Việt Nam dẫn đầu tiềm năng điện gió ngoài khơi tại châu Á
Việt Nam đang nổi lên như một trong những quốc gia có tiềm năng phát triển điện gió ngoài khơi hàng đầu châu Á, với khả năng sản xuất lên đến 600 GW. Vậy điều gì khiến ngành năng lượng tái tạo này trở thành trọng điểm của nền kinh tế xanh Việt Nam trong những năm tới?
Bối cảnh
Ngày 26 tháng 5, Hội đồng Năng lượng gió toàn cầu (GWEC) phối hợp cùng báo Tài chính - Đầu tư tổ chức họp báo về Hội nghị Năng lượng gió khu vực châu Á - Thái Bình Dương 2026 (APAC Wind Energy Summit 2026). Hội nghị tập trung vào việc mở rộng quy mô điện gió và phát triển chuỗi cung ứng nhằm xây dựng nền kinh tế vận hành bằng điện tại khu vực này.
Việt Nam đã đặt mục tiêu đầy tham vọng trong Quy hoạch điện 8 điều chỉnh, hướng tới năm 2030 sẽ có khoảng 26-38 GW điện gió trên bờ và 6 GW điện gió ngoài khơi. Mục tiêu này giúp Việt Nam trở thành nước dẫn đầu trong khu vực, ngoại trừ Trung Quốc và Ấn Độ, về phát triển điện gió cả trên bờ và ngoài khơi.
Diễn biến chính
Ông Bùi Vĩnh Thắng, Giám đốc quốc gia tại Việt Nam của GWEC, cho biết tiềm năng điện gió ngoài khơi của Việt Nam rất lớn, khoảng 600 GW. Phần lớn điện gió ngoài khơi ở Việt Nam sử dụng móng cố định do thềm lục địa nông, giúp giảm chi phí đầu tư so với các quốc gia như Hàn Quốc hay Nhật Bản, nơi phải dùng móng nổi đắt đỏ hơn.
Về điện gió trên bờ, mục tiêu 26-38 GW là rất tham vọng, đòi hỏi chính sách thông suốt, cơ chế thúc đẩy chuỗi cung ứng nội địa và sự hợp tác với các nhà đầu tư nước ngoài (FDI). Nhu cầu điện của Việt Nam tăng trưởng hai con số hàng năm, khiến điện gió trở thành nguồn năng lượng quan trọng trong cơ cấu năng lượng quốc gia.
Suất đầu tư cho một dự án điện gió ngoài khơi tại Việt Nam được ước tính dao động từ 4 triệu đến 4,5 triệu USD mỗi MW. Tuy nhiên, thị trường điện gió ngoài khơi hiện đang đối mặt với áp lực lớn về chuỗi cung ứng, đặc biệt là giá tua bin và chi phí dịch vụ tăng cao.
- Ông Thắng nhấn mạnh Việt Nam là thị trường mới, các nhà đầu tư đánh giá rủi ro cao hơn so với các thị trường đã trưởng thành.
- Chiến lược phát triển điện gió ngoài khơi cần bao gồm cơ chế giá điện hợp lý, phát triển ngành công nghiệp nội địa, và khả năng chịu đựng của nền kinh tế và xã hội.
Ông Alessandro Antonioli, Giám đốc quốc gia tại Việt Nam của CIP, cho rằng Việt Nam đang có vị thế thuận lợi để thúc đẩy các dự án điện gió thông qua cơ chế mua bán điện trực tiếp (PPA). Tuy nhiên, cần có sự rõ ràng về khung thời gian cấp phép và khung giá bán điện để tạo niềm tin cho nhà đầu tư.
Ông Antonioli cũng lưu ý mẫu hợp đồng PPA hiện tại thiếu các điều khoản cơ bản để đáp ứng yêu cầu vay vốn quốc tế, gây khó khăn cho việc huy động vốn đầu tư.
Ông Nguyễn Tuấn, Trưởng ban thương mại PTSC, chia sẻ công ty đang tập trung phát triển dự án xuất khẩu điện gió ngoài khơi sang Singapore, đồng thời mở rộng chuỗi cung ứng với các bãi chế tạo tại Vũng Tàu, đầu tư tàu chuyên dụng và thiết bị nâng hạ hạng nặng.
PTSC cũng đang thúc đẩy thành lập "Trung tâm công nghiệp dịch vụ năng lượng tái tạo liên vùng" tại miền Bắc và miền Nam, không chỉ tập trung vào năng lượng tái tạo mà còn phát triển hydro xanh và amonia xanh.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc phát triển điện gió ngoài khơi tại Việt Nam không chỉ góp phần đa dạng hóa nguồn năng lượng, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch mà còn thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ và chuỗi cung ứng trong nước. Điều này có thể tạo ra nhiều cơ hội việc làm và nâng cao năng lực công nghệ cho ngành năng lượng tái tạo Việt Nam.
Tuy nhiên, thách thức lớn là cần có các cơ chế chính sách đồng bộ, minh bạch và ổn định để thu hút đầu tư, đồng thời giảm thiểu rủi ro cho nhà đầu tư nước ngoài. Việc hoàn thiện khung pháp lý, đặc biệt là các hợp đồng mua bán điện (PPA) phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế, là điều kiện tiên quyết để phát triển bền vững ngành điện gió ngoài khơi.
Kết luận
Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để trở thành quốc gia dẫn đầu về điện gió ngoài khơi tại châu Á, với tiềm năng và mục tiêu phát triển rõ ràng. Thành công của ngành năng lượng này sẽ phụ thuộc nhiều vào chính sách, cơ chế hỗ trợ và khả năng xây dựng chuỗi cung ứng nội địa hiệu quả.
Hình ảnh từ bài viết
Họp báo Hội nghị Năng lượng gió khu vực châu Á - Thái Bình Dương 2026 (APAC Wind Energy Summit 2026) - Ảnh: C.CƯỜNG
Suất đầu tư cho dự án điện gió ngoài khơi khoảng 4 - 4,5 triệu USD/MW - Ảnh 2.
Việt Nam dẫn đầu tiềm năng điện gió ngoài khơi tại châu Á