Người dân ủng hộ tinh gọn bộ máy nhưng chưa hài lòng với cấp xã
Một nghiên cứu mới đây cho thấy người dân đánh giá cao việc tinh gọn bộ máy hành chính, nhưng vẫn còn nhiều bất cập tại cấp xã. Điều gì đang cản trở sự hài lòng của người dân với dịch vụ công tại đây?
Bối cảnh
Trong bối cảnh cải cách hành chính đang diễn ra mạnh mẽ tại Việt Nam, việc tinh gọn bộ máy hành chính đã trở thành một chủ đề nóng. Đặc biệt, vào ngày 12/5 vừa qua, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp với Viện Nghiên cứu Phát triển Mekong (MDRI) đã công bố kết quả nghiên cứu về thực trạng cung ứng dịch vụ công. Nghiên cứu này được thực hiện trên gần 5.000 người dân trên toàn quốc, với sự hỗ trợ kỹ thuật từ Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP).
Báo cáo cho thấy, phần lớn người dân có cái nhìn tích cực về việc tinh gọn bộ máy và xóa bỏ tầng nấc hành chính trung gian. Tuy nhiên, sự hài lòng này không đồng nhất, đặc biệt là ở cấp xã, nơi mà khối lượng công việc đang ngày càng gia tăng. Điều này đặt ra câu hỏi về khả năng đáp ứng của chính quyền địa phương trong bối cảnh chuyển đổi này.
Diễn biến chính
Nghiên cứu chỉ ra rằng, mặc dù có nhiều đánh giá tích cực về việc tinh gọn bộ máy, nhưng người dân vẫn gặp phải không ít khó khăn trong quá trình thực hiện các thủ tục hành chính tại cấp xã. Cụ thể, khảo sát cho thấy điểm hài lòng trung bình về dịch vụ hành chính tại cấp xã đạt **4,1** trên thang điểm **5**. Khoảng **94%** người dân cho biết họ nhận được kết quả đúng hẹn, và hơn **91%** đánh giá cán bộ làm việc tại đây là "thạo việc".
Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết. Cơ chế một cửa chưa thực sự thông suốt, đặc biệt trong lĩnh vực đất đai. Khoảng **26,27%** người làm giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho biết họ vẫn phải đi qua nhiều cửa hoặc gặp nhiều người mới hoàn thành thủ tục. Chỉ **71,1%** người dân nhận kết quả đúng hẹn, và **12%** phải sử dụng "cò" hoặc trung gian hỗ trợ, cao hơn **10%** so với các thủ tục hành chính khác.
Phân tích & Ý nghĩa
Áp lực gia tăng công việc tại cấp xã không chỉ đến từ việc tinh gọn bộ máy mà còn từ yêu cầu chuyển đổi số trong cung cấp dịch vụ công. Từ ngày **1/7/2025**, Cổng Dịch vụ công quốc gia sẽ trở thành đầu mối duy nhất cung cấp dịch vụ công trực tuyến, tuy nhiên, chỉ **21,8%** người dân từng sử dụng cổng này sau thời điểm chuyển đổi. Điều này cho thấy sự cần thiết phải nâng cao khả năng tiếp cận và chất lượng dịch vụ công, đặc biệt là đối với các nhóm dân cư yếu thế.
Đáng chú ý, khoảng cách số giữa các nhóm dân cư cũng rất rõ rệt. Tỷ lệ sử dụng Cổng Dịch vụ công quốc gia ở nhóm thu nhập cao nhất đạt **41,18%**, trong khi nhóm thu nhập thấp nhất chỉ **6,88%**. Điều này không chỉ phản ánh sự bất bình đẳng trong tiếp cận dịch vụ công mà còn đặt ra thách thức lớn cho chính quyền trong việc thực hiện cải cách.
Kết luận
Những kết quả từ nghiên cứu cho thấy, mặc dù có sự ủng hộ mạnh mẽ từ người dân đối với việc tinh gọn bộ máy hành chính, nhưng vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết, đặc biệt là tại cấp xã. Việc cải cách hành chính cần phải được thực hiện một cách đồng bộ và hiệu quả hơn, với sự chú trọng đến khả năng tiếp cận của các nhóm dân cư yếu thế. Liệu rằng chính quyền có đủ khả năng đáp ứng những kỳ vọng này trong bối cảnh hiện tại?
Người dân ủng hộ tinh gọn bộ máy nhưng chưa hài lòng với cấp xã