Hà Nội và miền Bắc bước vào mùa mưa giông, cảnh báo nguy cơ sạt lở đất
Chiều tối ngày 8 tháng 6, Hà Nội bắt đầu có mưa giông, trong khi nhiều tỉnh miền núi phía Bắc xuất hiện mưa lớn kèm theo cảnh báo nguy cơ lũ quét và sạt lở đất. Không khí lạnh đầu tiên trong tháng 6 sau hơn một thập kỷ đã làm giảm nhiệt độ, chấm dứt đợt nắng nóng kéo dài tại khu vực Bắc Bộ.
Bối cảnh
Hà Nội và các tỉnh miền Bắc Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển mùa với sự xuất hiện của không khí lạnh. Đây là đợt không khí lạnh đầu tiên trong tháng 6 sau 12 năm, một hiện tượng hiếm gặp trong bối cảnh miền Bắc đã bước vào mùa hè với nền nhiệt cao kéo dài. Không khí lạnh này không chỉ làm giảm nhiệt độ nhanh chóng mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các hiện tượng thời tiết cực đoan như mưa giông, lốc xoáy, sét và mưa đá.
Đặc biệt, các tỉnh miền núi phía Bắc như Tuyên Quang, Lào Cai, Thái Nguyên và Quảng Ninh đang chịu ảnh hưởng mạnh của mưa lớn, gây ra nguy cơ cao về lũ quét và sạt lở đất trên các sườn dốc. Độ ẩm đất tại nhiều khu vực đã vượt mức bão hòa, làm tăng nguy cơ này.
Diễn biến chính
Khoảng 17h ngày 8 tháng 6, bầu trời trung tâm Hà Nội chuyển nhiều mây, gió mạnh dần và xuất hiện mưa nhỏ. Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, các vùng mây đối lưu phát triển trên khu vực Vĩnh Tuy, Vĩnh Hưng, Lĩnh Nam, Long Biên, Gia Lâm, Bát Tràng và Ứng Hòa, di chuyển theo hướng tây nam - đông bắc, tạo ra mưa giông cục bộ.
Tại các tỉnh miền núi phía Bắc, mưa lớn đã bắt đầu từ đầu giờ chiều với lượng mưa đáng chú ý trong hai giờ từ 14h đến 16h tại Tuyên Quang như Xuân Lập ghi nhận 77 mm, Nấm Dẩn 60,8 mm và Quảng Ngần 51,4 mm. Từ 15h đến 17h, các tỉnh Lào Cai, Thái Nguyên và Quảng Ninh cũng xuất hiện mưa vừa đến rất to với các điểm đo như Tân Lĩnh (Lào Cai) 76,4 mm, Khánh Hòa (Lào Cai) 74 mm, Dương Phong (Thái Nguyên) 65,4 mm và Quảng Hà (Quảng Ninh) 55,2 mm.
Theo dự báo, trong 3-6 giờ tiếp theo, các khu vực này sẽ tiếp tục có mưa từ 20 đến 50 mm, có nơi trên 80 mm, làm gia tăng nguy cơ lũ quét trên các sông, suối nhỏ và sạt lở đất trên các sườn dốc. Các địa phương như Bắc Quang, Bằng Hành, Nà Hang, Nấm Dẩn, Quang Bình, Lâm Bình (Tuyên Quang) cùng nhiều khu vực thuộc Lào Cai, Thái Nguyên và Quảng Ninh được cảnh báo nguy cơ cao.
Bà Phạm Phương Chi, dự báo viên Phòng Dự báo thời tiết của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, cho biết khối không khí lạnh đã ảnh hưởng đến Cao Bằng và Lạng Sơn, khiến nhiệt độ giảm nhanh. Tại Trùng Khánh (Cao Bằng), nhiệt độ giảm khoảng 10 độ C, từ 33 độ xuống còn khoảng 23 độ.
Trong tối và đêm 8/6, không khí lạnh sẽ tiếp tục ảnh hưởng đến các khu vực khác ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, kích hoạt một đợt mưa lớn trên diện rộng. Tâm mưa lớn tập trung tại khu vực Tây Bắc Bộ, phía bắc Phú Thọ và Tuyên Quang với lượng mưa phổ biến 80-160 mm, có nơi trên 250 mm. Các địa phương còn lại ở Bắc Bộ phổ biến 20-50 mm, cục bộ trên 100 mm. Tại Thanh Hóa và Nghệ An, lượng mưa dự kiến 50-100 mm, một số nơi trên 150 mm.
Đợt mưa lớn kéo dài từ chiều tối 8/6 đến hết ngày 9/6 trước khi giảm dần từ ngày 10/6. Dưới tác động của không khí lạnh, nhiệt độ miền Bắc giảm rõ rệt, mức thấp nhất trong đêm 8 và ngày 9/6 phổ biến từ 21 đến 25 độ C.
Phân tích & Ý nghĩa
Sự xuất hiện của không khí lạnh kết hợp với độ ẩm cao trong khí quyển tạo điều kiện thuận lợi cho các hiện tượng thời tiết cực đoan như giông mạnh, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Mưa lớn trong thời gian ngắn có thể gây ngập úng tại khu đô thị, khu công nghiệp và vùng trũng thấp, ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt và sản xuất của người dân.
Đặc biệt, tại các tỉnh miền núi, độ ẩm đất đã vượt mức bão hòa, làm tăng nguy cơ lũ quét và sạt lở đất trên các sườn dốc. Đây là mối nguy hiểm lớn đối với các khu vực có địa hình phức tạp, có thể gây thiệt hại về người và tài sản nếu không được cảnh báo và phòng tránh kịp thời.
Không khí lạnh đầu tiên trong tháng 6 sau 12 năm cũng đánh dấu sự kết thúc của đợt nắng nóng kéo dài tại miền Bắc, mang lại sự dễ chịu về nhiệt độ nhưng đồng thời cũng cảnh báo người dân cần đề phòng các hiện tượng thời tiết bất thường.
Kết luận
Đợt mưa giông và không khí lạnh đang diễn ra tại Hà Nội và các tỉnh miền Bắc không chỉ làm giảm nhiệt độ, chấm dứt nắng nóng mà còn đặt ra cảnh báo về nguy cơ lũ quét và sạt lở đất, đặc biệt tại các khu vực miền núi. Người dân cần theo dõi thông tin dự báo thời tiết, hạn chế di chuyển trong thời điểm giông mạnh và chuẩn bị ứng phó với các tình huống thiên tai có thể xảy ra.
Hình ảnh từ bài viết
Cơn giông ở Hà Nội lúc 17h ngày 8/6. Ảnh: Gia Chính
Cơn giông tại đảo Vĩnh Thực, Quảng Ninh. Ảnh: Người đảo Vĩnh Thực
Hà Nội và miền Bắc bước vào mùa mưa giông, cảnh báo nguy cơ sạt lở đất