Nga đóng vai trò cứu tinh năng lượng, cung cấp khí cho châu Âu và sửa chữa nhà máy lọc dầu ở Trung Đông
Nga đang nỗ lực khôi phục nguồn cung khí đốt qua đường ống Nord Stream, đồng thời đề xuất hỗ trợ các nước Arab sửa chữa nhà máy lọc dầu bị hư hại. Tuy nhiên, Liên minh châu Âu (EU) đang dần cấm nhập khẩu khí đốt Nga, khiến thị trường năng lượng thế giới trở nên căng thẳng và giá cả tăng vọt. Điều này đặt ra nhiều câu hỏi về tương lai nguồn cung và ảnh hưởng đến các quốc gia nhập khẩu, trong đó có cộng đồng người Việt tại châu Âu.
Bối cảnh
Đường ống Nord Stream là tuyến dẫn khí đốt chính từ Nga sang châu Âu, đặc biệt là Đức, qua Biển Baltic. Năm 2022, một số tuyến ống đã bị phá hoại bởi các vụ nổ, làm gián đoạn nguồn cung khí đốt quan trọng cho châu Âu. Trong bối cảnh đó, Nga đang tìm cách sửa chữa và khôi phục hoạt động của các tuyến ống này để duy trì vị thế nhà cung cấp năng lượng lớn cho châu Âu.
Đồng thời, Nga cũng mở rộng hợp tác với các nước Arab ở Trung Đông, đề xuất giúp sửa chữa các nhà máy lọc dầu bị hư hại do các cuộc xung đột và tấn công liên quan đến cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran. Đây là một phần trong chiến lược của Nga nhằm duy trì ảnh hưởng trong ngành năng lượng toàn cầu và tìm kiếm thị trường mới khi EU dần cấm nhập khẩu khí đốt Nga.
Diễn biến chính
Theo phát biểu của ông Novak, một quan chức Nga, nguồn cung khí đốt qua đường ống Nord Stream vẫn có thể được khôi phục. Hiện còn một trong bốn tuyến ống vẫn hoạt động sau các vụ nổ năm 2022, và ba tuyến còn lại có thể được sửa chữa về mặt kỹ thuật. Tuy nhiên, việc này phụ thuộc nhiều vào sự hợp tác của Đức, nơi đường ống kết thúc.
Trong khi đó, Liên minh châu Âu đã thông qua lệnh cấm nhập khẩu khí đốt Nga theo từng giai đoạn. Từ ngày 1 tháng 1 năm 2027, EU sẽ ngừng nhập khẩu khí đốt hóa lỏng theo các hợp đồng dài hạn, và từ mùa thu năm 2027, khí đốt qua đường ống cũng sẽ bị cấm. Trong cuộc bỏ phiếu, Cộng hòa Séc đã ủng hộ lệnh cấm này, trong khi Slovakia và Hungary phản đối.
Giá khí đốt trên thị trường hiện đang ở mức cao kỷ lục. Trên sàn giao dịch khí đốt TTF tại Hà Lan, giá mỗi megawatth giờ đã lên tới 95,16 euro (khoảng 2300 Kč), tăng một phần ba so với tháng trước và gấp ba lần so với cùng kỳ năm ngoái. Giá khí đốt tăng còn do tình trạng phong tỏa eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển khí đốt hóa lỏng từ Vùng Vịnh Ba Tư.
- Ông Alexej Miller, giám đốc tập đoàn Gazprom của Nga, cho biết giá bán buôn khí đốt đạt từ 1000 đến 1100 USD cho mỗi nghìn mét khối, tương đương khoảng 21.800 đến 24.000 Kč.
- Tổng thống Vladimir Putin không loại trừ khả năng giá khí đốt có thể tăng lên tới 1500 USD, tức khoảng 32.670 Kč.
Về phía Trung Đông, Bộ trưởng Công nghiệp và Thương mại Nga Anton Alichanov cho biết Moscow đã đề nghị giúp các nước trên bán đảo Ả Rập sửa chữa các nhà máy lọc dầu bị hư hại do các cuộc tấn công liên quan đến cuộc chiến Mỹ - Israel chống Iran. Nga tự tin với kinh nghiệm và công nghệ nội địa đã phát triển sau khi bị các lệnh trừng phạt của phương Tây áp đặt.
Ông Alichanov cũng nhấn mạnh Nga đang phát triển các tiêu chuẩn kỹ thuật riêng để thay thế dần các quy chuẩn phương Tây trong ngành dầu khí. Tuy nhiên, với khí đốt hóa lỏng, Nga vẫn gặp khó khăn trong việc tích hợp các linh kiện sản xuất trong nước thành dây chuyền sản xuất hoàn chỉnh.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc Nga chủ động khôi phục nguồn cung khí đốt qua Nord Stream và mở rộng hợp tác với các nước Arab cho thấy nước này đang tìm cách duy trì vị thế quan trọng trong thị trường năng lượng toàn cầu, bất chấp các lệnh cấm vận từ EU và phương Tây. Đây cũng là một phần chiến lược nhằm đa dạng hóa thị trường xuất khẩu khí đốt và dầu mỏ, giảm bớt sự phụ thuộc vào thị trường châu Âu.
Đối với cộng đồng người Việt tại Séc và châu Âu, diễn biến này có thể tác động gián tiếp đến chi phí sinh hoạt, đặc biệt là hóa đơn năng lượng và giá cả hàng hóa. Giá khí đốt tăng cao sẽ ảnh hưởng đến giá điện, sưởi ấm và vận tải, từ đó tác động lên các ngành kinh doanh nhỏ như nhà hàng, siêu thị và dịch vụ làm đẹp vốn có nhiều người Việt tham gia.
Kết luận
Nga đang thể hiện vai trò như một “cứu tinh” năng lượng khi đề xuất khôi phục nguồn cung khí đốt cho châu Âu và hỗ trợ sửa chữa các nhà máy lọc dầu ở Trung Đông. Tuy nhiên, các biện pháp cấm vận của EU và giá khí đốt tăng cao tạo ra nhiều thách thức và biến động trên thị trường năng lượng toàn cầu, ảnh hưởng đến nhiều quốc gia và cộng đồng nhập khẩu, trong đó có người Việt tại châu Âu.
Nga đóng vai trò cứu tinh năng lượng, cung cấp khí cho châu Âu và sửa chữa nhà máy lọc dầu ở Trung Đông