Đề xuất giảm thuế mở rộng cho doanh nghiệp doanh thu trên 10 tỷ đồng
Chính sách giảm thuế thu nhập cá nhân và doanh nghiệp đang được Quốc hội Việt Nam thảo luận với nhiều ý kiến đề nghị mở rộng phạm vi áp dụng. Liệu việc hỗ trợ này có thể giúp các doanh nghiệp vừa và nhỏ vượt qua khó khăn trong bối cảnh kinh tế toàn cầu biến động và chi phí sản xuất tăng cao?
Bối cảnh
Chiều ngày 21 tháng 8, Quốc hội Việt Nam tổ chức thảo luận tại tổ về dự án Nghị quyết giảm thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp áp dụng cho cá nhân và doanh nghiệp. Trước đó, Chính phủ đã đề xuất giảm 30% thuế thu nhập cá nhân với những cá nhân kinh doanh có doanh thu không quá 10 tỷ đồng mỗi năm, đồng thời áp dụng mức giảm tương tự cho doanh nghiệp có tổng doanh thu đến 10 tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2027.
Đề xuất này nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp siêu nhỏ và cá nhân kinh doanh vượt qua khó khăn do tác động của biến động kinh tế toàn cầu, chi phí logistics và năng lượng tăng cao, gây áp lực lớn lên sản xuất trong nước.
Diễn biến chính
Tại phiên thảo luận tổ ở TP HCM, PGS. TS Trần Hoàng Ngân bày tỏ sự đồng tình với chính sách hỗ trợ giảm thuế cho cá nhân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp. Tuy nhiên, ông cho rằng phạm vi áp dụng nên được mở rộng thay vì chỉ giới hạn cho doanh nghiệp có doanh thu dưới 10 tỷ đồng, vì nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng đang rất cần sự hỗ trợ để duy trì và phát triển.
Ông Ngân nhấn mạnh, trong bối cảnh chi phí sản xuất tăng cao, đặc biệt là chi phí logistics và năng lượng, các doanh nghiệp vừa và nhỏ chịu áp lực không nhỏ, do đó việc mở rộng diện giảm thuế sẽ giúp họ có thêm nguồn lực để vượt qua khó khăn.
Về nguồn lực tài chính, ông cho biết thu ngân sách nhà nước sau 7 tháng đầu năm đạt khoảng 1,35 triệu tỷ đồng, tăng 16% so với cùng kỳ năm ngoái, tương đương khoảng 250.000 tỷ đồng. Đây là cơ sở để Chính phủ có thể cân nhắc sử dụng một phần ngân sách để giảm thuế, tiếp sức cho doanh nghiệp.
Theo báo cáo của Chính phủ, việc thực hiện giảm 30% thuế cho cá nhân và doanh nghiệp dự kiến sẽ làm hụt thu ngân sách khoảng 3.191 tỷ đồng năm 2026 và 3.510 tỷ đồng năm 2027.
PGS. TS Trần Hoàng Ngân đề xuất cân nhắc giảm thuế cho cả các doanh nghiệp nhỏ có doanh thu dưới 50 tỷ đồng trong lĩnh vực nông nghiệp, và nhóm thương mại, dịch vụ có doanh thu dưới 100 tỷ đồng mỗi năm. Mức giảm thuế đề xuất lần lượt là 20% và 10% tương ứng với các nhóm doanh nghiệp này.
Ngược lại, một số đại biểu cho rằng cần có cơ chế chuyển tiếp và cân nhắc kỹ việc giảm thuế diện rộng để tránh tạo thói quen phụ thuộc vào hỗ trợ. Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Nguyễn Văn Thân nhấn mạnh doanh nghiệp cần tự lực phát triển, tránh tình trạng dựa dẫm vào chính sách hỗ trợ kéo dài.
Đại biểu Nguyễn Duy Thanh, Ủy viên Ủy ban Kinh tế và Tài chính, đề nghị Chính phủ làm rõ cơ sở lựa chọn ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng để giảm thuế, đồng thời đề xuất cơ chế chuyển tiếp cho trường hợp doanh nghiệp vượt ngưỡng này nhằm tránh việc doanh nghiệp mất ngay toàn bộ ưu đãi khi doanh thu chỉ tăng nhẹ.
Ông Thanh phân tích, theo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp hiện hành, doanh nghiệp có doanh thu từ trên 3 tỷ đến 50 tỷ đồng chịu thuế suất 17%. Nếu được giảm 30%, thuế suất thực tế còn khoảng 11,9%. Tuy nhiên, nếu doanh thu vượt 10 tỷ đồng, doanh nghiệp sẽ phải chịu thuế suất 17% ngay, gây thay đổi nghĩa vụ thuế lớn dù quy mô hoạt động không đổi.
Ông cũng lưu ý doanh thu 10 tỷ đồng có ý nghĩa khác nhau giữa các ngành nghề. Ví dụ, doanh nghiệp thương mại, phân phối có thể đạt doanh thu lớn nhưng biên lợi nhuận thấp, trong khi doanh nghiệp dịch vụ cùng mức doanh thu có lợi nhuận cao hơn nhiều.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc đề xuất mở rộng diện giảm thuế cho doanh nghiệp có doanh thu vượt 10 tỷ đồng phản ánh nhu cầu thực tế của nền kinh tế, nhất là trong bối cảnh chi phí sản xuất và vận chuyển tăng cao gây áp lực lên các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Đây là nhóm doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng và tạo việc làm, nên sự hỗ trợ kịp thời có thể giúp họ duy trì hoạt động và phát triển.
Tuy nhiên, việc mở rộng chính sách giảm thuế cũng cần được cân nhắc kỹ lưỡng để đảm bảo tính bền vững tài chính công và tránh tạo ra sự lệ thuộc lâu dài vào các ưu đãi thuế. Cơ chế chuyển tiếp hợp lý sẽ giúp doanh nghiệp không bị mất ưu đãi đột ngột khi doanh thu tăng nhẹ, đồng thời khuyến khích họ phát triển quy mô và hiệu quả kinh doanh.
Kết luận
Quốc hội Việt Nam đang cân nhắc mở rộng chính sách giảm thuế thu nhập cá nhân và doanh nghiệp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ vượt qua khó khăn kinh tế hiện nay. Việc này không chỉ giúp giảm áp lực chi phí mà còn thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững. Tuy nhiên, các ý kiến cũng nhấn mạnh cần có cơ chế chuyển tiếp và tính toán kỹ lưỡng để đảm bảo hiệu quả và công bằng trong chính sách.
Hình ảnh từ bài viết
PGS. TS Trần Hoàng Ngân phát biểu tại phiên thảo luận tổ chiều 21/8. Ảnh: Anh Tú
Đề xuất giảm thuế mở rộng cho doanh nghiệp doanh thu trên 10 tỷ đồng