Đồng Tháp chủ động ứng phó hạn hán, xâm nhập mặn do El Nino mạnh
El Nino được dự báo tiếp tục duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh trong các tháng cuối năm 2026, đặt ra thách thức lớn về hạn hán và xâm nhập mặn tại Đồng Tháp. Tỉnh đã lên kế hoạch chi tiết để bảo vệ nguồn nước ngọt và đảm bảo sinh hoạt cho người dân trong mùa khô sắp tới.
Bối cảnh
El Nino là hiện tượng khí tượng biển đặc trưng bởi sự tăng nhiệt độ bề mặt nước biển ở vùng trung và đông Thái Bình Dương, ảnh hưởng đến thời tiết toàn cầu. Theo dự báo của các cơ quan chuyên môn, từ tháng 9 đến tháng 11 năm 2026, El Nino sẽ duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh với xác suất lên đến 100%, trong đó khả năng đạt mức rất mạnh khoảng 93%.
Đây là nguyên nhân chính gây ra hạn hán nghiêm trọng và xâm nhập mặn sâu vào các vùng đồng bằng ven biển, đặc biệt là Đồng bằng sông Cửu Long, nơi Đồng Tháp tọa lạc. Mức độ xâm nhập mặn dự kiến tương đương với mùa khô 2015-2016, một trong những đợt hạn mặn nghiêm trọng nhất trong lịch sử khu vực.
Diễn biến chính
Ông Nguyễn Đức Thịnh, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, cho biết nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn tập trung chủ yếu tại vùng dự án Gò Công và một số xã cù lao như Tân Phú Đông, Tân Thới, Ngũ Hiệp, Hiệp Đức.
Trước tình hình này, ngành nông nghiệp tỉnh đã tham mưu cho UBND tỉnh xây dựng phương án ứng phó cho mùa khô 2026-2027. Các khu vực sản xuất trọng điểm, vùng cây ăn trái và nuôi trồng thủy sản có nguy cơ bị ảnh hưởng sẽ được rà soát, khoanh vùng để có biện pháp phù hợp.
Các công trình thủy lợi sẽ được kiểm tra, sửa chữa, đồng thời triển khai các biện pháp ngăn mặn, trữ nước ngọt và tiêu úng tại vùng trũng, nâng cao bờ vùng và bờ thửa nhằm hạn chế xâm nhập mặn. Đặc biệt, tỉnh sẽ vận hành lấy nước chủ động qua cống Xuân Hòa khi độ mặn dưới 1g/l và tích trữ tối đa nguồn nước trong vùng dự án Gò Công.
- Các cống kiểm soát mặn trên sông Tiền, phía Vàm Cỏ Tây và khu vực các cù lao sẽ được đóng khi độ mặn vượt ngưỡng cho phép.
- Địa phương chủ động đắp các đập ngăn mặn tại những vị trí trọng yếu như cù lao Hiệp Đức và sông Ba Rài.
- Đập ngăn mặn trên sông Cái Bè sẽ được đắp tùy theo diễn biến thực tế.
- Phương án dự phòng gồm khai thác 17 giếng khoan để bổ sung nước tưới khi nguồn nước ngọt thiếu hụt hoặc bị nhiễm mặn.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc Đồng Tháp chủ động xây dựng và triển khai các phương án ứng phó hạn hán, xâm nhập mặn là rất cần thiết trong bối cảnh biến đổi khí hậu và hiện tượng El Nino ngày càng diễn biến phức tạp. Các biện pháp như ngăn mặn, trữ nước ngọt, nâng cao bờ vùng không chỉ giúp bảo vệ sản xuất nông nghiệp mà còn giảm thiểu thiệt hại cho người dân sống dựa vào nguồn nước tự nhiên.
Đặc biệt, tỉnh ưu tiên bảo đảm nước sinh hoạt cho người dân, phối hợp vận động trữ nước và sử dụng tiết kiệm. Việc điều tiết nguồn nước từ Nhà máy nước Đồng Tâm và vận hành các giếng dự phòng khi độ mặn vượt mức cho phép thể hiện sự chuẩn bị kỹ lưỡng nhằm tránh thiếu nước sinh hoạt trong mùa khô.
Kết luận
Trước dự báo El Nino mạnh đến rất mạnh trong năm 2026, Đồng Tháp đã xây dựng kế hoạch chi tiết nhằm ứng phó hạn hán và xâm nhập mặn. Các biện pháp bảo vệ nguồn nước ngọt, ưu tiên nước sinh hoạt và điều chỉnh sản xuất nông nghiệp sẽ giúp tỉnh giảm thiểu thiệt hại, bảo vệ đời sống người dân và phát triển bền vững trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt.
Hình ảnh từ bài viết
Ông Ngô Chí Cường - Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp (bên phải hàng đầu) cùng lãnh đạo các sở, ngành khảo sát tại Trạm bơm Bình Phan, một trong những điểm lấy nước ngọt vào vùng ngọt hóa Gò Công - Ảnh: MẬU TRƯỜNG
Đồng Tháp chủ động ứng phó El Nino 2026 để bảo đảm nguồn nước sinh hoạt và sản xuất - Ảnh 2.
Xâm nhập mặn được dự báo có thể ở mức tương đương mùa khô 2015-2016, một trong những đợt hạn, mặn nghiêm trọng từng xảy ra tại Đồng bằng sông Cửu Long. Trong ảnh, mùa khô 2016 người dân phải chắt chiu từng giọt nước để tưới dưa hấu ở tỉnh Bến Tre cũ - Ảnh: MẬU TRƯỜNG
Đồng Tháp chủ động ứng phó hạn hán, xâm nhập mặn do El Nino mạnh