Mưa lớn kéo dài gây ngập lụt nghiêm trọng ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ
Những ngày qua, mưa lớn kéo dài từ nam Nghệ An đến Quảng Trị đang dịch chuyển dần về phía Bắc, gây ra lượng mưa lớn và nguy cơ ngập lụt nghiêm trọng tại nhiều tỉnh thành. Liệu người dân và các cơ quan chức năng đã chuẩn bị như thế nào để ứng phó với tình hình thời tiết phức tạp này?
Bối cảnh
Từ tối ngày 13 tháng 9 đến sáng 14 tháng 9, khu vực từ nam Nghệ An đến bắc Quảng Trị chịu ảnh hưởng của hoàn lưu áp thấp nhiệt đới kết hợp với dải hội tụ nhiệt đới, gây mưa lớn với lượng phổ biến từ 60-100 mm, có nơi trên 100 mm. Một số điểm như Hoa Thanh (Quảng Trị) ghi nhận lượng mưa lên tới 225 mm, Kỳ Thượng (Hà Tĩnh) là 184 mm.
Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia dự báo từ sáng 14 tháng 9 đến đêm 15 tháng 9, mưa sẽ tiếp tục mở rộng và tập trung ở nam đồng bằng Bắc Bộ cùng khu vực Thanh Hóa đến bắc Hà Tĩnh, với lượng mưa dự kiến từ 150-300 mm, có nơi cục bộ trên 450 mm. Các khu vực như nam Sơn La, Phú Thọ và phần còn lại của Hà Tĩnh cũng sẽ có mưa từ 100-180 mm, có nơi trên 250 mm.
Diễn biến chính
Mưa lớn kéo dài đã làm tăng nguy cơ lũ trên các sông từ Thanh Hóa đến thành phố Huế, dự kiến kéo dài đến ngày 16 tháng 9. Đặc biệt, các sông Ngàn Sâu và Ngàn Phố ở Hà Tĩnh có khả năng lên mức báo động 2-3, trong đó báo động 3 là mức cao nhất, cảnh báo nguy cơ ngập lụt nghiêm trọng. Sông Thạch Hãn tiếp tục xuống nhưng vẫn duy trì ở mức báo động 1-2. Các sông khác trong khu vực phổ biến ở mức báo động 1-2, có nơi trên báo động 2.
Gần 200 xã, phường tại các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị và thành phố Huế được cảnh báo nguy cơ cao về lũ quét và sạt lở đất, đặc biệt là ở vùng núi, sườn dốc và những nơi mưa lớn kéo dài. Mức độ nguy cơ tại phía tây Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh và Quảng Trị được đánh giá từ cao đến rất cao.
Theo Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai, tính đến 6h ngày 14 tháng 9, mưa lũ đã làm hư hỏng 9 nhà (5 nhà ở Quảng Trị và 4 nhà tại Huế), cùng với đó là 591 nhà bị ngập tại Quảng Trị. Các địa phương đã tổ chức di dời 712 hộ dân đến nơi an toàn, trong đó Quảng Trị di dời 663 hộ, Huế 5 hộ và Đà Nẵng 44 hộ.
Nước lũ cũng làm ngập 19 vị trí trên quốc lộ và đường tỉnh, gây ách tắc giao thông tại các tuyến quốc lộ 9B, 15D, đường tỉnh 588A, 586, 587, 571 ở Quảng Trị và đường 17B tại Huế.
Bên cạnh đó, có 55 vị trí cầu tràn, ngầm tràn và đường liên thôn bị ngập từ 0,2 đến 0,8 m, có nơi trên một mét, gây chia cắt cục bộ. Trong đó, Quảng Trị có 43 vị trí và Huế 12 vị trí. Đến chiều 13 tháng 9, nước tại thành phố Huế đang rút, nhưng một số nơi ở Phong Điền và Phong Dinh vẫn còn ngập sâu.
Đáng chú ý, khoảng 14h ngày 13 tháng 9, nước lũ dâng cao, chảy xiết đã cuốn ba sà lan về hạ lưu, mắc kẹt tại cầu đường sắt Mỹ Chánh, Km651+084 tuyến Bắc Nam, thuộc xã Nam Hải Lăng, Quảng Trị. Sự cố này đe dọa an toàn công trình đường sắt, quốc lộ 1 và giao thông đường thủy nội địa trong khu vực.
Phân tích & Ý nghĩa
Tình trạng mưa lớn kéo dài và lượng nước dâng cao trên các sông báo hiệu nguy cơ ngập lụt và sạt lở đất rất cao tại nhiều tỉnh Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ. Đây là những khu vực có mật độ dân cư đông, nhiều hoạt động kinh tế và giao thông quan trọng, nên ảnh hưởng của thiên tai có thể gây thiệt hại lớn về người và tài sản.
Việc di dời hàng trăm hộ dân và cảnh báo nguy cơ lũ quét, sạt lở đất cho thấy công tác phòng chống thiên tai đang được các địa phương chú trọng. Tuy nhiên, với lượng mưa dự báo tiếp tục tăng cao, người dân cần nâng cao cảnh giác, đặc biệt là ở các vùng núi, sườn dốc và khu vực dễ bị ngập úng.
Đối với cộng đồng người Việt tại các tỉnh miền Bắc và miền Trung, tình hình mưa lũ cũng ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt, kinh doanh và việc đi lại. Các ngành nghề như kinh doanh nhỏ, buôn bán tại chợ, dịch vụ vận tải, nhà hàng, siêu thị có thể gặp khó khăn do giao thông bị ách tắc và nguy cơ ngập lụt.
Kết luận
Mưa lớn dịch chuyển ra Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ đang tạo ra những thách thức lớn về an toàn giao thông, sinh hoạt và phòng chống thiên tai cho người dân khu vực. Việc theo dõi sát sao dự báo thời tiết, chủ động di dời dân cư và đảm bảo an toàn công trình hạ tầng là điều cần thiết để giảm thiểu thiệt hại trong những ngày tới.
Hình ảnh từ bài viết
Mưa ngập tại nút giao Mai Dịch, Hà Nội đợt cuối tháng 8. Ảnh: Lan Anh
Khu vực nguy cơ sạt lở đất, lũ quét (màu tím nguy cơ rất cao). Ảnh: Cục Khí tượng thủy văn
Mưa lớn kéo dài gây ngập lụt nghiêm trọng ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ