Đàm phán thương mại Mỹ - Canada thất bại, thuế quan leo thang gây lo ngại
Cuộc đàm phán thương mại giữa Mỹ và Canada vừa kết thúc trong thất bại, dẫn đến việc Mỹ chính thức áp thuế 50% lên hàng hóa Canada trị giá 20 tỷ USD từ ngày 22 tháng 8. Phản ứng trước động thái này, chính phủ Canada tuyên bố sẽ có biện pháp trả đũa tương xứng, tạo ra một bước ngoặt căng thẳng trong quan hệ thương mại giữa hai nước láng giềng.
Bối cảnh
Mỹ và Canada là hai đối tác thương mại quan trọng trong khu vực Bắc Mỹ, với kim ngạch thương mại hàng hóa và dịch vụ đạt tới 880 tỷ USD năm 2025. Canada xuất khẩu sang Mỹ chiếm gần 72% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa. Tuy nhiên, quan hệ thương mại giữa hai nước đã trở nên căng thẳng khi Mỹ áp thuế cao lên các mặt hàng nhập khẩu từ Canada, đặc biệt là thép, nhôm, ôtô và gỗ xẻ.
Đàm phán thương mại nhằm tìm kiếm một thỏa thuận mới để điều chỉnh các mức thuế và điều kiện thương mại đã diễn ra nhiều ngày, với hy vọng giảm thiểu xung đột. Tuy nhiên, các yêu cầu và đề xuất từ hai bên không tìm được tiếng nói chung, dẫn đến việc đàm phán đổ vỡ.
Diễn biến chính
Ban đầu, Mỹ đã hoãn áp thuế 50% lên hàng hóa Canada trong vòng 3 ngày, từ ngày 18 tháng 8, nhằm tạo điều kiện cho các cuộc thương lượng tiếp tục. Tuy nhiên, theo Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer, Canada đã đưa ra các yêu cầu mới và rút lại một số cam kết đã từng đồng ý, làm phá vỡ sự cân bằng trong đàm phán.
Phía Canada, Thủ tướng Mark Carney cho rằng những thay đổi đột ngột trong đề xuất của Mỹ là không công bằng và không hợp lý về mặt kinh tế, đồng thời đặt ra nghi vấn về độ tin cậy của đối tác Mỹ. Vì vậy, Canada đã quyết định dừng đàm phán và trở về Ottawa để xem xét lại chiến lược.
Ngay sau khi đàm phán thất bại, Mỹ chính thức áp thuế 50% lên 20 tỷ USD hàng hóa Canada từ sáng ngày 22 tháng 8. Canada tuyên bố sẽ trả đũa tương xứng từng USD thuế quan để bảo vệ người lao động và doanh nghiệp trong nước, đồng thời sẽ công bố thêm các biện pháp hỗ trợ trong những ngày tới.
Phân tích & Ý nghĩa
Động thái áp thuế và trả đũa giữa Mỹ và Canada có thể làm leo thang xung đột thương mại, gây ảnh hưởng tiêu cực đến nền kinh tế hai nước cũng như toàn bộ khu vực Bắc Mỹ. Hiệp định thương mại giữa Mỹ, Canada và Mexico (thường gọi là USMCA) vốn là nền tảng quan trọng cho ngành công nghiệp và thương mại trong khu vực có thể bị đặt dấu hỏi về tương lai nếu căng thẳng tiếp tục kéo dài.
Đối với cộng đồng người Việt tại Cộng hòa Séc và châu Âu, những biến động trong thương mại Mỹ - Canada tuy không ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống hàng ngày, nhưng có thể tác động gián tiếp qua các kênh kinh tế toàn cầu, đặc biệt là trong lĩnh vực xuất nhập khẩu, giá cả hàng hóa và chuỗi cung ứng quốc tế. Các doanh nghiệp Việt Nam kinh doanh trong ngành hàng nhập khẩu, vận tải hay logistics cũng cần theo dõi sát sao diễn biến để điều chỉnh kế hoạch kinh doanh phù hợp.
Kết luận
Việc đàm phán thương mại Mỹ - Canada đổ bể và thuế quan leo thang đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong quan hệ kinh tế giữa hai nước. Căng thẳng thương mại có thể kéo dài và gây ra nhiều hệ quả phức tạp, đòi hỏi các bên phải tìm kiếm giải pháp cân bằng để bảo vệ lợi ích kinh tế và ổn định khu vực.
Hình ảnh từ bài viết
Thủ tướng Canada Mark Carney (trái) trao đổi với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà Trắng ngày 6/5. Ảnh: AP
Đàm phán thương mại Mỹ - Canada thất bại, thuế quan leo thang gây lo ngại