Việt Nam nhấn mạnh tự do hàng hải và thương mại cởi mở tại hội nghị ASEAN - Mỹ
Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN - Mỹ diễn ra tại Manila, Philippines, đã thu hút sự quan tâm lớn khi Việt Nam đề xuất các sáng kiến thúc đẩy hợp tác kinh tế và an ninh khu vực. Đáng chú ý, vấn đề tự do hàng hải tại eo biển Hormuz được nhấn mạnh trong bối cảnh tình hình Trung Đông phức tạp.
Bối cảnh
Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN - Mỹ là sự kiện thường niên nhằm chuẩn bị cho các cuộc gặp cấp cao giữa hai bên, thúc đẩy hợp tác chiến lược trong nhiều lĩnh vực. ASEAN (Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á) là tổ chức khu vực gồm 10 nước Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam, đóng vai trò trung tâm trong chính sách đối ngoại của Mỹ tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Manila, thủ đô Philippines, là nơi diễn ra hội nghị năm nay, trong bối cảnh khu vực đang đối mặt với nhiều thách thức về an ninh, kinh tế và biến đổi khí hậu. Eo biển Hormuz, một điểm nóng quốc tế quan trọng ở Trung Đông, là tuyến đường vận chuyển dầu mỏ chiến lược toàn cầu, nên việc bảo đảm tự do hàng hải tại đây có ý nghĩa lớn đối với an ninh năng lượng và thương mại quốc tế.
Diễn biến chính
Tại hội nghị, Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Lê Hoài Trung đã đánh giá cao cam kết của Mỹ đối với hòa bình và ổn định khu vực, đồng thời đề nghị hai bên nhanh chóng hoàn tất và thực hiện hiệu quả chương trình công tác toàn diện giai đoạn mới. Ông nhấn mạnh cần thúc đẩy thương mại và đầu tư theo hướng cởi mở, minh bạch và cùng có lợi.
- Việt Nam đề xuất tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực kinh tế số, trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi năng lượng và kết nối năng lượng khu vực.
- Bộ trưởng cũng đề nghị Mỹ tiếp tục hỗ trợ hợp tác tiểu vùng Mekong, đặc biệt trong quản lý nguồn nước, ứng phó biến đổi khí hậu, phát triển hạ tầng bền vững và nguồn nhân lực.
- Về tình hình Trung Đông, Việt Nam kêu gọi các bên thúc đẩy đối thoại, khôi phục tuyến giao thông an toàn tại eo biển Hormuz, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ tự do hàng hải phù hợp với luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982).
Phía Mỹ, Ngoại trưởng Marco Rubio tái khẳng định cam kết ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN và nhấn mạnh Đông Nam Á là động lực tăng trưởng toàn cầu trong thế kỷ 21. Mỹ đang đầu tư 2,5 tỉ USD vào khu vực, trong đó có khoản 1,5 tỉ USD do Tập đoàn Tài chính phát triển quốc tế Mỹ (DFC) phê duyệt để thúc đẩy cơ sở hạ tầng hàng không, an ninh năng lượng và chuỗi cung ứng an toàn.
Washington cũng cam kết hỗ trợ ASEAN trong các lĩnh vực kinh tế số, an ninh năng lượng, chuyển đổi năng lượng, kết nối lưới điện và hợp tác năng lượng hạt nhân dân sự. Ngoài ra, gần 130 triệu USD viện trợ được dành cho công tác rà phá bom mìn tại các nước ASEAN.
Về Trung Đông, ông Rubio cho biết Mỹ có lập trường cởi mở trong xung đột và sẵn sàng tham gia đàm phán với Iran, đồng thời kêu gọi tự do lưu thông hàng hóa qua eo biển Hormuz.
Phân tích & Ý nghĩa
Việt Nam đã tận dụng hội nghị để khẳng định vai trò tích cực trong các vấn đề khu vực và toàn cầu, đồng thời thúc đẩy quan hệ hợp tác sâu rộng với Mỹ trên nhiều lĩnh vực công nghệ và phát triển bền vững. Việc nhấn mạnh tự do hàng hải tại eo biển Hormuz không chỉ phản ánh mối quan tâm về an ninh năng lượng toàn cầu mà còn thể hiện sự đồng thuận với luật pháp quốc tế, trong đó UNCLOS 1982 là nền tảng pháp lý quan trọng cho hoạt động hàng hải quốc tế.
Cam kết đầu tư lớn của Mỹ vào Đông Nam Á cho thấy Washington coi trọng vai trò chiến lược của ASEAN, đồng thời muốn tăng cường ảnh hưởng trong bối cảnh cạnh tranh địa chính trị ngày càng gay gắt. Các khoản đầu tư vào chuyển đổi năng lượng và công nghệ cao cũng phù hợp với xu hướng phát triển bền vững và đổi mới sáng tạo mà nhiều nước ASEAN đang hướng tới.
Kết luận
Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN - Mỹ tại Manila đã khẳng định sự hợp tác ngày càng sâu sắc giữa hai bên, với trọng tâm là phát triển kinh tế bền vững, an ninh khu vực và tuân thủ luật pháp quốc tế. Việt Nam đóng vai trò tích cực trong việc thúc đẩy các sáng kiến hợp tác, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của tự do hàng hải tại các điểm nóng quốc tế như eo biển Hormuz.
Hình ảnh từ bài viết
Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung (thứ hai từ trái sang) và Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio (thứ ba từ trái sang) cùng các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN chụp ảnh bắt tay theo phong cách ASEAN ngày 22-7 - Ảnh: AFP
Việt Nam nhắc eo biển Hormuz và thương mại cởi mở tại hội nghị có Ngoại trưởng Mỹ - Ảnh 2.
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN - Mỹ ngày 22-7 ở Philippines - Ảnh: AFP
Việt Nam nhấn mạnh tự do hàng hải và thương mại cởi mở tại hội nghị ASEAN - Mỹ