Sức khỏe tâm thần của trẻ em Séc ngày càng suy giảm, chỉ một nửa cảm thấy hạnh phúc
Sức khỏe tâm thần của trẻ em và thanh thiếu niên tại Cộng hòa Séc đang có dấu hiệu xấu đi, khi chỉ khoảng một nửa số em được khảo sát cảm thấy hạnh phúc. Điều gì đang khiến các em chịu nhiều áp lực đến vậy? Khảo sát mới nhất do UNICEF thực hiện đã hé lộ những nguyên nhân chính và tác động của chúng đối với cuộc sống của trẻ em trong nước.
Bối cảnh
Khảo sát "Mladé hlasy 2026" do trẻ em và thanh thiếu niên Cộng hòa Séc từ 9 đến 17 tuổi được UNICEF phối hợp với công ty STEM/MARK thực hiện từ ngày 14 tháng 4 đến 7 tháng 5 năm 2026. Đây là lần thứ tám cuộc khảo sát được tiến hành kể từ năm 2001 nhằm theo dõi sức khỏe tâm thần và cảm nhận hạnh phúc của trẻ em trong nước. Kết quả cho thấy sức khỏe tâm thần của trẻ em đang suy giảm so với khảo sát năm 2024, với số trẻ cảm thấy hạnh phúc giảm 8 điểm phần trăm, trong khi số trẻ cảm thấy không hạnh phúc tăng nhẹ.
UNICEF là tổ chức Liên Hiệp Quốc chuyên về bảo vệ quyền lợi và phát triển trẻ em trên toàn cầu, trong đó có Cộng hòa Séc. Việc theo dõi sức khỏe tâm thần của trẻ em là một phần quan trọng để đánh giá chất lượng cuộc sống và các chính sách xã hội liên quan đến trẻ em.
Diễn biến chính
Khảo sát cho thấy nhiều yếu tố gây áp lực lên sức khỏe tâm thần của trẻ em và thanh thiếu niên tại Séc, trong đó trường học được xác định là nguyên nhân chính. Trẻ em cho biết các áp lực từ việc học tập, mối quan hệ với bạn bè cùng lớp và nỗi lo sợ thất bại là những nguyên nhân gây căng thẳng kéo dài. Ngược lại, các mối quan hệ trong gia đình và với bạn bè thân thiết lại là nguồn an ủi, giúp trẻ cảm thấy hạnh phúc hơn.
Cụ thể, khoảng 60% trẻ thừa nhận trong hai tuần gần đây đã trải qua căng thẳng liên quan đến việc học hoặc các nghĩa vụ khác. Gần một nửa số trẻ từng cảm thấy buồn bã hoặc mất hứng thú. Khi gặp khó khăn, phần lớn trẻ muốn chia sẻ với cha mẹ hoặc bạn bè, trong khi chỉ khoảng 12% sẽ tìm đến chuyên gia tâm lý. Đáng chú ý, có khoảng 10% trẻ không muốn nói về các vấn đề của mình với ai cả.
Về môi trường học đường, khoảng 67% trẻ cho biết có thể tìm được người để tâm sự khi gặp vấn đề về tâm lý, trong đó 50% sẽ chọn bạn bè và 29% chọn giáo viên.
Mạng xã hội và thời gian sử dụng internet cũng là những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến tâm trạng của trẻ. Khoảng 63% trẻ cho biết họ dành nhiều thời gian trực tuyến hơn mức mong muốn trong hai tuần gần đây. Giám đốc Viện Sức khỏe Tâm thần Quốc gia Séc, ông Jiří Horáček, nhấn mạnh cần có các biện pháp quản lý thế giới số và đồng thời xây dựng khả năng chống chịu tâm lý cho trẻ.
Khảo sát cũng đề cập đến quan điểm của trẻ về việc giới hạn độ tuổi sử dụng mạng xã hội: trẻ từ 13 đến 15 tuổi cho rằng nên bắt đầu từ 13 tuổi, trong khi nhóm 16 đến 17 tuổi cho rằng 16 tuổi là phù hợp hơn.
Phân tích & Ý nghĩa
Kết quả khảo sát phản ánh một thực trạng đáng lo ngại về sức khỏe tâm thần của thế hệ trẻ tại Séc, đặc biệt trong bối cảnh áp lực học tập và sự phát triển nhanh chóng của công nghệ số. Việc chỉ có một nửa trẻ cảm thấy hạnh phúc cho thấy nhiều em đang phải vật lộn với những khó khăn về tâm lý mà chưa được hỗ trợ đầy đủ.
Áp lực từ trường học không chỉ đến từ việc học mà còn từ các mối quan hệ xã hội và nỗi lo thất bại, điều này có thể ảnh hưởng lâu dài đến sự phát triển cá nhân và học tập của trẻ. Đồng thời, việc trẻ dành quá nhiều thời gian trên mạng xã hội cũng có thể làm tăng cảm giác cô đơn, lo âu hoặc bị bắt nạt trực tuyến, góp phần làm suy giảm sức khỏe tâm thần.
Đối với cộng đồng người Việt tại Séc, những kết quả này cũng có thể là lời nhắc nhở về tầm quan trọng của việc quan tâm đến sức khỏe tâm thần của con em mình, nhất là khi các em đang sống trong môi trường đa văn hóa, có thể gặp thêm áp lực về ngôn ngữ và hội nhập xã hội. Việc tạo điều kiện để trẻ có thể chia sẻ cảm xúc, tìm kiếm sự hỗ trợ từ gia đình, nhà trường và các chuyên gia là rất cần thiết.
Kết luận
Khảo sát "Mladé hlasy 2026" của UNICEF tại Cộng hòa Séc cho thấy sức khỏe tâm thần của trẻ em và thanh thiếu niên đang suy giảm, với chỉ khoảng một nửa số trẻ cảm thấy hạnh phúc. Áp lực học tập, thời gian sử dụng mạng xã hội quá nhiều và các mối quan hệ xã hội là những nguyên nhân chính. Việc tăng cường hỗ trợ tâm lý, quản lý thời gian sử dụng công nghệ và xây dựng môi trường gia đình, trường học lành mạnh sẽ góp phần cải thiện tình hình này.
Sức khỏe tâm thần của trẻ em Séc ngày càng suy giảm, chỉ một nửa cảm thấy hạnh phúc