Người lao động trên 60 tuổi tại Séc đã gấp đôi nhóm 20 tuổi
Thị trường lao động Séc đang chứng kiến sự thay đổi rõ nét về cơ cấu độ tuổi người lao động. Người trên 60 tuổi hiện chiếm số lượng gấp đôi so với nhóm 20 tuổi, phản ánh xu hướng già hóa dân số đang diễn ra mạnh mẽ. Điều này đặt ra nhiều thách thức cho doanh nghiệp và cả hệ thống an sinh xã hội trong nước.
Bối cảnh
Phân tích mới nhất từ Cục Thống kê Séc (Český statistický úřad) cho thấy rõ ràng xu hướng già hóa dân số đang ảnh hưởng sâu sắc đến thị trường lao động. Trong quý hai năm 2026, tổng số người làm việc hoặc đang tìm việc tại Séc là 5,33 triệu, tăng hơn 87 nghìn người so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, nhóm người trên 60 tuổi (gọi tắt là "šedesátníci") chiếm tới 644 nghìn, trong khi nhóm 20 tuổi chỉ có 297,5 nghìn.
Đây là hệ quả của nhiều yếu tố như tỷ lệ sinh thấp kỷ lục, đặc biệt năm ngoái ghi nhận số trẻ sinh ra thấp nhất kể từ năm 1785, cùng với sự già hóa của thế hệ sinh vào những năm 70, thường được gọi là "Husákovy děti" theo tên tổng thống Tiệp Khắc lúc bấy giờ. Sự thay đổi này không chỉ ảnh hưởng đến thị trường lao động mà còn đặt áp lực lớn lên hệ thống hưu trí và an sinh xã hội.
Diễn biến chính
Phân tích của các chuyên gia cho thấy:
- Người lao động lớn tuổi ngày càng chiếm tỷ lệ cao hơn trong lực lượng lao động, phản ánh sự dịch chuyển của các nhóm tuổi theo thời gian.
- Doanh nghiệp tại Séc đang cần và đánh giá cao người lao động lớn tuổi, nhưng đồng thời cũng hạn chế cơ hội việc làm cho họ, tạo ra những rào cản trong việc phát huy năng lực của nhóm này.
- Thế hệ sinh vào những năm 70 đang dần nghỉ hưu trong thập kỷ tới, khiến số người trong độ tuổi lao động giảm đi đáng kể, trong khi số người nghỉ hưu tăng lên.
- Chính phủ đã nâng tuổi nghỉ hưu, đồng thời xu hướng học tập kéo dài của giới trẻ cũng làm giảm nguồn lao động trẻ tuổi trên thị trường.
- Việc thiếu hụt lao động được bù đắp một phần bằng người lao động nước ngoài, chủ yếu là từ Slovakia, Ukraine và Philippines, nhưng nhóm này cũng đang già đi theo thời gian.
Những số liệu trên cho thấy thị trường lao động Séc đang trong giai đoạn chuyển đổi, với sự gia tăng áp lực về nguồn nhân lực và nhu cầu thích ứng của doanh nghiệp.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc người lao động trên 60 tuổi chiếm số lượng lớn hơn nhóm 20 tuổi đặt ra nhiều thách thức cho cả doanh nghiệp và chính sách xã hội. Các công ty cần thay đổi cách tiếp cận, không chỉ tập trung vào tuyển dụng người trẻ mà còn phải tận dụng kinh nghiệm và kỹ năng của người lao động lớn tuổi. Tuy nhiên, thực tế hiện nay cho thấy nhiều rào cản hệ thống như thiếu các chương trình đào tạo lại (rekvalifikace) phù hợp và sự dè dặt trong việc tuyển dụng người lớn tuổi sau khi họ thay đổi nghề nghiệp.
Nhà quản lý dự án Neviditelní, Jana Pikardová, nhận định rằng dù doanh nghiệp đánh giá cao người lao động lớn tuổi, họ vẫn thu hẹp không gian để nhóm này phát triển nghề nghiệp. Điều này có thể dẫn đến tình trạng nhiều người trên 50 tuổi bị thất nghiệp dài hạn, không phải vì họ không muốn làm việc mà do các rào cản trong hệ thống.
Chuyên gia thị trường lao động Tomáš Ervín Dombrovský từ Alma Career cũng cảnh báo rằng nếu doanh nghiệp tiếp tục từ chối người lao động lớn tuổi dù họ đã được đào tạo lại, điều này sẽ là vấn đề nghiêm trọng trong tương lai khi nguồn lao động trẻ ngày càng khan hiếm.
Kết luận
Xu hướng già hóa dân số và sự gia tăng số lượng người lao động trên 60 tuổi đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trên thị trường lao động Séc. Doanh nghiệp và chính sách cần thích ứng để khai thác tối đa nguồn lực này, đồng thời chuẩn bị cho những thách thức về an sinh xã hội và hưu trí trong tương lai gần.
Người lao động trên 60 tuổi tại Séc đã gấp đôi nhóm 20 tuổi