Triều Tiên bất ngờ bùng nổ kinh tế sau đại dịch và chiến tranh
Triều Tiên, đất nước vốn được biết đến với nền kinh tế khép kín và bị cô lập, đang khiến thế giới ngạc nhiên với sự phục hồi và phát triển kinh tế vượt bậc. Từ việc xuất hiện các dịch vụ hiện đại như thanh toán bằng mã QR, đến sự gia tăng số lượng ô tô cá nhân và các dự án xây dựng quy mô lớn, quốc gia này dường như đang trải qua một cuộc đổi thay sâu sắc. Điều gì đã thúc đẩy sự thay đổi này, và nó có ý nghĩa gì đối với khu vực và cộng đồng quốc tế?
Bối cảnh
Triều Tiên (hay còn gọi là Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên) là một quốc gia ở Đông Bắc Á, nổi tiếng với chính sách kinh tế tự cung tự cấp và sự kiểm soát chặt chẽ của nhà nước. Trong đại dịch Covid-19, đất nước này gần như đóng cửa hoàn toàn, dẫn đến GDP giảm khoảng 4,5%. Tuy nhiên, kể từ khi mở cửa trở lại, nhiều dấu hiệu tích cực về kinh tế đã xuất hiện, khiến nhiều người trong và ngoài nước phải chú ý.
Đáng chú ý, lãnh đạo Kim Jong-un (Kim Chính Ân) từng tuyên bố tại đại hội đảng vào tháng 2 rằng, bất chấp "sự phong tỏa tàn bạo" của Mỹ, mọi thứ đã thay đổi từ gốc rễ. Điều này phản ánh quyết tâm của chính quyền trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế song song với duy trì sức mạnh quân sự.
Diễn biến chính
Những thay đổi rõ nét được ghi nhận bởi các du khách và chuyên gia từng nhiều lần đến Triều Tiên. Rowan Beard, người tổ chức các chuyến du lịch đến quốc gia này hơn 100 lần, nhận thấy sự khác biệt rõ rệt sau đại dịch. Ví dụ, khi gọi taxi vào ban đêm, thay vì phải chờ đợi hàng chục phút như trước đây, xe đã đến rất nhanh và có thể theo dõi vị trí trên ứng dụng điện thoại. Tài xế còn sử dụng hai điện thoại thông minh trên bảng điều khiển, một điều chưa từng thấy trước đây.
Tại các nhà hàng, thực khách có thể thưởng thức pizza và cánh gà nướng, đồng thời thanh toán bằng mã QR – một hình thức thanh toán điện tử phổ biến ở nhiều nước phát triển. Trên đường phố, ô tô điện Trung Quốc xuất hiện ngày càng nhiều, cùng với các cửa hàng thú cưng và quán cà phê internet chuyên về game máy tính. Số lượng người dân sở hữu xe cá nhân cũng tăng lên đáng kể.
Về xây dựng, năm ngoái tại thủ đô Bình Nhưỡng đã hoàn thành khoảng 10.000 căn hộ mới. Không chỉ thủ đô, nhiều thành phố và vùng miền khác cũng chứng kiến sự phát triển với các dự án nhà máy mới theo kế hoạch "20×10" – xây dựng nhà máy tại 20 thành phố trong vòng 10 năm, tập trung cả vào ngành công nghiệp nhẹ. Một khu kinh tế đặc biệt gần biên giới Trung Quốc và Nga cũng được cải tạo với các tòa nhà hiện đại thay thế nhà cũ, cùng đội xe taxi mới.
Phân tích & Ý nghĩa
Sự bùng nổ kinh tế này không thể tách rời nguồn tài chính từ bên ngoài. Triều Tiên, vốn theo đuổi chính sách tự lực, đã nhận được hàng tỷ đô la từ việc cung cấp đạn dược cho Nga trong cuộc chiến tại Ukraine. Khoảng 15.000 binh sĩ Triều Tiên cũng được gửi sang hỗ trợ Nga tái chiếm khu vực Kursk. Đổi lại, Triều Tiên không chỉ nhận được tiền mặt mà còn được cung cấp hệ thống phòng không mới và hỗ trợ công nghệ phát triển tàu thuyền, drone.
Điều này cho thấy, mặc dù bị cấm vận và cô lập, Triều Tiên vẫn tìm được cách tận dụng các mối quan hệ quốc tế để thúc đẩy kinh tế trong nước. Sự phát triển về hạ tầng và dịch vụ hiện đại cũng phản ánh một bước chuyển mình trong cách tiếp cận kinh tế, từ truyền thống sang hiện đại hơn, dù vẫn trong khuôn khổ kiểm soát chặt chẽ của nhà nước.
Kết luận
Triều Tiên đang trải qua một giai đoạn phát triển kinh tế bất ngờ và đáng chú ý sau nhiều năm bị ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch và các lệnh cấm vận quốc tế. Sự kết hợp giữa nguồn tài chính từ việc hỗ trợ quân sự cho Nga và các dự án phát triển trong nước đã tạo nên một bức tranh kinh tế mới, mở ra nhiều câu hỏi về tương lai của quốc gia này cũng như tác động đến khu vực Đông Bắc Á.
Triều Tiên bất ngờ bùng nổ kinh tế sau đại dịch và chiến tranh