Andrej Babiš phản đối đề xuất nguồn thu mới cho ngân sách EU
Thủ tướng Séc Andrej Babiš (ANO) vừa lên tiếng phản đối mạnh mẽ các đề xuất của Ủy ban châu Âu về việc bổ sung nguồn thu mới cho ngân sách đa niên của Liên minh châu Âu (EU). Ông đặc biệt không đồng tình với việc một phần thuế tiêu thụ thuốc lá, giấy phép phát thải khí nhà kính ETS và thuế carbon CBAM được chuyển thẳng vào ngân sách EU. Vậy những đề xuất này có ý nghĩa gì và ảnh hưởng ra sao đến các quốc gia thành viên, trong đó có Séc và cộng đồng người Việt tại đây?
Bối cảnh
Liên minh châu Âu, với 27 quốc gia thành viên, đang trong quá trình đàm phán ngân sách đa niên (víceletý rozpočet), tức ngân sách được lập cho nhiều năm liên tiếp nhằm đảm bảo nguồn tài chính ổn định cho các chính sách chung. Ủy ban châu Âu (European Commission) đã đề xuất bổ sung các nguồn thu mới như thuế tiêu thụ thuốc lá, giấy phép phát thải khí nhà kính ETS (Emission Trading System - hệ thống giao dịch phát thải) và thuế carbon biên giới CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism - cơ chế điều chỉnh carbon biên giới) để tăng nguồn thu cho ngân sách EU.
Đề xuất này nhằm mục tiêu tăng cường tài chính cho các chương trình ưu tiên của EU, đặc biệt trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng, cạnh tranh toàn cầu và cuộc chiến Nga-Ukraine vẫn còn căng thẳng. Tuy nhiên, các quốc gia thành viên có quan điểm khác nhau về việc phân bổ và nguồn thu ngân sách, dẫn đến nhiều tranh luận gay gắt tại các hội nghị thượng đỉnh.
Diễn biến chính
Trong hội nghị thượng đỉnh EU diễn ra tại Brussels, Thủ tướng Séc Andrej Babiš (đảng ANO) đã khẳng định rằng các đề xuất của Ủy ban châu Âu về nguồn thu mới cho ngân sách đa niên là hoàn toàn không thể chấp nhận được đối với Séc. Ông nhấn mạnh sự phản đối đặc biệt đối với việc chuyển một phần thuế tiêu thụ thuốc lá, giấy phép phát thải ETS và thuế carbon CBAM vào ngân sách EU thay vì để lại cho các quốc gia thành viên.
Đáng chú ý, Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa hy vọng có thể đạt được thỏa thuận ngân sách vào cuối năm nay, nhưng Babiš cho biết sự khác biệt quan điểm giữa các nước là rất lớn. Ông cũng cảnh báo rằng Séc ngày càng trở thành nước đóng góp ròng (čistý plátce) cho ngân sách EU, tức đóng góp nhiều hơn nhận lại, đồng thời phản đối các chính sách mà ông cho là mang tính áp đặt và có màu sắc ý thức hệ từ châu Âu.
- Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa mong muốn thỏa thuận ngân sách được ký kết sớm.
- Chính phủ Séc lo ngại về việc mất nguồn thu thuế quan trọng vào ngân sách EU.
- Babiš tham gia nhóm "Přátelé koheze" (Những người bạn của chính sách đoàn kết), nhằm bảo vệ chính sách hỗ trợ các vùng kém phát triển trong EU.
- Ông cũng đã gặp các lãnh đạo nhóm Visegrád (Séc, Slovakia, Ba Lan, Hungary) để bàn về ngân sách, dù chưa có thảo luận chi tiết.
Ngoài ngân sách, các chủ đề chính tại hội nghị còn bao gồm cạnh tranh của EU trên trường quốc tế, giá năng lượng cao và cuộc chiến Nga-Ukraine. Babiš cũng muốn nhấn mạnh sự cần thiết phải thay đổi hệ thống giấy phép phát thải ETS, vì các đề xuất hiện tại của Ủy ban châu Âu chưa đáp ứng được kỳ vọng của Séc.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc đề xuất chuyển một phần thuế tiêu thụ thuốc lá, giấy phép phát thải ETS và thuế carbon CBAM vào ngân sách EU đồng nghĩa với việc các quốc gia thành viên sẽ mất một phần nguồn thu trực tiếp từ các loại thuế này. Điều này có thể làm tăng áp lực tài chính lên ngân sách quốc gia, đặc biệt với những nước như Séc đang dần trở thành nước đóng góp ròng cho EU.
Đối với cộng đồng người Việt tại Séc, những thay đổi này có thể gián tiếp ảnh hưởng đến chi phí sinh hoạt, giá cả hàng hóa và dịch vụ, nhất là trong các ngành kinh doanh nhỏ như nhà hàng, nail hay siêu thị, vốn phụ thuộc vào chi phí năng lượng và thuế tiêu thụ. Ngoài ra, các chính sách về khí thải và thuế carbon cũng có thể tác động đến ngành vận tải và nhập khẩu hàng hóa, làm thay đổi giá thành sản phẩm.
Việc Babiš tham gia nhóm "Přátelé koheze" cho thấy Séc đang cố gắng bảo vệ các chính sách hỗ trợ phát triển vùng, điều này cũng có thể giúp duy trì các nguồn hỗ trợ cho các doanh nghiệp nhỏ và cộng đồng dân cư, trong đó có người Việt.
Kết luận
Thủ tướng Andrej Babiš đã thể hiện rõ quan điểm phản đối các đề xuất nguồn thu mới cho ngân sách EU, cho rằng chúng không phù hợp với lợi ích của Séc. Hội nghị thượng đỉnh EU tại Brussels không chỉ tập trung vào ngân sách mà còn nhiều vấn đề cấp bách khác như cạnh tranh, giá năng lượng và an ninh khu vực. Các quyết định tại đây sẽ có ảnh hưởng lâu dài đến chính sách tài chính và kinh tế của các quốc gia thành viên, trong đó có cộng đồng người Việt đang sinh sống và làm việc tại Séc.
Andrej Babiš phản đối đề xuất nguồn thu mới cho ngân sách EU