Chiến tranh lai của Nga ở châu Âu ngày càng căng thẳng, có cả hoạt động tại Séc
Trong bối cảnh căng thẳng chính trị và quân sự tại châu Âu, Nga được cảnh báo là mối đe dọa an ninh lớn nhất hiện nay, với các hoạt động chiến tranh lai ngày càng gia tăng, bao gồm cả những hành động trên lãnh thổ Cộng hòa Séc. Liệu cộng đồng người Việt tại Séc có thể bị ảnh hưởng ra sao trước các diễn biến này?
Bối cảnh
Chiến tranh lai (hybridní válka) là thuật ngữ chỉ các hình thức xung đột không chính thức, kết hợp giữa chiến tranh truyền thống, chiến tranh mạng, chiến tranh thông tin và các hoạt động phá hoại nhằm gây bất ổn cho đối phương mà không cần tuyên bố chiến tranh chính thức. Nga đã sử dụng chiến thuật này trong nhiều năm qua, đặc biệt từ khi xảy ra xung đột tại Ukraine năm 2014.
Cộng hòa Séc, thành viên Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), nằm trong vùng ảnh hưởng chiến lược của Nga và do đó thường xuyên là mục tiêu của các hoạt động chiến tranh lai. Trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine kéo dài, các nguy cơ về an ninh mạng, phá hoại và tác động thông tin ngày càng rõ nét.
Diễn biến chính
Trình bày tại hội nghị ở Hạ viện Séc, ông Koudelka, người đứng đầu cơ quan tình báo nước này, nhấn mạnh: "Mối đe dọa này sẽ còn rất cấp thiết trong những tháng tới." Ông khẳng định Nga là mối đe dọa an ninh nước ngoài lớn nhất và sẽ tiếp tục như vậy trong thời gian dài.
Những hành động có thể xảy ra bao gồm phá hoại các cơ sở hỗ trợ Ukraine, tấn công kho vũ khí bằng drone hoặc tên lửa, hoặc thậm chí tấn công trực tiếp một quốc gia thành viên NATO. Điều này cho thấy mức độ nguy hiểm và sự phức tạp của chiến tranh lai mà Nga đang tiến hành.
Trước tình hình đó, các nghị sĩ châu Âu đã thông qua báo cáo yêu cầu tăng cường bảo vệ các cuộc bầu cử tại châu Âu khỏi sự can thiệp từ bên ngoài. Họ đề nghị các mạng xã hội phải quyết liệt hơn trong việc ngăn chặn các tài khoản giả mạo và các chiến dịch lan truyền thông tin sai lệch.
- Ông Tomas Tobé, nghị sĩ châu Âu người Thụy Điển, nhấn mạnh: "Các bot Nga không phải là tự do ngôn luận. Sự can thiệp từ nước ngoài không phải là tự do ngôn luận. Và việc thao túng bầu cử của chúng ta càng không phải."
- Tuy nhiên, một số nghị sĩ Séc phản đối các biện pháp này, lo ngại rằng việc chống lại tin giả có thể trao quá nhiều quyền lực cho các cơ quan kiểm soát thông tin, gây hạn chế tự do ngôn luận và tạo ra sự kiểm duyệt đơn phương.
- Ông Ivan David (SPD) và Jaroslav Bžoch (ANO) là những người lên tiếng phản đối, cảnh báo về nguy cơ tập trung quyền lực và kiểm soát thông tin một chiều.
Đáng chú ý, ông David là người sáng lập trang web Nová republika, được cho là tái đăng tải các bài viết từ nguồn Nga, bao gồm cả trang Sputnik bị coi là công cụ tuyên truyền. Quỹ báo chí độc lập xếp trang này vào nhóm các trang web thuyết âm mưu.
Dự án của Ba Lan mang tên Rozkład Jazdy đã phân tích gần 31.000 tài khoản trên các nền tảng như Telegram, Facebook và mạng X, với hơn 13,5 triệu tin nhắn và gần 6.000 trang web phát tán nội dung ủng hộ Nga. Hệ thống này hoạt động theo nhiều tầng lớp, từ việc tạo nội dung tại Nga hoặc Belarus, chuyển ngữ và điều chỉnh cho phù hợp với từng địa phương, rồi lan truyền rộng rãi đến người dùng cuối, khiến họ khó nhận ra nguồn gốc thật sự của thông tin. Mô hình này cũng hoạt động tại Séc.
Phân tích & Ý nghĩa
Chiến tranh lai của Nga không chỉ là vấn đề quân sự mà còn là cuộc chiến thông tin và tâm lý, nhằm làm suy yếu sự đoàn kết và niềm tin của các quốc gia châu Âu, trong đó có Séc. Việc Nga có thể tiến hành các hành động phá hoại, tấn công kho vũ khí hay can thiệp bầu cử cho thấy mức độ nguy hiểm và sự phức tạp của mối đe dọa này.
Đối với cộng đồng người Việt tại Séc, những diễn biến này có thể ảnh hưởng gián tiếp qua việc tăng cường an ninh, kiểm soát thông tin và có thể gây ra những thay đổi trong chính sách bảo vệ an ninh mạng, cũng như trong các hoạt động kinh doanh và sinh hoạt hàng ngày. Ngoài ra, các chiến dịch tuyên truyền và thông tin sai lệch có thể ảnh hưởng đến nhận thức và quan điểm xã hội của người Việt về các vấn đề quốc tế và trong nước.
Chuyên gia từ Đại học Masaryk tại Brno đánh giá cao nỗ lực của EU trong việc chống lại tin giả, nhưng cũng nghi ngờ hiệu quả do hạn chế về năng lực hành động của các tổ chức. Việc EU quyết tâm áp dụng các biện pháp mạnh mẽ sẽ là bước ngoặt quan trọng trong cuộc chiến này.
Kết luận
Chiến tranh lai của Nga tại châu Âu đang ngày càng gia tăng về quy mô và mức độ, với các hoạt động không chỉ giới hạn trên chiến trường mà còn lan rộng sang lĩnh vực an ninh mạng và thông tin. Cộng hòa Séc, là thành viên EU và NATO, đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc bảo vệ an ninh quốc gia và bầu cử. Cộng đồng người Việt tại Séc cần theo dõi sát sao các diễn biến này để chủ động thích ứng với những thay đổi trong môi trường sống và làm việc.
Chiến tranh lai của Nga ở châu Âu ngày càng căng thẳng, có cả hoạt động tại Séc