Căng thẳng cung ứng điện tuần tới, đề xuất áp giá giờ cao điểm sớm
Ngày 15 tháng 5 vừa qua, công suất và sản lượng điện tiêu thụ tại Việt Nam đã đạt mức cao kỷ lục, gây áp lực lớn lên hệ thống điện quốc gia. Tuần tới, dự báo nắng nóng gay gắt sẽ khiến nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh hơn nữa. Trước tình hình này, Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO) đã đề xuất áp dụng khung giá điện giờ cao điểm và thấp điểm sớm nhằm điều tiết nhu cầu tiêu thụ điện hiệu quả hơn.
Bối cảnh
Việt Nam đang bước vào mùa nắng nóng với nhiệt độ cao trên diện rộng, kéo theo nhu cầu sử dụng điện tăng vọt. Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO) là cơ quan chịu trách nhiệm điều độ và vận hành hệ thống điện quốc gia, đảm bảo cung ứng điện ổn định cho toàn quốc. Trong bối cảnh nắng nóng gay gắt, việc cân bằng cung cầu điện trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.
Ngày 15 tháng 5 vừa qua, công suất phụ tải toàn quốc đã đạt mức kỷ lục mới với 54.654 MW, tăng 8,6% so với cùng kỳ năm 2025. Sản lượng điện tiêu thụ cũng đạt 1,152 tỉ kWh, tăng 9,9% so với năm trước. Đây là mức công suất và sản lượng điện tiêu thụ lớn nhất từng được ghi nhận tại Việt Nam.
Diễn biến chính
NSMO cho biết, một thách thức lớn trong mùa khô là đỉnh phụ tải điện có xu hướng chuyển sang khung giờ tối từ 20h đến 23h, thậm chí cao hơn cả giờ cao điểm ban ngày. Điều này xảy ra do ban ngày có nguồn điện mặt trời hỗ trợ, nhưng đến tối thì nguồn này không còn, trong khi nhiều nhà máy thủy điện nhỏ cũng không đủ nước để phát điện.
Hệ thống điện còn đối mặt với các rủi ro như suy giảm công suất các tổ máy nhiệt điện than do vận hành liên tục ở công suất cao hoặc các yêu cầu về môi trường nghiêm ngặt. Ngoài ra, nguy cơ gián đoạn nguồn cung nhiên liệu như khí LNG, dầu, than nhập khẩu do bất ổn địa chính trị toàn cầu cũng là vấn đề đáng lo ngại.
Theo dự báo của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ sẽ trải qua đợt nắng nóng rất gay gắt từ ngày 23 đến 27 tháng 5, với nhiệt độ tại thủ đô Hà Nội có thể lên tới 40°C trong hai ngày cao điểm 25 và 26 tháng 5. Do đó, NSMO dự báo phụ tải hệ thống điện miền Bắc trong tuần tới sẽ đạt khoảng 29.000 MW, cao hơn 9,8% so với mức kỷ lục ngày 15 tháng 5.
Phân tích & Ý nghĩa
Để ứng phó với nhu cầu điện tăng cao, NSMO đã phối hợp với các đơn vị trong hệ thống triển khai nhiều phương án vận hành đồng bộ, chuẩn bị các kịch bản nhằm đảm bảo cung ứng điện trong những ngày nắng nóng. Việc theo dõi sát diễn biến thời tiết và tình hình thủy văn các hồ chứa giúp điều chỉnh huy động nguồn điện kịp thời, tránh thiếu điện do nguyên nhân chủ quan.
Đáng chú ý, NSMO đề xuất áp dụng khung giá điện giờ cao điểm, thấp điểm và bình thường mới ngay trong tháng 6 năm 2026 nhằm điều tiết nhu cầu sử dụng điện, tránh tập trung vào giờ cao điểm từ 17h30 đến 22h30. Đây là biện pháp nhằm giảm áp lực cho hệ thống điện vào những khung giờ cao điểm, đồng thời khuyến khích người dân sử dụng điện hiệu quả hơn.
Với dự báo nắng nóng, hệ thống điện sẽ phải huy động nhiều nguồn khí LNG và các tổ máy chạy dầu có giá thành cao như nhiệt điện Ô Môn sử dụng dầu FO, các tua bin khí dùng dầu DO tại nhà máy điện Thủ Đức, Cần Thơ. NSMO đã phối hợp thông báo nhu cầu huy động LNG tới đơn vị cấp khí PV Gas và chuẩn bị nhiên liệu cho các nhà máy phát điện để đáp ứng kịp thời nhu cầu.
Đối với cộng đồng người Việt tại Séc và châu Âu, thông tin này cho thấy sự quan trọng của việc tiết kiệm điện và sử dụng năng lượng hiệu quả, đặc biệt trong các ngành kinh doanh nhỏ như nhà hàng, siêu thị hay dịch vụ nail vốn tiêu thụ điện lớn. Việc áp dụng giá điện theo giờ cao điểm cũng có thể ảnh hưởng đến chi phí kinh doanh và sinh hoạt, đòi hỏi người dân và doanh nghiệp cần chủ động điều chỉnh thói quen sử dụng điện.
Kết luận
Việc công suất và sản lượng điện tiêu thụ đạt mức kỷ lục trong bối cảnh nắng nóng gay gắt đặt ra nhiều thách thức cho hệ thống điện quốc gia. Đề xuất áp dụng giá điện giờ cao điểm, thấp điểm sớm là bước đi cần thiết để điều tiết nhu cầu, đảm bảo cung ứng điện ổn định và tối ưu chi phí vận hành. Người dân được khuyến khích tăng cường tiết kiệm điện và phát triển điện mặt trời mái nhà nhằm góp phần giảm áp lực cho hệ thống.
Căng thẳng cung ứng điện tuần tới, đề xuất áp giá giờ cao điểm sớm