Các nước Trung Đông đẩy mạnh xuất khẩu dầu và khí hóa lỏng giữa căng thẳng eo biển Hormuz
Trong những ngày gần đây, các quốc gia Trung Đông đang tích cực chất dầu thô và khí hóa lỏng lên các tàu vận chuyển để xuất khẩu. Điều này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz, tuyến đường thủy chiến lược nối Vịnh Ba Tư với thế giới bên ngoài, có dấu hiệu giảm nhiệt sau các cuộc tấn công tàu gần đây.
Bối cảnh
Eo biển Hormuz là một trong những tuyến đường vận chuyển dầu quan trọng nhất thế giới, nằm giữa Iran và Oman, nối Vịnh Ba Tư với Vịnh Oman và Ấn Độ Dương. Khoảng một phần ba lượng dầu thô toàn cầu được vận chuyển qua đây, khiến khu vực này luôn là điểm nóng về an ninh năng lượng.
Tuần trước, hoạt động vận chuyển tại eo biển này bị gián đoạn sau khi một tàu container và một tàu dầu bị tấn công, làm dấy lên lo ngại về sự leo thang căng thẳng giữa Mỹ và Iran. Tuy nhiên, ngày 28 tháng 6, một quan chức Mỹ cho biết hai bên đã đồng ý ngừng các hành động thù địch gần đây và tái khởi động đàm phán nhằm đảm bảo an toàn cho tuyến đường thủy chiến lược này.
Diễn biến chính
Ngày 29 tháng 6, dữ liệu từ hãng LSEG cho thấy một siêu tàu dầu với sức chứa lên tới 2 triệu thùng đang bốc dầu tại cảng Ras Tanura của Arab Saudi, cảng xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới. Ngoài ra, ba siêu tàu dầu khác cũng đã được chất hàng và tắt tín hiệu định vị sau khi rời cảng này vào cuối tuần trước. Việc tắt tín hiệu định vị là một chiến thuật phổ biến trong các khu vực có nguy cơ bị tấn công để giảm rủi ro.
Một trong các siêu tàu dầu này đã xuất hiện trở lại trên hệ thống theo dõi sau khi vượt qua eo biển Hormuz và đang hướng về Nhật Bản, một trong những thị trường nhập khẩu dầu lớn của châu Á. Hai siêu tàu dầu khác cũng đã đi vào eo biển này hôm 28 tháng 6 và hiện đang neo đậu tại một cảng của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) để bốc dầu thô.
Không chỉ Arab Saudi, Iran cũng đang đẩy mạnh xuất khẩu dầu sau khi Mỹ miễn trừng phạt trong vòng 60 ngày. Theo dữ liệu của hãng Windward, Tehran đã chuyển dầu lên tàu từ cả hai cảng trên đảo Kharg lần đầu tiên trong gần một tuần. Hai siêu tàu dầu mang cờ Iran cũng đã đi qua eo biển Hormuz hôm 28 tháng 6, trong khi khoảng 8 triệu thùng dầu thô của UAE và Qatar được xuất đi trên bốn tàu dầu cuối tuần trước.
Bên cạnh dầu thô, khí hóa lỏng (LNG) cũng được các nước Trung Đông tăng tốc xuất khẩu. Dữ liệu từ Kpler cho thấy tàu Al Kharaitiyat đang hướng đến Kuwait sau khi bốc hàng tại cảng Ras Laffan của Qatar, trong khi tàu Al Kharsaah do QatarEnergy kiểm soát đang chờ ngoài khơi Qatar. Tàu Mraweh của UAE dự kiến giao hàng LNG đến bờ tây Ấn Độ vào ngày 5 tháng 7, còn tàu Al Hamla của QatarEnergy đang vận chuyển LNG đến Trung Quốc đầu tháng tới.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc các nước Trung Đông tăng tốc xuất khẩu dầu và khí hóa lỏng trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz có ý nghĩa quan trọng đối với thị trường năng lượng toàn cầu. Vùng Vịnh cung cấp khoảng một phần ba lượng dầu thô cho thế giới, nên bất kỳ biến động nào tại đây đều có thể ảnh hưởng đến nguồn cung và giá cả trên thị trường quốc tế.
Giá dầu Brent đã giảm 10,6% trong tuần trước, đánh dấu tuần giảm thứ ba liên tiếp, do lo ngại về nhu cầu toàn cầu và nguồn cung dồi dào. Tuy nhiên, các cuộc tấn công gần đây tại eo biển Hormuz đã khiến giá dầu tăng nhẹ trở lại, hiện dao động quanh mức 72 USD một thùng. Nhà phân tích Tony Sycamore của IG nhận định rằng nếu eo biển Hormuz tiếp tục được mở cửa ổn định, giá dầu hiện tại là hợp lý. Ngược lại, nếu căng thẳng leo thang, giá dầu có thể tăng mạnh do rủi ro gián đoạn nguồn cung.
Kết luận
Trong bối cảnh địa chính trị phức tạp tại eo biển Hormuz, các nước Trung Đông đang tận dụng cơ hội để đẩy mạnh xuất khẩu dầu thô và khí hóa lỏng, góp phần ổn định nguồn cung năng lượng cho thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, những diễn biến bất ngờ tại khu vực này vẫn tiềm ẩn rủi ro gây biến động giá dầu, ảnh hưởng đến chi phí năng lượng và kinh tế toàn cầu.
Hình ảnh từ bài viết
Các tàu chở dầu và tàu chở hàng di chuyển tại Vịnh Oman ngày 16/6. Ảnh: AP
Các nước Trung Đông đẩy mạnh xuất khẩu dầu và khí hóa lỏng giữa căng thẳng eo biển Hormuz