Giá khí đốt tại châu Âu cao nhất 4 năm, các bảng giá rẻ dần biến mất
Giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu đang leo lên mức cao nhất trong vòng bốn năm qua, khiến nhiều người tiêu dùng và doanh nghiệp lo ngại về chi phí sinh hoạt và sản xuất trong mùa đông sắp tới. Tình hình trở nên căng thẳng hơn khi các bảng giá ưu đãi dành cho khách hàng dần biến mất trên thị trường, buộc người dân phải cân nhắc kỹ lưỡng khi lựa chọn nhà cung cấp.
Bối cảnh
Giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu được xác định qua các hợp đồng kỳ hạn giao hàng tháng sau tại điểm giao dịch TTF (Title Transfer Facility) ở Hà Lan, một trong những trung tâm thương mại khí đốt quan trọng của châu Âu. Vào ngày 13 giờ ngày 13 tháng 10, giá khí đốt đã tăng khoảng 2% và từng đạt mức 86,79 euro mỗi megawatt giờ, mức cao nhất trong bốn năm qua.
Nguyên nhân chính khiến giá khí đốt tăng là do xung đột tại Trung Đông, khi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran làm gián đoạn vận chuyển qua eo biển Hormuz – tuyến đường biển chiến lược mà khoảng 20% nguồn cung khí đốt hóa lỏng (LNG) toàn cầu đi qua. Điều này làm dấy lên lo ngại về nguồn cung LNG từ vùng Vịnh Ba Tư trong mùa đông tới.
Diễn biến chính
Các nhà phân tích của công ty ING nhận định thị trường đang đối mặt với viễn cảnh phải trải qua mùa đông dài và lạnh ở bán cầu Bắc với nguồn cung LNG từ vùng Vịnh Ba Tư bị hạn chế nghiêm trọng. Tình trạng này khiến các nước châu Âu phải cạnh tranh khốc liệt hơn để đảm bảo đủ khí đốt phục vụ nhu cầu sưởi ấm và sản xuất.
Theo dữ liệu từ Gas Infrastructure Europe (GIE), tính đến ngày thứ Hai, các kho chứa khí đốt tại Liên minh châu Âu đã được lấp đầy gần 74%. Ở Đức, quốc gia tiêu thụ khí đốt lớn nhất châu Âu, mức độ lấp đầy chỉ đạt khoảng 60%, trong khi tại Cộng hòa Séc, con số này gần 76%. Đây là mức thấp so với mức trung bình dài hạn khoảng 90% vào thời điểm này trong năm.
Chuyên gia Martin Pacovský, giám đốc đầu tư của quỹ Arete Energy, cảnh báo nếu mùa đông tới có những đợt lạnh kéo dài đồng thời ở Đức, Séc và các quốc gia khác, giá khí đốt sẽ tăng mạnh do cạnh tranh gay gắt để giành lấy nguồn cung hạn chế. Giá cả sẽ trở thành công cụ chính trong cuộc đua này.
Phân tích & Ý nghĩa
Dominik Rusinko, kinh tế trưởng của Patria Finance, cho biết châu Âu đang phải cạnh tranh quyết liệt với châu Á để mua LNG nhằm bổ sung kho chứa khí đốt trước mùa đông. Mức độ lấp đầy kho chứa hiện tại là thấp nhất trong vòng 15 năm qua, thấp hơn nhiều so với mức trung bình 90% lâu dài.
Tuy nhiên, theo Rusinko, châu Âu vẫn có thể vượt qua mùa đông này. Các kịch bản từ lạc quan đến bi quan cho thấy vào cuối tháng Ba năm sau, mức độ lấp đầy kho chứa có thể dao động từ 12% đến 39% tùy thuộc vào mức độ sử dụng khí đốt trong mùa đông. Ngay cả trong trường hợp xấu nhất, không có nguy cơ thiếu hụt vật lý khí đốt, nhưng rủi ro về giá cả vẫn rất cao, đặc biệt nếu mùa đông cực kỳ lạnh hoặc nguồn cung LNG bị gián đoạn.
So với thời điểm trước khi Nga mở chiến dịch quân sự toàn diện vào Ukraine tháng 2 năm 2022, tình hình hiện nay đã khác biệt đáng kể. Hệ thống khí đốt châu Âu đã trải qua nhiều thay đổi lớn, bao gồm mở rộng hạ tầng LNG, đa dạng hóa nguồn cung, giảm phụ thuộc vào khí đốt Nga và giảm nhu cầu tiêu thụ. Do đó, rủi ro thiếu hụt khí đốt về mặt vật lý đã giảm, nhưng giá cả vẫn là thách thức lớn nhất.
Kết luận
Giá khí đốt tại châu Âu đang ở mức cao nhất trong bốn năm qua do tác động của xung đột Trung Đông và nguồn cung LNG hạn chế. Các nhà cung cấp bắt đầu thu hẹp các bảng giá ưu đãi dành cho khách hàng, khiến người tiêu dùng cần cân nhắc kỹ khi lựa chọn hợp đồng, đặc biệt trong bối cảnh mùa đông lạnh giá sắp tới có thể làm tăng chi phí năng lượng và sinh hoạt. Việc theo dõi sát sao thị trường và lựa chọn hợp đồng cố định giá trong 2-3 năm có thể giúp người tiêu dùng tránh được biến động giá không mong muốn.
Giá khí đốt tại châu Âu cao nhất 4 năm, các bảng giá rẻ dần biến mất