Đề xuất quy hoạch đồng bộ ga metro và đường sắt tốc độ cao nối sân bay Long Thành
Bộ Xây dựng vừa có kết luận quan trọng về việc phối hợp triển khai dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đi qua khu vực sân bay quốc tế Long Thành và ga Thủ Thiêm. Liệu dự án này sẽ ảnh hưởng thế nào đến quy hoạch đô thị và giao thông vùng kinh tế trọng điểm phía Nam?
Bối cảnh
Sân bay quốc tế Long Thành, thuộc tỉnh Đồng Nai, là dự án trọng điểm quốc gia nhằm thay thế sân bay Tân Sơn Nhất, đáp ứng nhu cầu vận tải hàng không ngày càng tăng của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Đồng thời, tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam cũng là dự án chiến lược kết nối các vùng kinh tế lớn của Việt Nam, giúp rút ngắn thời gian di chuyển và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Ga Thủ Thiêm tại TP.HCM được quy hoạch là một trung tâm giao thông quan trọng, kết nối các tuyến metro đô thị với đường sắt tốc độ cao. Việc đồng bộ quy hoạch các dự án này là cần thiết để đảm bảo hiệu quả đầu tư, khai thác quỹ đất xung quanh (gọi là TOD - Transit Oriented Development) và tạo điều kiện thuận lợi cho người dân di chuyển.
Diễn biến chính
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Bùi Xuân Dũng vừa có chuyến thị sát hiện trường và đưa ra kết luận về việc phối hợp triển khai dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam qua khu vực sân bay Long Thành và ga Thủ Thiêm. Theo đó, Bộ Xây dựng đề nghị UBND TP.HCM và tỉnh Đồng Nai rà soát, điều chỉnh quy hoạch địa phương nếu cần thiết, căn cứ vào quy hoạch tổng thể quốc gia và quy hoạch ngành để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trong quá trình thực hiện dự án.
Đối với ga Thủ Thiêm, Bộ Xây dựng cho biết các quy định pháp lý hiện nay đã cơ bản đầy đủ để TP.HCM khai thác quỹ đất xung quanh ga theo mô hình TOD. Do đó, UBND TP.HCM được đề nghị căn cứ vào quy hoạch các tuyến đường sắt đã được phê duyệt (bao gồm đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị) để lập quy hoạch TOD phù hợp, ưu tiên tối đa diện tích đất cho dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.
Tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam hiện đang được Ban Quản lý dự án Thăng Long (chủ đầu tư) tổ chức lựa chọn tư vấn lập dự án đầu tư. Phạm vi và quy mô đất dành cho ga đường sắt tốc độ cao sẽ được xem xét kỹ lưỡng khi lập thiết kế kỹ thuật tổng thể (FEED). Bộ Xây dựng cũng chỉ đạo chủ đầu tư ưu tiên nghiên cứu khu vực ga Thủ Thiêm để phối hợp kịp thời với UBND TP.HCM trong thiết kế ga metro và quy hoạch TOD.
Về dự án kéo dài tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên về trung tâm hành chính mới của Đồng Nai và sân bay Long Thành, Bộ Xây dựng đã thống nhất chủ trương với tỉnh Đồng Nai. Cục Đường sắt phối hợp với Ban Quản lý dự án Thăng Long làm việc với các cơ quan liên quan để nghiên cứu kỹ các phương án, đặc biệt chú ý tính khả thi, hiệu quả đầu tư, hạn chế ảnh hưởng đến các quy hoạch đã được phê duyệt và các dự án đang triển khai.
Bộ Xây dựng đề nghị UBND tỉnh Đồng Nai chỉ đạo hoàn thiện hồ sơ dự án metro nối dài gửi Bộ và các đơn vị liên quan để thống nhất phương án trước khi triển khai. Tỉnh này chịu trách nhiệm toàn diện về hiệu quả đầu tư và tài chính của dự án. Trong trường hợp dự án khả thi về mặt kỹ thuật kết nối, các cơ quan liên quan phải cập nhật quy hoạch và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt điều chỉnh theo quy định.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc đồng bộ quy hoạch ga metro và đường sắt tốc độ cao tại khu vực sân bay Long Thành và ga Thủ Thiêm là bước đi quan trọng nhằm tối ưu hóa hiệu quả đầu tư hạ tầng giao thông trọng điểm. Điều này không chỉ giúp kết nối liền mạch giữa các loại hình vận tải mà còn tạo điều kiện phát triển đô thị theo hướng bền vững, tập trung vào các trung tâm giao thông (TOD).
Đối với cộng đồng người Việt, đặc biệt là những ai đang sinh sống và làm việc tại TP.HCM và vùng lân cận, dự án này sẽ góp phần cải thiện giao thông, giảm thời gian di chuyển và mở rộng cơ hội phát triển kinh doanh, đặc biệt trong các lĩnh vực dịch vụ, vận tải và bất động sản quanh các ga metro và sân bay.
Đồng thời, việc hạn chế ảnh hưởng đến các quy hoạch đã được phê duyệt và các dự án đang triển khai cũng giúp tránh lãng phí nguồn lực và đảm bảo tính khả thi, hiệu quả tài chính cho các dự án. Đây là yếu tố quan trọng trong bối cảnh ngân sách đầu tư công ngày càng được kiểm soát chặt chẽ.
Kết luận
Bộ Xây dựng đã đề nghị TP.HCM và Đồng Nai phối hợp chặt chẽ trong việc rà soát, điều chỉnh quy hoạch để đảm bảo đồng bộ dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và metro nối dài qua sân bay Long Thành và ga Thủ Thiêm. Đây là bước chuẩn bị cần thiết để phát triển hệ thống giao thông hiện đại, đồng bộ, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội khu vực phía Nam.
Hình ảnh từ bài viết
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Bùi Xuân Dũng đi thị sát tại khu vực TP.HCM và Đồng Nai để kiểm tra về hướng tuyến làm đường sắt kết nối sân bay Long Thành - Ảnh: AN BÌNH
Dự án đường sắt cao tốc Bắc Nam: Yêu cầu quy hoạch đồng bộ nhà ga kết nối vào sân bay Long Thành - Ảnh 2.
Hành khách đang đi trên tuyến metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) - Ảnh: CHÂU TUẤN
Đề xuất quy hoạch đồng bộ ga metro và đường sắt tốc độ cao nối sân bay Long Thành