Ukraine có thể sở hữu vũ khí hiệu quả chống bom lượn Nga với tiêm kích Gripen
Thụy Điển vừa công bố gói viện trợ quân sự lớn nhất từ trước đến nay dành cho Ukraine, trong đó có việc chuyển giao 16 máy bay tiêm kích Gripen đời cũ cùng đạn dược đi kèm. Liệu đây có thể là bước ngoặt giúp Ukraine đối phó với các loại bom lượn của Nga vốn rất khó đánh chặn? Câu trả lời có thể nằm ở loại tên lửa tầm xa Meteor mà Ukraine có thể được trang bị cùng các chiến đấu cơ này.
Bối cảnh
Thụy Điển gần đây đã công bố gói viện trợ quân sự lớn nhất dành cho Ukraine từ trước đến nay. Theo đó, nước này sẽ chuyển giao cho Kyiv 16 chiếc máy bay tiêm kích JAS 36 Gripen thế hệ cũ (phiên bản C hoặc D) cùng với đạn dược đi kèm. Đây là một phần trong thỏa thuận lớn hơn, theo đó Ukraine sẽ mua 20 chiếc tiêm kích Gripen thế hệ mới hơn (phiên bản E hoặc F), dự kiến được giao từ năm 2030 trở đi.
Trong khi đó, các máy bay Gripen đời cũ hiện đang được quân đội Thụy Điển sử dụng sẽ được bàn giao cho Ukraine sớm hơn, dự kiến vào năm tới. Đây là bước đi nhằm tăng cường khả năng phòng thủ trên không cho Ukraine trong bối cảnh chiến sự vẫn đang diễn ra căng thẳng.
Diễn biến chính
Điểm đáng chú ý là hiệu quả của gói viện trợ này phụ thuộc rất lớn vào việc Ukraine có được trang bị tên lửa không đối không tầm xa Meteor hay không. Theo các chuyên gia, tên lửa Meteor có tầm bắn vượt trội, có thể đe dọa các máy bay chiến đấu Su-34 của Nga, vốn là loại máy bay thường xuyên thả bom lượn xuống các thành phố Ukraine.
Bom lượn là loại bom có khả năng bay lượn trên không trước khi rơi xuống mục tiêu, khiến việc phòng thủ trở nên rất khó khăn. Ukraine hiện có một số loại tên lửa không đối không như AMRAAM cho tiêm kích F-16 và MICA cho tiêm kích Mirage, nhưng theo các phân tích, những loại tên lửa này không có tầm bắn đủ xa để đối phó hiệu quả với các máy bay Nga thả bom lượn từ khoảng cách an toàn phía sau tuyến đầu.
Theo phân tích của Trung tâm Năng lực Không quân Liên quân NATO (JAPCC), các hệ thống phòng không hiện đại như NASAMS, Patriot hay S-300 có thể bắn hạ bom lượn trong lý thuyết, nhưng việc sử dụng thường xuyên các hệ thống này để đối phó với bom lượn là không khả thi về mặt kinh tế do chi phí cao.
- Thụy Điển sẽ chuyển giao 16 máy bay Gripen đời cũ cho Ukraine trong năm tới.
- Ukraine dự kiến mua thêm 20 máy bay Gripen đời mới, giao từ năm 2030.
- Tên lửa Meteor có tầm bắn trên 100 km, có thể lên đến 200 km theo một số nguồn tin.
- Loại tên lửa này có thể đe dọa các máy bay Su-34 của Nga, vốn thả bom lượn từ khoảng cách xa.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc Ukraine được trang bị tiêm kích Gripen cùng tên lửa Meteor sẽ tạo ra một bước tiến lớn trong khả năng phòng không, đặc biệt là đối phó với các loại bom lượn Nga vốn rất khó đánh chặn. Theo chuyên gia Justin Bronk từ Viện nghiên cứu RUSI (Anh), chỉ có tên lửa Meteor mới có tầm bắn đủ xa để đe dọa các máy bay Su-34 thả bom lượn từ khoảng cách 60 đến 100 km phía sau tuyến đầu.
Điều này có nghĩa là Ukraine có thể chủ động hơn trong việc bảo vệ không phận, đẩy lùi các cuộc không kích từ xa của Nga, đồng thời giảm thiểu thiệt hại cho các thành phố và dân thường. Việc sử dụng các hệ thống phòng không đắt tiền để đối phó với bom lượn không chỉ tốn kém mà còn không bền vững về lâu dài, nên sự bổ sung tiêm kích và tên lửa tầm xa là rất cần thiết.
Kết luận
Gói viện trợ quân sự của Thụy Điển với việc chuyển giao máy bay tiêm kích Gripen đời cũ cùng khả năng trang bị tên lửa Meteor có thể trở thành một vũ khí hiệu quả giúp Ukraine chống lại các cuộc không kích bằng bom lượn của Nga. Đây là một bước tiến quan trọng trong việc nâng cao năng lực phòng thủ trên không của Ukraine trong bối cảnh chiến sự vẫn còn nhiều diễn biến phức tạp.
Ukraine có thể sở hữu vũ khí hiệu quả chống bom lượn Nga với tiêm kích Gripen