Từ 1/7: Hàng loạt chế độ an sinh xã hội tại Việt Nam tăng 8%

Từ 1/7: Hàng loạt chế độ an sinh xã hội tại Việt Nam tăng 8%

Việc điều chỉnh tăng lương hưu và trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH) từ ngày 1 tháng 7 năm 2026 sẽ tác động trực tiếp đến gần 3,5 triệu người thuộc 9 nhóm thụ hưởng. Đáng chú ý, lần đầu tiên nhóm người đóng BHXH nhưng chưa đủ điều kiện hưởng hưu trí, dưới 75 tuổi, được bổ sung vào lộ trình tăng trợ cấp. Điều này mở rộng phạm vi bao phủ an sinh xã hội, giúp nhiều người có thêm nguồn thu nhập ổn định khi về già.

Bối cảnh

Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số nhanh chóng, với tỷ lệ người từ 65 tuổi trở lên tăng từ 7% lên 14% trong vòng 25 năm qua. Tình trạng này tạo áp lực lớn lên hệ thống an sinh xã hội và chính sách hưu trí. Hiện cả nước có khoảng 14,4 triệu người sau độ tuổi nghỉ hưu, trong đó chỉ khoảng 42% được hưởng lương hưu hoặc trợ cấp BHXH hàng tháng, còn lại chưa được bao phủ đầy đủ.

Trước tình hình đó, việc điều chỉnh tăng các chế độ an sinh xã hội nhằm cải thiện đời sống người cao tuổi và các nhóm yếu thế, đồng thời mở rộng đối tượng thụ hưởng, là bước đi cần thiết để đảm bảo an sinh bền vững trong tương lai.

Diễn biến chính

Từ ngày 1 tháng 7, mức tăng 8% sẽ áp dụng cho các chế độ sau:

• Lương hưu và trợ cấp BHXH: Gần 3,5 triệu người thuộc 9 nhóm thụ hưởng sẽ được tăng trợ cấp. Đặc biệt, nhóm người đóng BHXH nhưng chưa đủ điều kiện hưởng hưu trí, dưới 75 tuổi, lần đầu tiên được bổ sung vào lộ trình tăng trợ cấp. Theo luật hiện hành, nhóm này đang nhận trợ cấp hàng tháng từ khoản đóng góp BHXH mà không rút một lần hay bảo lưu thời gian đóng.
• Trợ cấp hưu trí xã hội cho người từ 75 tuổi trở lên: Khoảng 4,5 triệu người được hưởng trợ cấp, trong đó có 2,5 triệu người không có lương hưu hay trợ cấp BHXH hàng tháng. Mức trợ cấp tối thiểu sẽ tăng lên 540.000 đồng/tháng, tăng 40.000 đồng so với hiện tại.
• Chuẩn trợ giúp xã hội: Mức chuẩn trợ giúp xã hội cũng được đề xuất tăng 8%, lên 540.000 đồng/tháng. Khoảng 2 triệu người thuộc nhóm khuyết tật, trẻ em mất nguồn nuôi dưỡng, người đơn thân nghèo nuôi con, người nhiễm HIV và các nhóm mở rộng khác sẽ được hưởng mức này.
• Hỗ trợ khẩn cấp do thiên tai, hỏa hoạn, bất khả kháng: Mức hỗ trợ mai táng phí dự kiến tối thiểu là 27 triệu đồng (tương đương 50 lần chuẩn trợ giúp xã hội). Hộ nghèo, cận nghèo có nhà bị thiệt hại do thiên tai sẽ được hỗ trợ từ 20 đến 40 triệu đồng tùy mức độ thiệt hại.
• Trợ cấp ưu đãi người có công: Chuẩn trợ cấp dự kiến tăng 8%, từ 2,789 triệu đồng lên 3,012 triệu đồng/tháng, làm căn cứ tính các khoản trợ cấp, phụ cấp cho hơn 9,2 triệu người có công và thân nhân.

Đáng chú ý, Bộ Y tế cũng đề xuất nâng mức trợ cấp thờ cúng liệt sĩ, hỗ trợ ăn thêm ngày lễ, Tết và chi phí thuốc men điều trị tại các cơ sở nuôi dưỡng người có công.

Phân tích & Ý nghĩa

Việc tăng 8% các chế độ an sinh xã hội không chỉ giúp cải thiện đời sống người cao tuổi và các nhóm yếu thế mà còn thể hiện sự quan tâm mở rộng phạm vi bao phủ chính sách. Đặc biệt, việc bổ sung nhóm người đóng BHXH nhưng chưa đủ điều kiện hưởng hưu trí vào lộ trình tăng trợ cấp là bước tiến quan trọng, giúp họ có nguồn thu nhập ổn định thay vì chỉ nhận trợ cấp tạm thời.

Chuẩn trợ giúp xã hội tăng lên 540.000 đồng, tương đương khoảng 24,5% chuẩn nghèo nông thôn và 19% chuẩn nghèo đô thị, tuy vẫn còn thấp so với nhu cầu tối thiểu, nhưng là cơ sở để nâng mức hỗ trợ trong các trường hợp khẩn cấp như thiên tai, hỏa hoạn, giúp giảm thiểu khó khăn cho các hộ nghèo, cận nghèo.

Đối với cộng đồng người Việt tại Séc và châu Âu, dù chính sách này áp dụng tại Việt Nam, nhưng những người có thân nhân ở quê nhà sẽ quan tâm vì ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn hỗ trợ tài chính từ gia đình. Ngoài ra, các chính sách liên quan đến BHXH cũng có thể là tham khảo cho người lao động Việt Nam đang làm việc tại nước ngoài về mô hình an sinh xã hội.

Kết luận

Từ ngày 1 tháng 7 năm 2026, việc tăng 8% hàng loạt chế độ an sinh xã hội tại Việt Nam đánh dấu bước tiến trong việc mở rộng và nâng cao chất lượng chính sách hỗ trợ người cao tuổi, người có công và các nhóm yếu thế. Đây là nỗ lực nhằm thích ứng với xu hướng già hóa dân số và đảm bảo cuộc sống ổn định hơn cho hàng triệu người dân.

Nguồn