Doanh nghiệp xây dựng Séc chậm chân trong ứng dụng robot hóa
Ngành xây dựng tại Cộng hòa Séc đang đứng trước thách thức lớn khi mức độ ứng dụng robot và tự động hóa còn rất thấp. Liệu các công ty xây dựng có thể theo kịp tiến trình hiện đại hóa để đáp ứng nhu cầu phát triển hạ tầng và nhà ở trong tương lai gần?
Bối cảnh
Ngành xây dựng đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế và hạ tầng của Séc, đặc biệt khi đất nước đang tập trung nâng cấp giao thông, năng lượng và phát triển nhà ở. Tuy nhiên, theo khảo sát của CEEC Research, mức độ ứng dụng công nghệ tự động hóa và robot trong ngành này vẫn còn rất hạn chế. Đây là vấn đề đáng lo ngại khi Séc cũng như nhiều quốc gia châu Âu khác đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt lao động trong ngành xây dựng.
Robot hóa và tự động hóa là xu hướng tất yếu giúp tăng năng suất, giảm chi phí và cải thiện chất lượng công trình. Tuy nhiên, đặc thù ngành xây dựng với điều kiện làm việc thay đổi liên tục, phức tạp khiến việc áp dụng công nghệ này không dễ dàng như trong sản xuất công nghiệp.
Diễn biến chính
Khảo sát cho thấy, chỉ khoảng một phần ba doanh nghiệp xây dựng tại Séc sử dụng drone để đo đạc và giám sát công trình. Trong khi đó, tỷ lệ sử dụng robot trực tiếp trên công trường chỉ chiếm khoảng 4%. Điều này phản ánh sự chậm trễ trong việc áp dụng công nghệ hiện đại vào thực tế xây dựng.
Radoslav Sovják, giám đốc Trung tâm Xây dựng 4.0 của Séc, cảnh báo rằng nếu ngành xây dựng không nhanh chóng tăng cường tự động hóa và robot hóa, sẽ khó hoàn thành các dự án trọng điểm trong tương lai, từ hạ tầng giao thông, công trình năng lượng đến xây dựng nhà ở.
Thách thức lớn nhất hiện nay là tình trạng thiếu hụt lao động. Liên đoàn Doanh nghiệp Xây dựng Séc ước tính nếu không có giải pháp, đến năm 2030 sẽ thiếu khoảng 74.000 công nhân xây dựng. Đây là áp lực buộc các doanh nghiệp phải tìm kiếm giải pháp công nghệ để bù đắp nhân lực.
Tuy nhiên, việc ứng dụng robot còn gặp nhiều khó khăn do đặc thù ngành xây dựng. Các thiết bị tự động phải hoạt động trong điều kiện thay đổi liên tục, đòi hỏi công nghệ phải linh hoạt và chính xác. Ngoài ra, chi phí đầu tư ban đầu cho robot và tự động hóa rất cao, khiến nhiều doanh nghiệp e ngại khi không thể sử dụng thường xuyên để thu hồi vốn.
Phân tích & Ý nghĩa
Vấn đề chất lượng tài liệu xây dựng và khung pháp lý cũng là rào cản lớn. Aleš Gothard, chủ tịch công ty Metrostav, nhấn mạnh rằng các máy móc tự động cần dữ liệu dự án chính xác, cập nhật và có cấu trúc rõ ràng ngay từ giai đoạn thiết kế để hoạt động hiệu quả.
Michal Vacek, giám đốc CEEC Research, cho biết bên cạnh việc thu hút nhân lực kỹ thuật vận hành robot, cần xây dựng quy định rõ ràng về vận hành và trách nhiệm pháp lý liên quan đến công nghệ mới. Điều này giúp tạo môi trường thuận lợi cho việc áp dụng tự động hóa trong xây dựng.
Theo kế hoạch, trong vòng 5 năm tới, các doanh nghiệp xây dựng dự kiến dành trung bình 9% tổng đầu tư cho robot hóa và tự động hóa, với các công ty lớn có thể lên tới 12%. Tuy nhiên, vẫn có khoảng 20% doanh nghiệp không có ý định đầu tư vào công nghệ này.
Ví dụ điển hình về ứng dụng robot là công ty Wienerberger, sử dụng 12 robot xây dựng với hiệu suất tương đương một nhóm 5 thợ xây. Robot này không thay thế hoàn toàn đội ngũ xây dựng mà đảm nhận phần công việc nặng nhọc, giúp chuyển đổi công việc thủ công thành vai trò vận hành công nghệ có trình độ.
Kết luận
Ngành xây dựng Séc đang đứng trước áp lực phải đổi mới công nghệ để đáp ứng nhu cầu phát triển và khắc phục thiếu hụt lao động. Mặc dù hiện tại việc ứng dụng robot còn hạn chế, các chuyên gia kỳ vọng trong vòng 5 đến 20 năm tới, robot và tự động hóa sẽ trở thành phần không thể thiếu trên các công trường xây dựng.
Doanh nghiệp xây dựng Séc chậm chân trong ứng dụng robot hóa