EU áp phí tối thiểu 3 euro với kiện hàng giá trị thấp từ Trung Quốc
Từ ngày 1 tháng 7, Liên minh châu Âu (EU) chính thức áp dụng mức phí tối thiểu 3 euro cho mỗi kiện hàng nhập khẩu có giá trị thấp từ Trung Quốc. Quy định mới này nhằm mục đích kiểm soát tình trạng hàng hóa giá rẻ tràn vào thị trường EU qua các nền tảng thương mại điện tử, đồng thời tạo sự công bằng hơn cho các nhà bán lẻ trong khối.
Bối cảnh
Từ năm 2008, EU áp dụng chính sách miễn thuế cho các kiện hàng nhập khẩu có giá trị dưới 150 euro, nhằm thúc đẩy thương mại và giảm thủ tục hải quan cho hàng hóa giá trị thấp. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, số lượng kiện hàng hưởng ưu đãi này tăng vọt, từ 1,4 tỷ kiện năm 2022 lên đến 5,8 tỷ kiện dự kiến vào năm 2025. Điều này chủ yếu do các nền tảng thương mại điện tử như Shein, Temu và AliExpress tận dụng quy định miễn thuế để đưa hàng giá rẻ vào thị trường EU, gây áp lực cạnh tranh không lành mạnh đối với các nhà bán lẻ truyền thống.
Đáng chú ý, các nền tảng này phát triển nhanh chóng nhưng cũng vấp phải nhiều chỉ trích từ giới chức và doanh nghiệp châu Âu vì tạo ra sự mất cân bằng trong thị trường bán lẻ nội khối.
Diễn biến chính
Theo quy định mới, mức phí tối thiểu 3 euro sẽ được áp dụng dựa trên từng mã phân loại hải quan trong kiện hàng. Ví dụ, một kiện hàng chứa ba nhóm sản phẩm khác nhau sẽ phải trả tổng cộng 9 euro phí, trong khi kiện hàng chỉ gồm nhiều món đồ cùng loại như váy hoặc đồ chơi sẽ chỉ bị tính 3 euro.
Ông Dirk Gotink, nghị sĩ phụ trách cải cách hải quan tại Nghị viện châu Âu, nhận xét: "Trước đây, quy định miễn thuế với hàng giá trị thấp hoàn toàn hợp lý nhưng nay thì không. Nó đã bị đảo lộn bởi thương mại điện tử, đặc biệt là từ Trung Quốc". Điều này cho thấy EU đang điều chỉnh chính sách để phù hợp với thực tế thương mại hiện đại.
Chuyên gia Derek Lossing từ Cirrus Global Advisors dự báo các nền tảng thương mại điện tử có thể sẽ gây sức ép lên nhà cung cấp để chia sẻ một phần chi phí phát sinh, nhằm hạn chế tăng giá bán và bảo vệ lợi nhuận. Tuy nhiên, không loại trừ khả năng giá bán đến tay người tiêu dùng sẽ tăng do chi phí bổ sung được chuyển sang khách hàng.
Để ứng phó với chính sách mới, Shein đã mở rộng kho hàng tại Wroclaw (Ba Lan) và tăng lượng hàng vận chuyển theo lô lớn vào EU. Trong khi đó, AliExpress thuộc tập đoàn Alibaba cho biết các sản phẩm đủ điều kiện sẽ được gắn nhãn "Giá đã bao gồm thuế nhập khẩu và VAT", còn các mặt hàng khác sẽ hiển thị chi tiết các khoản phí nhập khẩu trước khi khách hàng thanh toán.
Amazon cũng đã ra mắt dịch vụ hàng giá rẻ Amazon Haul tại EU, với 97% đơn hàng năm ngoái được giao từ các kho nội khối. Với sản phẩm vận chuyển từ bên ngoài, khách hàng được thông báo đầy đủ các khoản phí khi thanh toán.
Trước EU, Mỹ đã chấm dứt quy định miễn thuế với hàng hóa giá trị thấp (de minimis) đối với hàng nhập từ Trung Quốc từ tháng 5/2025 và mở rộng áp dụng cho toàn bộ hàng nhập khẩu từ cuối tháng 8 cùng năm. Điều này khiến EU từng là lựa chọn thay thế lý tưởng cho các nền tảng bán hàng online giá rẻ, nhưng giờ gần như không còn lựa chọn thay thế rõ ràng.
Phân tích & Ý nghĩa
Quyết định của EU nhằm hạn chế tình trạng cạnh tranh không công bằng từ hàng hóa giá rẻ nhập khẩu qua các nền tảng thương mại điện tử, đồng thời bảo vệ các nhà bán lẻ nội khối. Việc áp phí tối thiểu 3 euro trên mỗi kiện hàng sẽ làm tăng chi phí nhập khẩu đối với các mặt hàng giá trị thấp, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến giá thành và lợi nhuận của các nhà bán lẻ cũng như người tiêu dùng.
Đối với cộng đồng người Việt tại Séc và châu Âu, chính sách này có thể tác động đến các ngành kinh doanh nhỏ như bán lẻ hàng nhập khẩu, siêu thị hay các cửa hàng chuyên về hàng hóa từ Trung Quốc. Ngoài ra, những người thường xuyên mua hàng qua các nền tảng như AliExpress cũng cần lưu ý về việc tăng chi phí vận chuyển và thuế nhập khẩu, có thể làm tăng giá thành sản phẩm.
Kết luận
Việc EU áp phí tối thiểu 3 euro với kiện hàng giá trị thấp từ Trung Quốc đánh dấu bước thay đổi quan trọng trong chính sách thương mại nhằm cân bằng lợi ích giữa các nhà bán lẻ nội khối và nền tảng thương mại điện tử nước ngoài. Đây cũng là tín hiệu cho thấy EU đang nỗ lực kiểm soát dòng hàng hóa nhập khẩu giá rẻ, bảo vệ thị trường nội địa trước sức ép cạnh tranh ngày càng lớn.
Hình ảnh từ bài viết
Điện thoại hiển thị logo Temu với phía sau là logo Shein. Ảnh: Reuters
EU áp phí tối thiểu 3 euro với kiện hàng giá trị thấp từ Trung Quốc