Nền kinh tế châu Âu mất đà, Cộng hòa Séc tụt lại trong bằng sáng chế và thanh toán kịp thời
Nền kinh tế châu Âu đang mất đà và càng ngày càng tụt lại so với Mỹ và Trung Quốc. Báo cáo hàng năm của Ủy ban châu Âu về khả năng cạnh tranh và hoạt động của thị trường chung chỉ ra rằng đây là một lời cảnh báo quan trọng cho Cộng hòa Séc, nơi có nền kinh tế chủ yếu dựa vào công nghiệp và xuất khẩu.
Bài Chi Tiết
Vấn đề chính là dài hạn. "Năng suất, tức hiệu suất trên mỗi giờ làm việc, ở Liên minh châu Âu thấp hơn khoảng một phần năm so với Mỹ," Ủy ban châu Âu nêu trong phân tích. Châu Âu theo Ủy ban đang đầu tư ít vào nghiên cứu, chậm hơn trong việc áp dụng công nghệ mới, và kém hơn trong việc đưa vào thực tế. Điều này dần dần dẫn đến tăng trưởng yếu hơn và khả năng cạnh tranh thấp hơn.
Tác động mạnh mẽ hơn ở các nước như Cộng hòa Séc. Nền kinh tế trong nước nằm trong số những nền kinh tế mở rộng nhất ở châu Âu và gắn liền chặt chẽ với thị trường chung, đặc biệt là với nước láng giềng Đức, nơi tiếp nhận một phần ba xuất khẩu của Séc. Ngay khi ngành công nghiệp châu Âu chững lại, các công ty Séc sẽ cảm nhận được rất nhanh chóng.
Thị trường chung tự nó theo Ủy ban vẫn chưa hoạt động trơn tru như nó có thể. Các công ty gặp phải các quy định khác nhau giữa các quốc gia, thủ tục giấy tờ phức tạp và việc triển khai các tiêu chuẩn kỹ thuật diễn ra chậm, trung bình mất bốn năm. Điều này làm chậm lại sự đổi mới và tăng chi phí.
Báo cáo cũng nhấn mạnh một vấn đề khác, ít thấy hơn nhưng cũng rất nghiêm trọng – việc thanh toán chậm. Các doanh nghiệp nhỏ thường phải chờ đợi tiền trong nhiều tuần hoặc thậm chí nhiều tháng. Theo khảo sát của công ty Atradius Collection năm 2025, tại Cộng hòa Séc, tới 61% thanh toán hóa đơn bị trễ, điều này hạn chế đầu tư và làm phức tạp hoạt động của các doanh nghiệp nhỏ.
Các sự khác biệt nổi bật hơn trong lĩnh vực đổi mới. Toàn bộ EU có khoảng 152 đơn đăng ký sáng chế trên một triệu dân, trong khi ở Cộng hòa Séc chỉ khoảng 23. "Cộng hòa Séc cũng tụt lại trong chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển. Tại EU, tỷ lệ này trung bình đạt 2,2% GDP, trong khi ở Séc chỉ khoảng 1,8%," giám đốc kinh tế của Deloitte David Marek, cựu tư vấn cho tổng thống Petr Pavel nhấn mạnh.
Giải pháp khả thi đã được Pavlína Žáková, giám đốc Bộ phận chính sách kinh tế của Liên đoàn Công nghiệp và Giao thông Cộng hòa Séc, đưa ra. Theo bà, cần phải hỗ trợ nhiều hơn cho đầu tư và kết nối các công ty với các tổ chức nghiên cứu. Sự hợp tác quốc tế cũng là điều quan trọng.
Báo cáo như vậy xác nhận bức tranh dài hạn của nền kinh tế Séc. Nền kinh tế Séc mạnh trong sản xuất và xuất khẩu, nhưng yếu hơn trong việc phát triển công nghệ riêng. Thường sản xuất cho các công ty nước ngoài, các công ty này giữ nghiên cứu ở quê nhà và giá trị gia tăng thấp hơn.
Mặt khác, Cộng hòa Séc cũng có những điểm mạnh. Tỷ lệ lao động cao nhất trong EU, khoảng 82% dân số trong độ tuổi lao động, trong khi tỷ lệ trung bình của châu Âu là chưa tới 76%. Ngành công nghiệp vẫn là nền tảng ổn định của nền kinh tế, mặc dù chính năng suất của nó sẽ quyết định cách thức đất nước đối phó với tình trạng suy giảm kinh tế ở châu Âu.
Nền kinh tế châu Âu mất đà, Cộng hòa Séc tụt lại trong bằng sáng chế và thanh toán kịp thời