Lương tăng nhưng một phần ba gia đình vẫn khó khăn hơn

Năm 2024, cựu Thủ tướng Petr Fiala (ODS) từng hứa sẽ nâng mức lương của người lao động Séc lên ngang bằng với mức lương tại Đức, quốc gia láng giềng có nền kinh tế phát triển mạnh. Tuy nhiên, lời hứa này đã gặp phải nhiều chỉ trích từ các nhà kinh tế và chính trị gia, bởi khoảng cách thu nhập giữa hai nước vẫn còn rất lớn và khó có thể thu hẹp nhanh chóng.

Diễn biến chính

Trong năm vừa qua, mức lương thực tế – tức là mức lương đã được điều chỉnh theo lạm phát – đã tăng trung bình 4,6%. Đây là tín hiệu tích cực sau hai năm liên tiếp mức lương thực tế giảm do lạm phát cao.

Tuy nhiên, sự cải thiện này không đồng đều giữa các nhóm lao động:

• Những người có trình độ học vấn thấp nhất là nhóm chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, với gần một nửa trong số họ cảm thấy thu nhập thực tế giảm so với năm năm trước.
• Trong nhóm có bằng tốt nghiệp trung học phổ thông, khoảng 43% người lao động bị giảm thu nhập thực tế.
• Ở nhóm có trình độ đại học, chỉ khoảng một phần tư gặp phải tình trạng này, bởi họ thường có khả năng thương lượng lương cao hơn hoặc tìm được công việc có mức lương tốt hơn nhanh hơn.

Đáng chú ý, khoảng cách thu nhập giữa các nhóm lao động đang có xu hướng nới rộng, tạo ra sự phân hóa rõ rệt hơn trong xã hội.

Về mặt người cao tuổi, những người có trình độ thấp và nhận lương hưu thấp lại có xu hướng cải thiện mức sống nhờ các chính sách tăng giá trị lương hưu, tăng mức cơ bản và các khoản hỗ trợ như trợ cấp nuôi con, đặc biệt có lợi cho phụ nữ.

Chi phí sinh hoạt, đặc biệt là chi phí nhà ở, cũng là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến mức sống của các gia đình. Những hộ gia đình nhỏ trong độ tuổi lao động, thường thuê nhà hoặc đang trả góp mua nhà, chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ việc giá nhà và chi phí sinh hoạt tăng cao.

Hệ thống thuế cũng góp phần làm tăng gánh nặng cho các hộ gia đình có thu nhập thấp khi mức giảm trừ thuế cơ bản cho người nộp thuế không được điều chỉnh tăng từ năm 2022, dẫn đến thực chất là tăng thuế ngầm đối với nhóm này.

Phân tích & Ý nghĩa

Mặc dù mức lương thực tế tăng trở lại là dấu hiệu tích cực cho nền kinh tế Séc, nhưng sự phân hóa thu nhập và tác động của chi phí sinh hoạt cao đang khiến nhiều gia đình cảm thấy khó khăn hơn. Đặc biệt, nhóm lao động có trình độ thấp và các hộ gia đình nhỏ thuê nhà hoặc trả góp mua nhà là những đối tượng dễ bị tổn thương nhất.

Điều này cho thấy các chính sách kinh tế và xã hội cần tập trung hơn vào việc hỗ trợ các nhóm yếu thế, đồng thời cân nhắc điều chỉnh hệ thống thuế và chi phí nhà ở để giảm bớt áp lực tài chính cho người dân.

Kết luận

Dù lương thực tế có tăng, nhưng không phải tất cả các gia đình tại Séc đều cải thiện được mức sống. Một phần ba số hộ gia đình vẫn cảm thấy thu nhập giảm sút do lạm phát và chi phí sinh hoạt tăng cao, đặc biệt là nhóm lao động có trình độ thấp và các hộ gia đình nhỏ. Đây là thách thức lớn đối với chính sách kinh tế xã hội trong thời gian tới.

Hình ảnh từ bài viết

Nguồn