Cần Thơ đề xuất xây dựng tuyến đường sắt 80 km nối cảng Trần Đề
Việc phát triển hạ tầng giao thông kết nối cảng biển Trần Đề đang được TP Cần Thơ đặc biệt quan tâm. Liệu dự án đường sắt dài khoảng 80 km nối từ ga Cần Thơ đến cảng Trần Đề có thể mở ra cơ hội mới cho vùng Đồng bằng sông Cửu Long trong phát triển kinh tế và logistics?
Bối cảnh
TP Cần Thơ vừa có đề xuất gửi Bộ Xây dựng xem xét bổ sung tuyến đường sắt dài khoảng 80 km, kết nối tuyến đường sắt TP HCM - Cần Thơ với cảng Trần Đề. Đây là một phần trong kế hoạch phát triển hạ tầng giao thông đa phương thức nhằm phục vụ cảng cửa ngõ của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, khu vực trọng điểm về nông nghiệp và xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam.
Hiện Bộ Xây dựng đang trong quá trình lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án đường sắt TP HCM - Cần Thơ dài khoảng 175,2 km, đi qua các tỉnh TP HCM, Tây Ninh, Đồng Tháp, Vĩnh Long và TP Cần Thơ. Dự án này dự kiến được trình Quốc hội xem xét và phê duyệt trong năm 2026. Việc bổ sung tuyến đường sắt nối cảng Trần Đề sẽ giúp hoàn thiện mạng lưới giao thông, giảm sự phụ thuộc vào các cảng biển hiện có như Cát Lái, Cái Mép - Thị Vải.
Diễn biến chính
Tuyến đường sắt đề xuất có điểm đầu tại ga Cần Thơ và điểm cuối tại cảng Trần Đề, dự kiến đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách Trung ương. Theo quy hoạch vùng Đồng bằng sông Cửu Long giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, cảng Trần Đề được định hướng phát triển thành cảng biển đặc biệt, đóng vai trò cửa ngõ quan trọng của toàn vùng.
Trong các quy hoạch cảng biển, bến cảng ngoài khơi Trần Đề được dự kiến xây dựng tại cửa biển Trần Đề với quy mô từ 2 đến 4 cầu cảng, tổng chiều dài từ 800 đến 1.600 m. Cảng có khả năng tiếp nhận các loại tàu tổng hợp, tàu container trọng tải đến 100.000 tấn, tàu hàng rời đến 160.000 tấn, tàu khách quốc tế đến 225.000 GT hoặc tàu có trọng tải lớn hơn khi đủ điều kiện. Công suất thông qua cảng dự kiến đạt từ 24,6 đến 32,5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.
Đồng thời, TP Cần Thơ định hướng phát triển khu kinh tế Trần Đề với quy mô khoảng 40.000 ha, trở thành khu kinh tế tổng hợp đa ngành, đa lĩnh vực, là cực tăng trưởng phía Đông Nam thành phố và đầu mối giao thương hàng hải quốc tế của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Quy hoạch TP Cần Thơ cũng cập nhật hướng tuyến đường sắt TP HCM - Cần Thơ - Cà Mau. Ga Cần Thơ dự kiến có quy mô khoảng 60 ha, trong đó khoảng 50 ha dành cho phát triển hạ tầng logistics và khoảng 1.000 ha được dự kiến phát triển đô thị gắn với ga đường sắt. Ngoài ra, quy hoạch còn bổ sung tuyến đường sắt chuyên dụng kết nối tuyến TP HCM - Cần Thơ - Cà Mau với cảng Trần Đề và 4 tuyến đường sắt đô thị.
Về kết nối đường bộ, TP Cần Thơ và tỉnh An Giang đang triển khai tuyến cao tốc Cần Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng (CT.34), dự kiến hoàn thành năm 2027. Bộ Xây dựng cũng đang nghiên cứu và chuẩn bị đầu tư các tuyến cao tốc TP HCM - Vĩnh Long - Cần Thơ - Cà Mau và Hà Tiên - Rạch Giá - Bạc Liêu, góp phần hoàn thiện hệ thống giao thông đa dạng cho vùng.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc xây dựng tuyến đường sắt nối ga Cần Thơ với cảng Trần Đề sẽ tạo ra kết nối trực tiếp giữa tuyến đường sắt trục TP HCM - Cần Thơ với cảng biển cửa ngõ quan trọng này. Điều này không chỉ giúp hoàn thiện mạng lưới vận tải đa phương thức mà còn mở rộng thêm hướng kết nối hàng hóa từ trung tâm sản xuất của Đồng bằng sông Cửu Long ra thị trường quốc tế.
Đồng bằng sông Cửu Long là vùng trọng điểm về sản xuất nông nghiệp và xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam. Việc phát triển hạ tầng giao thông hiện đại, đặc biệt là đường sắt kết nối các cảng biển lớn, sẽ giúp giảm chi phí vận chuyển, tăng tính cạnh tranh cho hàng hóa xuất khẩu, đồng thời giảm tải cho các cảng biển hiện hữu như Cát Lái hay Cái Mép - Thị Vải vốn đang chịu áp lực lớn về lưu lượng hàng hóa.
Kết luận
Đề xuất xây dựng tuyến đường sắt dài khoảng 80 km nối ga Cần Thơ với cảng Trần Đề là bước đi chiến lược nhằm phát triển hệ thống giao thông đa phương thức, thúc đẩy phát triển kinh tế vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Nếu được phê duyệt và triển khai, dự án sẽ góp phần nâng cao năng lực vận tải hàng hóa, tạo điều kiện thuận lợi cho xuất khẩu và phát triển khu kinh tế Trần Đề, đồng thời giảm áp lực cho các cảng biển hiện có.
Hình ảnh từ bài viết
Mô phỏng hướng tuyến đường sắt nối cảng Trần Đề và TP HCM - Cần Thơ. Đồ họa: Thanh Hạ
Cần Thơ đề xuất xây dựng tuyến đường sắt 80 km nối cảng Trần Đề