Hà Nội định nghĩa ngập úng: Nước dâng 30 cm và kéo dài trên 30 phút mới gọi là ngập
Ngập úng đô thị luôn là vấn đề nhức nhối với các thành phố lớn, trong đó có Hà Nội. Vậy thế nào mới được coi là ngập úng? Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội, ông Nguyễn Phi Thường, vừa có câu trả lời cụ thể trong phiên chất vấn tại Hội đồng Nhân dân thành phố ngày 15 tháng 7, sau những trận mưa lớn gây dềnh nước cục bộ trên phố Quang Trung và một số khu vực khác.
Bối cảnh
Hà Nội là thủ đô và thành phố lớn nhất Việt Nam, với mật độ dân cư cao và hệ thống hạ tầng đô thị phức tạp. Vấn đề ngập úng do mưa lớn diễn ra thường xuyên, ảnh hưởng tới sinh hoạt và giao thông. Các trận mưa ngày 9 và 10 tháng 7 vừa qua đã làm dềnh nước tại nhiều tuyến phố, trong đó có phố Quang Trung thuộc quận Hoàn Kiếm, khu vực trung tâm thành phố.
Trước thực trạng này, Hội đồng Nhân dân thành phố đã tổ chức phiên chất vấn nhằm làm rõ nguyên nhân, giải pháp khắc phục và nâng cao hiệu quả công tác thoát nước, chống ngập úng đô thị. Đây là vấn đề được đông đảo người dân quan tâm, đặc biệt trong bối cảnh biến đổi khí hậu khiến các hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng gia tăng.
Diễn biến chính
Tại phiên chất vấn, đại biểu Nguyễn Thị Thanh Thủy dẫn báo cáo của UBND thành phố cho thấy công tác quản lý thoát nước còn nhiều hạn chế, dẫn đến ngập úng cục bộ và thậm chí có người bị thương do hố ga mất nắp trong trận mưa ngày 9/7.
Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội, ông Nguyễn Phi Thường, giải thích rằng trận mưa ngày 9/7 không lớn, lượng mưa tại một số nơi khoảng 80 mm. Tại phố Quang Trung và các tuyến phố lân cận, mực nước dềnh lên khoảng 20 cm, chưa đạt mức ngập úng theo tiêu chuẩn của Sở.
Ông Thường nêu rõ: "Chúng ta không gọi đó là ngập úng. Trong định nghĩa của chúng tôi, mực nước ngập từ 30 cm và kéo dài trên 30 phút mới được coi là ngập úng. Tại phố Quang Trung chiều 9/7, mực nước chỉ hơn 20 cm nên gọi là bị dềnh nước".
Nguyên nhân dềnh nước tại tuyến phố đã được triển khai dự án chống ngập khẩn cấp là do dự án đang trong giai đoạn nghiệm thu và chuyển giao cho đơn vị vận hành, dẫn đến việc mở cửa thoát nước của hồ Bảy Mẫu bị chậm. Khi đơn vị vận hành mở cửa thoát nước, nước tiêu thoát rất nhanh, chứng minh hiệu quả của dự án.
Tương tự, trận mưa chiều 10/7 cũng gây dềnh nước tại một số địa bàn phường Thanh Xuân. Ông Thường cho biết các dự án chống ngập theo lệnh khẩn cấp đã tác động đến 120 trên 220 điểm úng ngập được xác định, trong khi các khu vực khác vẫn đang chờ hệ thống thoát nước của các sông tả Nhuệ, hữu Nhuệ và Bắc sông Hồng hoàn thiện theo quy hoạch.

Phân tích & Ý nghĩa
Khái niệm "ngập úng" được Sở Xây dựng Hà Nội đưa ra nhằm phân biệt rõ mức độ ảnh hưởng của nước mưa tới đời sống và hạ tầng đô thị. Việc quy định mực nước ngập từ 30 cm và kéo dài trên 30 phút mới được coi là ngập úng giúp xác định chính xác các điểm cần ưu tiên xử lý, tránh gây hoang mang dư luận khi nước chỉ dềnh nhẹ.
Đáng chú ý, Hà Nội đang chuyển hướng từ giải pháp thoát nước nhanh sang mô hình "thành phố bọt biển". Đây là cách tiếp cận mới trong quản lý nước đô thị, tập trung vào việc giữ nước, thấm nước, điều tiết và tái sử dụng nước mưa thay vì chỉ tập trung thoát nước nhanh chóng ra ngoài.
Ông Thường cho biết Sở Xây dựng đã xây dựng các quy chuẩn, tiêu chuẩn về vật liệu thấm nước để chuẩn bị cho đề án này. Tuy nhiên, việc triển khai sẽ theo lộ trình, ưu tiên các khu vực công viên, vườn hoa, vỉa hè và các khu đô thị mới, nhằm đảm bảo hiệu quả và tiết kiệm chi phí.
Bên cạnh đó, việc hạ ngầm các hệ thống dây điện và viễn thông cũng được đẩy mạnh nhằm giảm thiểu việc đào bới, lấp lại vỉa hè gây ảnh hưởng đến giao thông và mỹ quan đô thị. Hiện công tác này đang triển khai tại ba phường trung tâm và sẽ mở rộng ra các khu vực khác.
Về hạ tầng thoát nước, Sở Xây dựng đã rà soát 52 khu đô thị trên địa bàn, trong đó 26 khu đã hoàn thiện và bàn giao hệ thống thoát nước cho thành phố. 26 khu còn lại dự kiến sẽ hoàn thành khớp nối trong năm 2026. Ngoài ra, Hà Nội hiện có 3.501 hồ ao tự nhiên, tăng thêm 337 hồ so với năm 2023, nhằm tăng khả năng trữ nước và điều tiết thoát nước tự nhiên.
Kết luận
Phiên chất vấn tại Hội đồng Nhân dân Hà Nội ngày 15 tháng 7 đã làm rõ nhiều vấn đề liên quan đến ngập úng đô thị, trong đó có định nghĩa cụ thể về ngập úng, nguyên nhân dềnh nước sau mưa và các giải pháp chống ngập đang được triển khai. Mô hình "thành phố bọt biển" hứa hẹn sẽ là hướng đi mới giúp Hà Nội thích ứng tốt hơn với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững.
Hình ảnh từ bài viết
Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Nguyễn Phí Thường. Ảnh: Hoàng Phong
Nước dềnh trên phố Quang Trung sau trận mưa chiều 9/7. Ảnh: Anh Tuấn
Tuyến phố Nguyễn Huy Tưởng dềnh nước sau trận mưa chiều tối 10/7. Ảnh: Hoàng Giang
Hà Nội định nghĩa ngập úng: Nước dâng 30 cm và kéo dài trên 30 phút mới gọi là ngập