Cuộc Xung Đột Trung Đông Đẩy Giá Gas Tăng Cao, Séc Có Nguy Cơ Không?
Giá gas tại châu Âu tăng vọt trong tuần này sau khi sản xuất khí tự nhiên hoá lỏng tại Qatar bị ngừng lại và hành lang vận chuyển qua Eo biển Hormuz bị gián đoạn. Mặc dù nhiều nước EU đối mặt với áp lực cung ứng, Séc hiện không bị ảnh hưởng trực tiếp bởi sự cố này.
Bài Chi Tiết
Giá gas tại trung tâm TTF Hà Lan, chuẩn cho giao dịch gas châu Âu, đã tăng vọt. Sáng thứ Ba, giá gas đã tăng 26% lên hơn 56 euro mỗi megawatt-giờ. Đến giữa trưa, các hợp đồng tháng 4 đã vượt quá 64 euro mỗi MWh, đánh dấu sự tăng khoảng 45% kể từ đầu tuần.
Sự leo thang này theo sau các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng ở Trung Đông. Vào thứ Hai, công ty năng lượng nhà nước QatarEnergy đã ngừng sản xuất LNG sau khi máy bay không người lái tấn công tổ hợp công nghiệp Ras Laffan và một cơ sở điện. Iran cũng đã tấn công các cơ sở dầu mỏ ở Ả Rập Saudi, buộc một phần của nhà máy lọc dầu do Saudi Aramco vận hành phải ngừng hoạt động.
Giao thông vận tải qua Eo biển Hormuz — hành lang quan trọng cho xuất khẩu năng lượng toàn cầu từ Qatar và Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất — đã bị chặn từ cuối tuần trước. Sự gián đoạn này đã ngay lập tức ảnh hưởng đến các thị trường hàng hóa. Chỉ riêng trong ngày thứ Hai, giá gas châu Âu đã nhảy vọt lên tới 50%.
Qatar cung cấp khoảng 10% lượng nhập khẩu LNG của châu Âu. Khoảng một nửa lượng giao hàng của Qatar được gửi đến Italy, khiến nước này trở thành nước EU bị ảnh hưởng nhiều nhất trong ngắn hạn. Các khối lượng bổ sung chảy vào Bỉ, Tây Ban Nha và Ba Lan.
Theo Martin Slabý, chủ tịch Hiệp hội Gas Séc, Qatar gửi khoảng 2,7 tỷ mét khối gas hàng năm đến cảng LNG ở Świnoujście của Ba Lan theo hợp đồng dài hạn.
Séc không nhập khẩu gas từ Qatar trực tiếp. Do đó, nguồn cung nội địa hiện vẫn ổn định. “Yếu tố then chốt là tình hình hiện tại không đe dọa khả năng cung cấp gas trong ngắn hạn, đặc biệt khi mùa sưởi ấm đang đến hồi kết,” Pavel Grochál, phát ngôn viên của nhà cung cấp năng lượng Innogy cho biết.
Tuy nhiên, sự bất ổn kéo dài ở Trung Đông có thể dẫn đến giá cao hơn cho các hộ gia đình và doanh nghiệp. Nếu giá bán buôn vẫn ở mức cao trong nhiều tuần hoặc tháng, các nhà cung cấp có thể điều chỉnh giá cho khách hàng không có hợp đồng cố định.
Grochál cho biết hầu hết các hộ gia đình ở Séc được bảo vệ khỏi các cú sốc giá ngay lập tức vì họ có các hợp đồng giá cố định kéo dài tới ba năm. Khách hàng mới hoặc những người có mức phí biến động có thể cảm thấy tác động sớm hơn, tùy thuộc vào cách thị trường phát triển trong những tuần tới.
Các nhà phân tích cho biết khoảng cách cung ứng do Qatar để lại có thể được bù đắp một phần bởi các lô hàng LNG từ Mỹ. Tuy nhiên, cuộc cạnh tranh với các người mua châu Á có thể hạn chế khả năng cung ứng. Các nhà nhập khẩu châu Á — đặc biệt là Trung Quốc, Ấn Độ và Nhật Bản — chiếm phần lớn xuất khẩu từ Qatar và hiện đang tìm kiếm các nguồn cung thay thế.
Một số nước châu Âu có thể phải đối mặt với áp lực bổ sung do mức lưu trữ gas tương đối thấp, đặc biệt là Hà Lan, Đức và, ít hơn, Pháp và Ba Lan. Khi nhiệt độ tại Trung và Tây Âu tăng lên, nhu cầu theo mùa sẽ giảm, giảm thiểu rủi ro ngay lập tức.
Theo Bloomberg, việc tìm kiếm các lô hàng thay thế đã bắt đầu. Các nhà nhập khẩu gas Trung Quốc đã kêu gọi Tehran đảm bảo hoạt động liên tục của các tuyến đường năng lượng trong khu vực.
Cuộc Xung Đột Trung Đông Đẩy Giá Gas Tăng Cao, Séc Có Nguy Cơ Không?