Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu: Không để phát sinh cơ chế 'giữ chỗ' trong dự án điện gió ngoài khơi
Ngày 19/5, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đã có cuộc làm việc với Bộ Công Thương về dự thảo Nghị định hướng dẫn Nghị quyết 235 của Quốc hội liên quan đến cơ chế đặc thù phát triển năng lượng giai đoạn 2026-2030. Tại cuộc họp, ông nhấn mạnh rằng Nghị định này không được tạo ra bất kỳ quyền ưu tiên nào vượt quá Nghị quyết của Quốc hội, đồng thời vẫn đảm bảo mục tiêu thúc đẩy triển khai nhanh chóng các dự án điện, đặc biệt là điện gió ngoài khơi.
Bối cảnh
Việt Nam đang trong quá trình chuyển đổi năng lượng mạnh mẽ, với mục tiêu phát triển bền vững và giảm thiểu tác động đến môi trường. Năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện gió, đang trở thành một trong những ưu tiên hàng đầu của Chính phủ. Nghị quyết 235 của Quốc hội đã được thông qua nhằm tạo ra cơ chế đặc thù cho các dự án điện gió ngoài khơi, nhằm thu hút đầu tư và đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án này. Tuy nhiên, việc quản lý và giám sát các dự án này cần được thực hiện một cách chặt chẽ để tránh tình trạng phát sinh cơ chế 'giữ chỗ' hay độc quyền trong đầu tư.
Điện gió ngoài khơi được coi là một lĩnh vực tiềm năng lớn cho Việt Nam, với bờ biển dài và điều kiện tự nhiên thuận lợi. Theo quy hoạch Điện VIII điều chỉnh, Việt Nam dự kiến sẽ có 6.000 MW điện gió ngoài khơi vào năm 2030 và 17.500 MW vào năm 2035. Điều này không chỉ giúp đảm bảo an ninh năng lượng mà còn góp phần vào việc giảm phát thải khí nhà kính, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.
Diễn biến chính
Tại cuộc họp, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đã nhấn mạnh rằng việc giao khảo sát không đồng nghĩa với việc tự động được chấp thuận chủ trương đầu tư. Ông yêu cầu các điều khoản trong Nghị định phải được công khai, minh bạch và ổn định, với tiêu chí rõ ràng để tránh tình trạng phát sinh cơ chế 'giữ chỗ' hay độc quyền cơ hội đầu tư. Bộ Công Thương, cơ quan xây dựng dự thảo Nghị định, cần quy định rõ điều kiện của đơn vị khảo sát và doanh nghiệp đề xuất đầu tư điện gió ngoài khơi.
Các bộ ngành đã thống nhất việc ban hành Nghị định là cần thiết để tránh tình trạng một dự án điện gió ngoài khơi vừa có nhà đầu tư xin khảo sát, vừa xin chủ trương đầu tư, hoặc nhiều đơn vị cùng đề xuất khảo sát tại các khu vực biển khác nhau. Điều này sẽ giúp tạo ra một môi trường đầu tư công bằng và cạnh tranh hơn cho các doanh nghiệp trong và ngoài nước.
Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc cũng đã chỉ ra rằng nhu cầu điện cho sản xuất sẽ tăng cao trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số. Do đó, cần có cơ chế đặc thù để đẩy nhanh các dự án điện trong giai đoạn 2025-2030. Ông nhấn mạnh rằng các tiêu chí về vốn, công nghệ và cam kết tiến độ của nhà đầu tư cần được quy định rõ ràng trong dự thảo Nghị định.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc xây dựng Nghị định này không chỉ nhằm tạo ra một khung pháp lý rõ ràng cho các dự án điện gió ngoài khơi mà còn thể hiện cam kết của Chính phủ trong việc thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc thu hút đầu tư, đặc biệt là từ các doanh nghiệp nước ngoài có kinh nghiệm và công nghệ tiên tiến. Tuy nhiên, Chính phủ cũng cần tạo điều kiện cho các doanh nghiệp trong nước tham gia vào quá trình khảo sát và đầu tư, với tiêu chí phù hợp và cạnh tranh bình đẳng.
Hơn nữa, việc quy định rõ cơ chế phối hợp giữa các bộ ngành sẽ giúp tránh ách tắc trong quá trình thực hiện Nghị định, từ đó đảm bảo tiến độ triển khai các dự án điện gió. Điều này không chỉ góp phần vào việc đảm bảo an ninh năng lượng mà còn thúc đẩy sự phát triển kinh tế bền vững cho đất nước.
Kết luận
Với những quyết định và chỉ đạo rõ ràng từ Chính phủ, đặc biệt là từ các Phó Thủ tướng, hy vọng rằng các dự án điện gió ngoài khơi sẽ được triển khai một cách hiệu quả và bền vững. Điều này không chỉ đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng mà còn góp phần vào việc bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế đất nước. Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là: Liệu các doanh nghiệp trong nước có đủ năng lực và kinh nghiệm để tham gia vào lĩnh vực đầy tiềm năng này hay không?
Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu: Không để phát sinh cơ chế 'giữ chỗ' trong dự án điện gió ngoài khơi