Ngập lụt nghiêm trọng ở hạ du Bình Thuận, người dân phải sơ tán khẩn cấp
Mưa lớn kéo dài và việc các hồ chứa thủy điện tăng xả nước qua tràn đã khiến nhiều vùng hạ du tỉnh Bình Thuận ngập sâu, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân. Tình trạng ngập lụt tái diễn tại những khu vực từng chịu trận lụt lịch sử cuối năm 2025, khiến người dân lo ngại về nguy cơ thiệt hại và an toàn tài sản.
Bối cảnh
Bình Thuận là tỉnh ven biển thuộc miền Nam Trung Bộ Việt Nam, có địa hình đa dạng với nhiều vùng trũng thấp, dễ bị ảnh hưởng bởi mưa bão và lũ lụt. Cuối năm 2025, khu vực này từng trải qua trận lụt lịch sử khiến hàng nghìn nhà dân chìm trong nước, nhiều người mắc kẹt suốt đêm. Năm nay, mưa lớn kéo dài cùng với việc các hồ chứa thủy điện điều tiết xả lũ đã làm nước sông dâng cao, tái diễn tình trạng ngập lụt tại nhiều vùng hạ du.
Hạ du là khu vực nằm phía dưới các hồ chứa thủy điện, nơi nước từ hồ xả xuống sông suối chảy qua. Khi hồ chứa xả nước với lưu lượng lớn, vùng hạ du thường chịu ảnh hưởng trực tiếp, dễ bị ngập úng và sạt lở đất.
Diễn biến chính
Chiều ngày 24 tháng 9, tại xã Hàm Kiệm, nhiều khu vực thấp trũng như thôn Dân Hiệp bị ngập nước từ 30 cm đến 1 mét. Nước tràn qua đường và vào nhà dân, gây khó khăn trong sinh hoạt và đi lại. Khu vực chợ Hàm Kiệm cũng bị ngập sâu từ 1 đến 1,5 mét, ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động buôn bán.
Hơn 400 ha thanh long đang trong thời kỳ kinh doanh tại các thôn Dân Phú, Dân Hiệp, Phú Thọ, Phú Lộc, Mương Mán và Đằng Thành cũng bị ngập, với mức nước từ 0,5 đến 1 mét, gây thiệt hại nặng nề cho nông dân và người trồng trọt. Thiệt hại cụ thể vẫn đang được thống kê.
Chính quyền xã Hàm Kiệm đã huy động lực lượng ứng trực, hỗ trợ cung cấp nhu yếu phẩm và giúp người dân di chuyển tài sản, dọn dẹp nhà cửa. Lực lượng xung kích được phân công đến các điểm ngập để hỗ trợ kịp thời.
Tại phường Bình Thuận, nước sông Cà Ty đổ về mạnh, khiến địa phương phải cấm người dân qua lại khu vực cầu Đúc và bố trí lực lượng cảnh giới tại các điểm ngập để đảm bảo an toàn giao thông và phòng tránh tai nạn.
Khoảng 1.000 nhà dân và 200 ha đất sản xuất nông nghiệp trên địa bàn bị ảnh hưởng bởi mưa lớn và việc các hồ chứa điều tiết nước qua tràn. Dọc sông Cà Ty, nhiều hộ dân phải rời nhà do nền đất bị sạt lở nghiêm trọng, làm sụt móng nhà, mất an toàn để tiếp tục sinh sống.
Ông Nguyễn Thi, người dân sống ven sông Cà Ty, cho biết đây là lần đầu tiên trong gần 30 năm ông chứng kiến nước sông chảy xiết gây sạt lở nghiêm trọng, buộc gia đình phải chuyển sang nhà người thân tạm trú. Ông dự định sửa chữa tạm thời và chờ chính quyền hỗ trợ di dời hoặc bố trí nơi ở mới theo chính sách.
Sau khi các hồ chứa tăng lượng nước điều tiết về hạ du từ chiều ngày 23/9, nhiều khu vực khác như Hàm Liêm, Tuyên Quang cũng ghi nhận ngập cục bộ. Nước tràn qua quốc lộ 1A đoạn qua phường Hàm Thắng, gây khó khăn cho giao thông.
Theo báo cáo nhanh của Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh Lâm Đồng, toàn tỉnh ghi nhận 1.874 căn nhà bị ngập, ảnh hưởng hoặc thiệt hại; 2.838 ha cây trồng bị ngập úng. Hạ tầng giao thông tại nhiều địa phương bị hư hỏng, cuốn trôi do mưa lớn kéo dài.
Trong những ngày tới, tỉnh Lâm Đồng được dự báo tiếp tục mưa vừa đến mưa to, có nơi mưa rất to, với lượng mưa phổ biến từ 50 đến 110 mm, cục bộ trên 180 mm. Điều này làm tăng nguy cơ ngập úng ở vùng trũng thấp, lũ quét và sạt lở tại các khu vực địa hình dốc, nền đất yếu.
Phân tích & Ý nghĩa
Tình trạng ngập lụt kéo dài tại Bình Thuận và các tỉnh lân cận là hệ quả của mưa lớn liên tục và việc điều tiết nước từ các hồ chứa thủy điện nhằm đảm bảo an toàn công trình. Tuy nhiên, việc xả lũ cũng làm tăng áp lực nước tại vùng hạ du, gây ngập úng, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân, sản xuất nông nghiệp và hạ tầng giao thông.
Người dân tại các vùng trũng thấp phải đối mặt với nguy cơ mất tài sản, phải di chuyển tạm thời hoặc sơ tán để bảo đảm an toàn. Đặc biệt, những khu vực từng chịu thiệt hại nặng nề trong các trận lụt lịch sử như cuối năm 2025 càng thêm lo lắng khi nước tiếp tục dâng cao.
Chính quyền địa phương đã chủ động tăng cường lực lượng ứng trực, hỗ trợ người dân di chuyển tài sản và cung cấp nhu yếu phẩm, đồng thời cảnh báo nguy cơ sạt lở đất để giảm thiểu thiệt hại. Đây là những biện pháp cần thiết nhằm ứng phó với tình hình thiên tai phức tạp do biến đổi khí hậu và tác động của thủy điện.
Kết luận
Ngập lụt tại hạ du Bình Thuận và các tỉnh lân cận tiếp tục diễn biến phức tạp do mưa lớn kéo dài và việc xả lũ từ các hồ chứa thủy điện. Người dân phải chủ động kê tài sản, di chuyển đồ đạc và một số hộ buộc phải sơ tán để đảm bảo an toàn. Chính quyền địa phương đang nỗ lực hỗ trợ và ứng phó nhằm giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản.
Hình ảnh từ bài viết
Nước sông Cà Ty cuồn cuộn chảy qua cầu Đúc, phường Bình Thuận. Ảnh: Thanh Biên
Lực lượng dân quân hỗ trợ người dân di chuyển qua khu vực ngập nước. Ảnh: Tư Huynh
CSGT Công an tỉnh Lâm Đồng túc trực hướng dẫn xe cộ qua đoạn quốc lộ 1A bị ngập. Ảnh: Tư Huynh
Ngập lụt nghiêm trọng ở hạ du Bình Thuận, người dân phải sơ tán khẩn cấp