Vụ án bà Kim Tiến: Vì sao nộp hết tiền vẫn không được giảm án?
Phiên tòa phúc thẩm vụ sai phạm tại dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2 vừa diễn ra với nhiều tranh luận gay gắt xoay quanh việc một số bị cáo đã hoàn thành nghĩa vụ nộp tiền khắc phục hậu quả nhưng vẫn không được Viện Kiểm sát (VKS) đề nghị giảm án hoặc tài sản vẫn bị kê biên. Điều này đặt ra câu hỏi về tiêu chí giảm án và trách nhiệm của các bị cáo trong vụ án có tổng thiệt hại lên tới hơn 700 tỷ đồng.
Bối cảnh
Vụ án liên quan đến sai phạm trong hai dự án xây dựng Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2, gây thất thoát lớn ngân sách nhà nước. Tổng thiệt hại được xác định hơn 733 tỷ đồng, trong đó khoảng 80% hậu quả chưa được khắc phục. Các bị cáo đều là những người có chức vụ, chuyên môn cao trong lĩnh vực xây dựng cơ bản, từ trưởng phòng đến phó giám đốc, không có ai giữ vai trò nhỏ.
Phiên phúc thẩm diễn ra tại Hà Nội ngày 26 tháng 9, tập trung tranh luận về việc các bị cáo đã nộp tiền khắc phục hậu quả nhưng vẫn không được giảm án tương xứng hoặc tài sản vẫn bị kê biên để đảm bảo thi hành án.
Diễn biến chính
Trong phiên tòa, ông Nguyễn Doãn Tú, cựu Vụ phó Trang thiết bị và Công trình y tế thuộc Bộ Y tế, đã nộp đủ 29,3 tỷ đồng trong giai đoạn phúc thẩm nhưng VKS không đề nghị giảm án cho ông. Trong khi đó, cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến đã khắc phục đủ 108 tỷ đồng và được VKS đề nghị giảm từ 6 đến 12 tháng so với mức án sơ thẩm 6 năm tù. Tuy nhiên, VKS xác định bà Tiến không đủ điều kiện để được chuyển sang án treo như nguyện vọng.
Tổng số tiền các bị cáo nộp thêm trong giai đoạn phúc thẩm khoảng 146 tỷ đồng. VKS cho biết vụ án vẫn còn khoảng 574 tỷ đồng tương đương 80% hậu quả chưa được khắc phục. Đây là lý do chính khiến VKS không đề nghị giảm án nhiều hơn hoặc chuyển án treo cho các bị cáo.
Các luật sư bào chữa cho rằng việc các bị cáo đã nỗ lực khắc phục hậu quả, thậm chí phải vay mượn ngân hàng để hoàn thành nghĩa vụ, cần được xem xét kỹ lưỡng khi quyết định hình phạt. Họ cũng đề nghị xem xét lại cách tính thiệt hại do dự án chậm tiến độ, trong đó có giai đoạn 2021-2024 chịu ảnh hưởng của dịch Covid-19.
Vấn đề kê biên tài sản cũng gây tranh cãi. Ví dụ, bị cáo Trần Văn Sinh đã nộp thêm 7,3 tỷ đồng và được VKS đề nghị giảm án từ 2 đến 2 năm rưỡi so với án sơ thẩm 7 năm tù, nhưng tài sản của ông vẫn bị kê biên để đảm bảo thi hành án phần còn thiếu. Luật sư của ông Sinh cho rằng việc này không hợp lý khi thân chủ đã hoàn thành nghĩa vụ.
Phân tích & Ý nghĩa
VKS cho biết việc khắc phục hậu quả là một trong những tình tiết để xem xét giảm án, nhưng không phải là căn cứ duy nhất. Mức án còn phụ thuộc vào vai trò, tính chất hành vi và hậu quả của vụ án. Các bị cáo đều giữ chức vụ quan trọng, không có ai giữ vai trò nhỏ, nên việc giảm án cần cân nhắc kỹ lưỡng.
Riêng ông Nguyễn Doãn Tú dù đã nộp đủ tiền và có tình tiết giảm nhẹ, nhưng do vai trò cao và mức hình phạt trong khung 10-20 năm tù, VKS xác định chưa đủ căn cứ để giảm án thêm hoặc cho hưởng án treo. Về thiệt hại hơn 733 tỷ đồng, VKS bảo lưu cách tính của cấp sơ thẩm dựa trên số vốn Nhà nước đã giải ngân, thời gian dự án ngừng thi công và lãi suất cho vay trung bình của 4 ngân hàng lớn tại Việt Nam.
Việc tiếp tục kê biên tài sản nhằm bảo đảm thi hành án cũng được VKS giữ nguyên quan điểm do phần lớn hậu quả vụ án chưa được khắc phục. Điều này cho thấy sự nghiêm ngặt trong việc xử lý các vụ án tham nhũng, thất thoát ngân sách nhà nước, nhằm răn đe và thu hồi tối đa tài sản.
Kết luận
Phiên tòa phúc thẩm vụ sai phạm tại dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2 đã làm rõ nhiều điểm nóng về việc giảm án và kê biên tài sản dù các bị cáo đã nộp tiền khắc phục hậu quả. VKS nhấn mạnh vai trò và tính chất nghiêm trọng của vụ án, đồng thời bảo lưu cách tính thiệt hại và việc kê biên tài sản để đảm bảo thi hành án. Phán quyết cuối cùng dự kiến công bố chiều ngày 30 tháng 9.
Hình ảnh từ bài viết
Đại diện Viện công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Hà Nội. Ảnh: Ngọc Thành
Vụ án bà Kim Tiến: Vì sao nộp hết tiền vẫn không được giảm án?