Xung đột Trung Đông đẩy giá gas tăng, Cộng hòa Séc có nguy cơ không?
Giá gas ở châu Âu đã tăng vọt tuần này sau khi sản xuất gas hóa lỏng ở Qatar bị dừng lại và các tuyến vận chuyển qua eo biển Hormuz bị gián đoạn. Trong khi nhiều quốc gia EU đối mặt với áp lực nguồn cung, Cộng hòa Séc không bị ảnh hưởng trực tiếp bởi sự cố này.
Bài Chi Tiết
Tại điểm trung tâm TTF ở Hà Lan, chuẩn giá cho giao dịch gas châu Âu, giá đã tăng mạnh. Vào sáng thứ Ba, giá gas đã tăng 26% lên hơn 56 euro mỗi megawatt-giờ. Đến giữa trưa, các hợp đồng tháng 4 đã vượt quá 64 euro mỗi MWh, đánh dấu mức tăng khoảng 45% kể từ đầu tuần.
Sự leo thang này theo sau các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng ở Trung Đông. Vào thứ Hai, công ty năng lượng nhà nước Qatar, QatarEnergy đã đình chỉ sản xuất LNG sau khi drone tấn công vào tổ hợp công nghiệp Ras Laffan và một nhà máy điện. Iran cũng đã nhắm mục tiêu vào các cơ sở dầu mỏ ở Ả Rập Saudi, khiến một phần nhà máy lọc dầu do Saudi Aramco điều hành phải dừng hoạt động.
Giao thông vận tải qua eo biển Hormuz — một hành lang quan trọng cho xuất khẩu năng lượng toàn cầu từ Qatar và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất — đã bị chặn kể từ cuối tuần qua. Sự gián đoạn này ngay lập tức ảnh hưởng đến các thị trường hàng hóa. Chỉ riêng trong ngày thứ Hai, giá gas châu Âu đã tăng lên tới 50%.
Qatar cung cấp khoảng 10% lượng LNG nhập khẩu vào châu Âu. Khoảng một nửa lượng giao hàng của nó được định hướng đến Italy, khiến đây trở thành quốc gia EU bị ảnh hưởng nhiều nhất trong ngắn hạn. Các khối lượng thêm được chuyển tới Bỉ, Tây Ban Nha và Ba Lan.
Theo Martin Slabý, chủ tịch Hiệp hội Gas Séc, Qatar gửi khoảng 2.7 tỷ mét khối gas hàng năm đến cảng LNG ở Świnoujście của Ba Lan theo hợp đồng dài hạn.
Cộng hòa Séc không nhập khẩu gas từ Qatar trực tiếp. Do đó, nguồn cung trong nước vẫn ổn định cho đến hiện tại. "Yếu tố chính là tình hình hiện tại không đe dọa khả năng cung cấp gas trong ngắn hạn, đặc biệt là khi mùa sưởi ấm đang kết thúc," ông Pavel Grochál, phát ngôn viên của nhà cung cấp năng lượng Innogy cho biết.
Vẫn có thể, sự bất ổn kéo dài ở Trung Đông có thể dẫn đến giá cả cao hơn cho các hộ gia đình và doanh nghiệp. Nếu giá bán buôn vẫn ở mức cao trong nhiều tuần hoặc tháng, các nhà cung cấp có thể điều chỉnh mức giá cho khách hàng không có hợp đồng cố định.
Ông Grochál lưu ý rằng hầu hết các hộ gia đình ở Séc được bảo vệ khỏi sự biến động giá ngay lập tức vì họ có "các hợp đồng giá cố định kéo dài lên đến ba năm". Khách hàng mới hoặc những người có mức giá biến động có thể cảm thấy tác động sớm hơn, tùy thuộc vào sự tiến triển của các thị trường trong những tuần tới.
Các nhà phân tích cho rằng khoảng trống nguồn cung do Qatar để lại có thể một phần được bù đắp bởi các lô hàng LNG từ Hoa Kỳ. Tuy nhiên, sự cạnh tranh với các nhà nhập khẩu châu Á có thể hạn chế khả năng cung ứng. Các nhà nhập khẩu châu Á — đặc biệt là Trung Quốc, Ấn Độ và Nhật Bản — chiếm phần lớn xuất khẩu của Qatar và hiện đang tìm kiếm nguồn cung thay thế.
Một số quốc gia châu Âu có thể đối mặt với áp lực bổ sung do mức dự trữ gas tương đối thấp, đặc biệt là Hà Lan, Đức và một phần ít hơn là Pháp và Ba Lan. Khi nhiệt độ tăng lên ở Trung và Tây Âu, nhu cầu theo mùa sẽ giảm, làm giảm rủi ro ngay lập tức.
Theo Bloomberg, việc tìm kiếm các lô hàng thay thế đã bắt đầu. Các nhà mua gas Trung Quốc được cho là đã thúc giục Tehran đảm bảo tiếp tục hoạt động của các tuyến năng lượng trong khu vực.
Link gốc: Xem thêm
Xung đột Trung Đông đẩy giá gas tăng, Cộng hòa Séc có nguy cơ không?