Nắng nóng kỷ lục tháng 5: Hà Nội và miền Bắc trải qua đợt nóng gay gắt chưa từng có
Từ cuối tháng 5, miền Bắc và Trung Bộ Việt Nam chứng kiến đợt nắng nóng gay gắt kéo dài, khiến nhiều trạm khí tượng ghi nhận mức nhiệt cao nhất trong lịch sử tháng 5. Hà Nội cùng các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ, trung du và khu vực từ Thanh Hóa đến TP Huế trải qua nhiệt độ lên tới 40 độ C, gây nhiều khó khăn cho người dân và cảnh báo nguy cơ cháy nổ, mất sức do thời tiết khắc nghiệt.
Bối cảnh
Đợt nắng nóng từ ngày 22 đến 27 tháng 5 được hình thành do ảnh hưởng của vùng thấp nóng phía tây kết hợp với hiệu ứng gió phơn hoạt động mạnh. Gió phơn là hiện tượng gió khô, nóng thổi xuống từ các vùng núi cao, làm tăng nhiệt độ không khí ở các vùng thấp hơn. Đây là nguyên nhân chính khiến nhiệt độ miền Bắc và Trung Bộ tăng cao đột biến trong thời gian này.
Hà Nội, thủ đô Việt Nam, nằm trong khu vực đồng bằng Bắc Bộ, vốn có mật độ dân cư và bê tông hóa cao, nên còn chịu thêm hiệu ứng đảo nhiệt đô thị. Hiệu ứng này xảy ra khi các công trình xây dựng, đường nhựa, nhà cao tầng và hoạt động giao thông tạo ra lượng nhiệt lớn, tích tụ vào ban ngày và giải phóng chậm vào ban đêm, làm nhiệt độ trong nội đô cao hơn nhiều so với vùng ngoại ô và vùng nông thôn.
Diễn biến chính
Trong khoảng thời gian từ ngày 22 đến 27 tháng 5, nhiều trạm khí tượng tại miền Bắc và Trung Bộ ghi nhận nhiệt độ tháng 5 cao nhất lịch sử:
- Tại Quảng Ninh, trạm Uông Bí đạt 38 độ C ngày 25/5, vượt mức kỷ lục cũ 37,5 độ C năm 2013.
- Trạm Hiệp Hòa (Bắc Ninh) đo được 39,7 độ C, cao hơn kỷ lục 39 độ C năm 2019.
- Trạm Bắc Giang ghi nhận 39,4 độ C, vượt mức 39,1 độ C năm 2020.
- Trạm Bắc Ninh đạt 40,5 độ C và trạm Hải Dương 39,6 độ C, san bằng các kỷ lục cao nhất từng ghi nhận trong tháng 5.
Hà Nội là tâm điểm của đợt nắng nóng, với nhiệt độ cao nhất nhiều ngày dao động từ 39 đến 40 độ C. Đặc biệt, trạm Láng ở trung tâm thủ đô đo được 41,1 độ C ngày 26/5, chỉ thấp hơn kỷ lục 41,3 độ C năm 2019 và gần bằng mức cao nhất năm 2017 là 41,8 độ C.
Theo dự báo của cơ quan khí tượng, chiều 27/5, đồng bằng Bắc Bộ, Phú Thọ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến TP Huế tiếp tục chịu nắng nóng gay gắt với nhiệt độ phổ biến 38-40 độ C, có nơi trên 40 độ C. Độ ẩm thấp chỉ đạt 40-45%, làm tăng cảm giác oi bức và nguy cơ mất nước.
Từ ngày 28/5, khối không khí mát từ lục địa Trung Quốc di chuyển xuống, làm suy yếu vùng thấp nóng phía tây. Miền Bắc thu hẹp phạm vi nắng nóng, tập trung ở trung du và đồng bằng với nhiệt độ phổ biến 35-37 độ C. Miền Trung vẫn duy trì nắng nóng gay gắt, đặc biệt từ Thanh Hóa đến TP Huế.
Phân tích & Ý nghĩa
Đợt nắng nóng kéo dài kết hợp với độ ẩm thấp không chỉ gây khó chịu mà còn làm tăng nguy cơ cháy nổ tại khu dân cư do nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Ngoài ra, nguy cơ cháy rừng cũng được cảnh báo do thời tiết khô hạn.
Đối với người dân, đặc biệt những người làm việc ngoài trời hoặc hoạt động thể chất lâu dài, thời tiết khắc nghiệt có thể dẫn đến mất nước, kiệt sức và các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Đợt nắng nóng này cũng ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày, chi phí làm mát tăng cao và có thể tác động đến các ngành kinh doanh nhỏ như nhà hàng, siêu thị và dịch vụ tại các thành phố lớn như Hà Nội.
Kết luận
Đợt nắng nóng tháng 5 năm 2026 tại miền Bắc và Trung Bộ Việt Nam đã phá nhiều kỷ lục nhiệt độ lịch sử, đặc biệt tại Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ. Hiện tượng này là kết quả của sự kết hợp các yếu tố khí tượng phức tạp và hiệu ứng đô thị, gây nhiều ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống và sức khỏe người dân. Cơ quan khí tượng dự báo nắng nóng sẽ giảm dần từ cuối tháng 5, tuy nhiên người dân cần tiếp tục đề phòng các rủi ro do thời tiết khắc nghiệt gây ra.
Hình ảnh từ bài viết
Nắng nóng ở Hà Nội 25/5. Ảnh: Tùng Đinh
Nắng nóng kỷ lục tháng 5: Hà Nội và miền Bắc trải qua đợt nóng gay gắt chưa từng có