Hà Nội chọn hai xã với 700.000 dân thí điểm mô hình xã hội chủ nghĩa
Hà Nội đang chuẩn bị triển khai thí điểm mô hình xã hội chủ nghĩa tại hai xã liền kề với quy mô dân số lên đến 700.000 người. Đây là bước đi quan trọng nhằm xây dựng mô hình phát triển đô thị hiện đại, văn minh, hướng tới sự hài lòng và hạnh phúc của người dân. Liệu mô hình này có thể trở thành hình mẫu cho các địa phương khác trong tương lai?
Bối cảnh
Chiều ngày 21/5, tại hội thảo khoa học Xây dựng xã, phường xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên phát triển mới - những vấn đề lý luận và thực tiễn do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức, ông Vũ Đại Thắng, Chủ tịch UBND TP Hà Nội, đã công bố kế hoạch lựa chọn địa bàn thí điểm mô hình xã hội chủ nghĩa cấp xã, phường. Việc lựa chọn được thực hiện theo nguyên tắc bảo đảm sự cân đối, tính đại diện và khả thi, tránh chọn những địa bàn quá đặc thù hoặc quá khó khăn.
Địa bàn thí điểm phải có điều kiện phát triển không gian, dư địa mở rộng, vị trí độc lập, thuận lợi kết nối với các trục giao thông chính, hành lang xanh, hệ thống sông hồ và các không gian chức năng khác. Đồng thời, địa phương này cần có năng lực lãnh đạo tốt và hệ thống chính trị cơ sở sẵn sàng triển khai đồng bộ các nội dung đề án.
Trên cơ sở đó, Hà Nội dự kiến chọn hai xã liền kề với tổng dân số khoảng 700.000 người để thí điểm, với kế hoạch hoàn thiện đề án và lựa chọn địa bàn trong tháng 9 năm nay. Giai đoạn triển khai chính thức dự kiến từ 2027 đến 2030, sau đó sẽ tổng kết, hoàn thiện tiêu chí để nhân rộng mô hình.
Diễn biến chính
Ông Vũ Đại Thắng cho biết, từ quý I năm nay, thành phố đã mời các chuyên gia, nhà khoa học xây dựng đề án thí điểm dựa trên cơ sở lý luận, pháp lý và thực tiễn. Mục tiêu chính là hướng tới hạnh phúc của người dân, đảm bảo công bằng xã hội, không để ai bị bỏ lại phía sau, đồng thời xây dựng Thủ đô văn hiến, văn minh, hiện đại và hạnh phúc.
Khái niệm xã phường xã hội chủ nghĩa được định nghĩa là mô hình tổ chức phát triển và quản trị kết hợp ở cấp cơ sở. Xã, phường không chỉ thực hiện chức năng hành chính mà còn là đơn vị chuyển hóa mục tiêu, giá trị và đặc trưng của xã hội chủ nghĩa thành kết quả phát triển cụ thể trên địa bàn.
Dự thảo đề án gồm 8 nội dung cốt lõi:
- Xây dựng hệ thống chính trị cơ sở vững mạnh, quản trị phục vụ và phát huy quyền làm chủ của nhân dân;
- Phát triển hạ tầng hiện đại, đồng bộ và không gian thông minh;
- Phát triển kinh tế địa phương gắn với lực lượng sản xuất hiện đại;
- Bảo đảm an sinh xã hội công bằng và phát triển bao trùm;
- Phát triển văn hóa con người Hà Nội thanh lịch, văn minh;
- Xây dựng môi trường xanh, an toàn và bền vững;
- Bảo đảm quốc phòng an ninh xã hội và mở rộng đối ngoại nhân dân;
- Thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Trên cơ sở 8 nội dung này, Hà Nội đã cụ thể hóa thành 54 tiêu chí xây dựng xã phường xã hội chủ nghĩa, trong đó có 52 tiêu chí chính và 2 tiêu chí tổng hợp là chỉ số hạnh phúc người dân và mức độ hài lòng.
Trước đó, ngày 30/3, tại cuộc làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gợi ý xây dựng thí điểm mô hình phường, xã xã hội chủ nghĩa. Ông cũng nhấn mạnh có thể bắt đầu thí điểm bằng một phường hoặc xã để rút kinh nghiệm, làm rõ mô hình tổ chức và khả năng đáp ứng nhu cầu đời sống người dân.
Tổng Bí thư đề nghị Hà Nội lựa chọn một phường tiêu biểu để cải tạo hoặc xây dựng mới với quy mô dân số từ 500.000 đến 1 triệu người, đầu tư đồng bộ về hạ tầng, trường học, bệnh viện, không gian công cộng và đô thị thông minh. Ông cho rằng, khi chưa thể triển khai quy mô lớn, bắt đầu từ cấp phường, xã sẽ giúp người dân trực tiếp cảm nhận và tạo hình mẫu cho các địa phương khác.
Phân tích & Ý nghĩa
Mô hình xã hội chủ nghĩa cấp xã, phường tại Hà Nội không chỉ là một thử nghiệm về quản lý hành chính mà còn là bước tiến trong phát triển đô thị hiện đại, hướng tới sự hài hòa giữa phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và môi trường. Việc lựa chọn hai xã với quy mô dân số lớn cho thấy tham vọng xây dựng mô hình có tính đại diện và khả thi cao, đủ sức lan tỏa trong tương lai.
Đối với cộng đồng người Việt tại Séc và các nước châu Âu, mô hình này phản ánh xu hướng phát triển đô thị hiện đại, chú trọng vào hạnh phúc người dân và công bằng xã hội, điều mà nhiều cộng đồng người Việt xa quê cũng quan tâm khi theo dõi sự phát triển ở quê nhà. Việc Hà Nội đầu tư mạnh vào hạ tầng, giáo dục, y tế và chuyển đổi số cũng là tín hiệu tích cực, có thể tạo ra nhiều cơ hội hợp tác, đầu tư và giao lưu trong tương lai.
Kết luận
Việc Hà Nội lựa chọn thí điểm mô hình xã hội chủ nghĩa tại hai xã với quy mô dân số lớn là bước đi chiến lược nhằm xây dựng đô thị hiện đại, văn minh và hạnh phúc. Mô hình này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống người dân mà còn tạo ra hình mẫu phát triển mới có thể nhân rộng ra các địa phương khác. Câu hỏi đặt ra là liệu mô hình này có thể đáp ứng được kỳ vọng và trở thành chuẩn mực phát triển trong tương lai gần?
Hà Nội chọn hai xã với 700.000 dân thí điểm mô hình xã hội chủ nghĩa