Phạt đến 150 triệu đồng nếu mạng xã hội nghe trộm cuộc gọi, đọc tin nhắn
Trong thời đại công nghệ số phát triển mạnh mẽ, việc bảo vệ dữ liệu cá nhân trở thành vấn đề cấp thiết. Bạn có biết rằng các ứng dụng OTT hay mạng xã hội nếu âm thầm nghe trộm cuộc gọi, đọc tin nhắn hay tự động lấy dữ liệu trên thiết bị mà không được sự đồng ý có thể bị phạt rất nặng? Quy định mới tại Việt Nam đã đưa ra mức phạt lên đến 150 triệu đồng cho các hành vi này.
Bối cảnh
Ngày 19 tháng 8 năm 2026, Nghị định 330/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân chính thức có hiệu lực tại Việt Nam. Đây là văn bản pháp luật quan trọng nhằm tăng cường bảo vệ quyền riêng tư của người dùng trên các nền tảng số, đặc biệt là mạng xã hội và các ứng dụng OTT (Over-the-top) – các ứng dụng cung cấp dịch vụ truyền thông qua internet như nhắn tin, gọi điện.
Nghị định này quy định rõ các hành vi vi phạm trong việc thu thập, sử dụng dữ liệu cá nhân mà không có sự đồng ý của chủ thể dữ liệu, đồng thời đưa ra các mức xử phạt tương ứng nhằm răn đe các tổ chức và cá nhân vi phạm.
Diễn biến chính
Theo khoản 2 Điều 65 của Nghị định 330, các ứng dụng OTT, mạng xã hội nếu sử dụng tính năng công nghệ không công khai để:
- Nghe trộm, ghi âm cuộc gọi;
- Đọc tin nhắn văn bản;
- Tự động trích xuất danh bạ, tệp tin phương tiện trên thiết bị;
mà không có sự đồng ý của người dùng sẽ bị xử phạt hành chính với mức tiền từ 70 đến 150 triệu đồng đối với tổ chức. Cá nhân vi phạm sẽ chịu mức phạt bằng một nửa so với tổ chức.
Ngoài ra, tổ chức vi phạm còn có thể bị đình chỉ hoạt động cung cấp dịch vụ tại Việt Nam từ 3 đến 6 tháng. Các dữ liệu cá nhân bị thu thập trái phép như giấy tờ tùy thân, danh bạ, hình ảnh, video có thể bị buộc phải hủy hoặc xóa đến mức không thể khôi phục.
Điều 65 cũng quy định trách nhiệm của các tổ chức cung cấp dịch vụ mạng xã hội, truyền thông trực tuyến và nền tảng nội dung số trong việc thông báo rõ ràng cho người dùng về các loại dữ liệu cá nhân được thu thập khi cài đặt và sử dụng dịch vụ. Nếu không thực hiện, tổ chức có thể bị phạt từ 50 đến 70 triệu đồng.
Các hành vi như không cho người dùng lựa chọn từ chối thu thập, chia sẻ cookies; không cung cấp lựa chọn "không theo dõi"; không công khai chính sách bảo mật minh bạch hoặc không có cơ chế để người dùng truy cập, chỉnh sửa, xóa dữ liệu cá nhân cũng bị xử phạt với mức tương tự.
Phân tích & Ý nghĩa
Quy định này đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc bảo vệ dữ liệu cá nhân, một vấn đề ngày càng được quan tâm trong bối cảnh số hóa mạnh mẽ. Việc cấm các ứng dụng sử dụng tính năng ẩn để thu thập dữ liệu mà không được phép giúp người dùng có quyền kiểm soát tốt hơn thông tin cá nhân của mình.
Đặc biệt, với cộng đồng người Việt tại Cộng hòa Séc và các nước châu Âu, nơi mà việc sử dụng mạng xã hội và ứng dụng OTT rất phổ biến để giữ liên lạc với gia đình và bạn bè, quy định này cũng nhắc nhở các cá nhân cần cảnh giác với các ứng dụng không rõ nguồn gốc hoặc có dấu hiệu thu thập dữ liệu trái phép. Đồng thời, các tổ chức cung cấp dịch vụ tại Việt Nam cũng phải minh bạch hơn trong việc xử lý dữ liệu, góp phần nâng cao niềm tin của người dùng.
Việc xử phạt nghiêm khắc, bao gồm cả đình chỉ hoạt động và buộc xóa dữ liệu, cũng tạo ra sức ép để các nhà phát triển phần mềm, nền tảng mạng xã hội tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về bảo mật và quyền riêng tư.
Kết luận
Nghị định 330/2026/NĐ-CP với mức phạt lên đến 150 triệu đồng cho các hành vi nghe trộm cuộc gọi, đọc tin nhắn hay lấy dữ liệu cá nhân trái phép trên mạng xã hội và ứng dụng OTT là bước đi cần thiết nhằm bảo vệ quyền riêng tư của người dùng trong kỷ nguyên số. Người dùng cần nâng cao nhận thức, lựa chọn kỹ càng các ứng dụng và nền tảng để bảo vệ thông tin cá nhân của mình. Đồng thời, các tổ chức cung cấp dịch vụ phải minh bạch và tuân thủ nghiêm các quy định pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Hình ảnh từ bài viết
Ứng dụng phải thông báo rõ việc thu thập, sử dụng dữ liệu cá nhân của người dùng. Ảnh: Hải Phạm
Phạt đến 150 triệu đồng nếu mạng xã hội nghe trộm cuộc gọi, đọc tin nhắn