Việt Nam và Trung Quốc thống nhất tiêu chuẩn kiểm nghiệm sầu riêng thúc đẩy xuất khẩu
Ngành sầu riêng Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ với mục tiêu xuất khẩu trên 4 tỉ USD trong năm nay. Vậy những bước tiến mới trong đàm phán tiêu chuẩn kiểm nghiệm với Trung Quốc sẽ ảnh hưởng thế nào đến hoạt động sản xuất và xuất khẩu của ngành hàng này?
Bối cảnh
Sầu riêng là một trong những mặt hàng trái cây xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, đặc biệt tập trung tại khu vực Tây Nguyên. Năm 2026, sản lượng thu hoạch sầu riêng dự kiến lên tới gần 2 triệu tấn, trong đó 7 tháng đầu năm đã thu hoạch được 768.000 tấn. Tuy nhiên, sản lượng tập trung chủ yếu trong khoảng thời gian ngắn từ tháng 8 đến tháng 10, đòi hỏi công tác thu hoạch, kiểm nghiệm, sơ chế và logistics phải được tổ chức hiệu quả để tránh ùn ứ và giảm áp lực trong mùa cao điểm.
Việc xuất khẩu sầu riêng sang các thị trường lớn như Trung Quốc và Ấn Độ đang được đẩy mạnh. Đặc biệt, Ấn Độ vừa chính thức cho phép nhập khẩu sầu riêng tươi từ Việt Nam, mở rộng thêm hơn 20 quốc gia hiện đang nhập khẩu sản phẩm này. Tuy nhiên, để duy trì và phát triển thị trường, việc thống nhất tiêu chuẩn kiểm nghiệm với các đối tác như Trung Quốc là rất quan trọng.
Diễn biến chính
Chiều ngày 10 tháng 8, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp nhằm đánh giá tiến độ thực hiện Nghị quyết số 36/2026 của Chính phủ. Nghị quyết này tập trung vào việc đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói, nhằm thúc đẩy tiêu thụ và xuất khẩu sầu riêng.
Theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp, tính đến tháng 7 năm 2026, Việt Nam có trên 1.200 mã số vùng trồng và 120 mã số cơ sở đóng gói được cấp phép xuất khẩu sang Trung Quốc, trong khi hơn 1.100 mã số vẫn đang chờ phía Trung Quốc phê duyệt. Về năng lực kiểm nghiệm, hiện có 50 phòng kiểm nghiệm được Tổng cục Hải quan Trung Quốc chấp thuận, trong đó 47 phòng kiểm nghiệm cadimi và 39 phòng kiểm nghiệm vàng O.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẳng định năng lực phòng kiểm nghiệm hiện không thiếu, vấn đề chính nằm ở cách thức vận hành. Do đó, Việt Nam đang chuyển hướng sang kiểm nghiệm ngay tại vườn và cơ sở đóng gói để chủ động hơn trong kiểm soát chất lượng sản phẩm.
Song song với đó, Bộ đang phối hợp với các địa phương như Đắk Lắk, Gia Lai, Lâm Đồng, Quảng Ngãi để xây dựng và triển khai kế hoạch thực hiện Nghị quyết 36, đồng thời đàm phán với Tổng cục Hải quan Trung Quốc nhằm thống nhất tiêu chuẩn kiểm nghiệm và cơ chế công nhận kết quả lẫn nhau, giúp giảm thời gian thông quan.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cũng cho biết đã giao hệ thống thương vụ phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục quảng bá hình ảnh sầu riêng Việt Nam, mở rộng và phát triển các thị trường mới, thúc đẩy đàm phán mở cửa thêm các thị trường khác.
Phân tích & Ý nghĩa
Nghị quyết 36 được triển khai quyết liệt đã tháo gỡ nhiều vướng mắc về thủ tục pháp lý, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất, tiêu thụ và xuất khẩu sầu riêng. Việc thống nhất tiêu chuẩn kiểm nghiệm với Trung Quốc không chỉ giúp giảm thời gian thông quan mà còn nâng cao uy tín và chất lượng sản phẩm trên thị trường quốc tế.
Đáng chú ý, việc chuyển hướng kiểm nghiệm tại vườn và cơ sở đóng gói giúp chủ động hơn trong kiểm soát chất lượng, giảm thiểu rủi ro bị trả lại hàng hoặc bị phạt do không đạt tiêu chuẩn. Điều này có ý nghĩa quan trọng đối với các doanh nghiệp và người nông dân, đồng thời góp phần nâng cao giá trị sản phẩm sầu riêng Việt Nam.
Với sản lượng lớn tập trung trong thời gian ngắn, việc tổ chức tốt chuỗi cung ứng từ thu hoạch đến xuất khẩu là thách thức không nhỏ. Tuy nhiên, với sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ ngành và địa phương, cùng với sự hỗ trợ từ các đối tác quốc tế, ngành sầu riêng có cơ hội phát triển bền vững và mở rộng thị trường.
Kết luận
Việc Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam đàm phán thành công với Trung Quốc về tiêu chuẩn kiểm nghiệm sầu riêng đánh dấu bước tiến quan trọng trong phát triển ngành hàng này. Nghị quyết 36 đã và đang được triển khai hiệu quả, góp phần tháo gỡ thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường xuất khẩu. Đây là nền tảng vững chắc để ngành sầu riêng Việt Nam hướng tới mục tiêu xuất khẩu trên 4 tỉ USD trong năm 2026.
Hình ảnh từ bài viết
Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì họp - Ảnh: chinhphu.vn/Gia Huy
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang đàm với Trung Quốc để thống nhất tiêu chuẩn kiểm nghiệm sầu riêng - Ảnh 2.
Từ nay đến hết năm, Việt Nam cho thu hoạch khoảng 1,3 triệu tấn sầu riêng - Ảnh: MINH PHƯƠNG
Việt Nam và Trung Quốc thống nhất tiêu chuẩn kiểm nghiệm sầu riêng thúc đẩy xuất khẩu