tra, chỉnh sửa và phát triển thêm. Trong khi đó, các mô hình AI tiên tiến của Mỹ như Anthropic hay OpenAI vẫn phát triển theo mô hình mã nguồn đóng (closed-source), hạn chế sự tiếp cận và phát triển mở rộng.
Việc chính quyền Mỹ áp dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với một số mô hình AI của Mỹ đã tạo cơ hội cho các startup Trung Quốc chen vào thị trường quốc tế. Điều này cho thấy sự cạnh tranh không chỉ về công nghệ mà còn về chính sách và chiến lược phát triển.
Kết luận
Sự nổi lên nhanh chóng của các mô hình AI Trung Quốc tại Mỹ đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong cuộc đua AI toàn cầu. Với chi phí thấp, hiệu quả ngày càng cải thiện và chính sách mã nguồn mở, các mô hình này đang thu hút sự quan tâm lớn từ người dùng và doanh nghiệp Mỹ. Tuy nhiên, các mô hình AI Trung Quốc vẫn chưa hoàn toàn theo kịp năng lực tổng thể của các hãng AI hàng đầu Mỹ. Cuộc cạnh tranh này hứa hẹn sẽ còn diễn biến phức tạp trong thời gian tới.
Hình ảnh từ bài viết
Logo Kimi K3 trên một chiếc smartphone ngày 23/7. Ảnh: Bảo Lâm
AI Trung Quốc ngày càng được ưa chuộng tại Mỹ nhờ chi phí thấp và hiệu quả cao