Bầu cử Israel lần đầu sau cuộc tấn công Hamas: Sức ảnh hưởng của các nhóm thiểu số
Israel đang bước vào kỳ bầu cử đầu tiên kể từ sau cuộc tấn công khủng bố của Hamas ngày 7 tháng 10 năm 2023. Cuộc bầu cử này không chỉ là cuộc đua giữa hai nhân vật chính trị hàng đầu mà còn là cuộc chiến giành phiếu từ các nhóm thiểu số quan trọng như cộng đồng người Arab Israel và người Do Thái Ultra-Orthodox. Liệu các nhóm này sẽ quyết định ai sẽ lãnh đạo đất nước trong thời điểm đầy biến động này?
Bối cảnh
Cuộc bầu cử diễn ra trong bối cảnh Israel vẫn đang đối mặt với hậu quả nặng nề của cuộc tấn công khủng bố do tổ chức Hamas thực hiện vào ngày 7 tháng 10 năm 2023, dẫn đến các cuộc xung đột kéo dài và căng thẳng xã hội sâu sắc. Đây là lần đầu tiên người dân Israel đi bỏ phiếu kể từ sự kiện này, khiến cuộc bầu cử mang tính chất quyết định cho tương lai đất nước.
Hai ứng viên chính trong cuộc bầu cử là Benjamin Netanjahu, thủ lĩnh khối ủng hộ chính phủ hiện tại, và Gadi Eisenkot, đại diện phe đối lập. Các cuộc thăm dò cho thấy tỷ lệ ủng hộ của họ khá cân bằng, khiến kết quả bầu cử trở nên khó đoán.
Diễn biến chính
Một điểm đáng chú ý trong cuộc bầu cử lần này là vai trò quyết định của các nhóm thiểu số, đặc biệt là cộng đồng người Arab Israel và người Do Thái Ultra-Orthodox. Cộng đồng người Arab Israel gồm khoảng hai triệu người, trong khi cộng đồng Ultra-Orthodox có khoảng một triệu rưỡi người.
Ví dụ, tại thành phố Bnej Brak, một trung tâm của cộng đồng Ultra-Orthodox nằm gần Tel Aviv, người dân thường mặc trang phục truyền thống như áo khoác đen và mũ rộng vành, đồng thời theo dõi lời dạy của các rabbi thay vì sử dụng mạng xã hội hay internet. Mặc dù vậy, họ vẫn tích cực tham gia bầu cử. Người dân địa phương như ông Reuven cho biết ông sẽ bỏ phiếu cho đảng Šas, một đảng đại diện cho quyền lợi của cộng đồng Ultra-Orthodox.
Trong cuộc bầu cử trước, hai đảng tôn giáo chiếm tới 90% số phiếu tại Bnej Brak và sau đó gia nhập liên minh chính phủ cánh hữu. Tuy nhiên, các đảng này yêu cầu miễn nghĩa vụ quân sự bắt buộc cho cộng đồng Ultra-Orthodox, điều này gây tranh cãi và không được đa số công chúng, kể cả nhiều cử tri cánh hữu, ủng hộ.
Người dân địa phương như ông Jaakov Rubinstein cho rằng cộng đồng Ultra-Orthodox nên tập trung học Kinh Thánh và Torah để bảo vệ đất nước, thay vì tham gia nghĩa vụ quân sự. Đối với Thủ tướng Netanjahu, các đảng này là đối tác khó xử nhưng cần thiết vì họ có lực lượng cử tri rất kỷ luật, với tỷ lệ đi bầu cao hơn mức trung bình quốc gia khoảng 10 điểm phần trăm.
Về phía cộng đồng người Arab Israel, họ là nhóm thiểu số lớn nhất với khoảng hai triệu người. Năm nay, dự kiến tỷ lệ đi bầu của họ sẽ tăng lên ít nhất 65%, so với chỉ 53% trong cuộc bầu cử cách đây bốn năm. Lãnh đạo liên minh Arab, ông Júsef Džabarín, nhấn mạnh nhu cầu có các kế hoạch kinh tế, xã hội và giáo dục toàn diện cho cộng đồng này, đồng thời mong muốn tiến triển trong tiến trình hòa bình giữa Israel và các nước Arab.
Người Arab Israel sinh sống rải rác tại các thành phố hỗn hợp như Jerusalem, Tel Aviv và Haifa, cũng như các làng mạc chủ yếu là người Arab ở phía Bắc Israel. Những khu vực này thường đối mặt với tỷ lệ thất nghiệp cao hơn, nghèo đói và chất lượng giáo dục thấp hơn so với phần lớn dân số Do Thái. Trong ba năm gần đây, họ còn phải chịu ảnh hưởng từ một chuỗi các vụ giết người gây bất ổn xã hội.
Phân tích & Ý nghĩa
Cuộc bầu cử lần này không chỉ là cuộc đối đầu giữa hai chính trị gia hàng đầu mà còn là cuộc cạnh tranh để giành sự ủng hộ của các nhóm thiểu số có ảnh hưởng lớn. Cộng đồng Ultra-Orthodox với đặc thù văn hóa và chính trị riêng biệt có thể tạo ra sự khác biệt trong việc hình thành liên minh chính phủ, nhất là khi họ có tỷ lệ đi bầu cao và thường ủng hộ các đảng tôn giáo.
Trong khi đó, sự gia tăng tỷ lệ đi bầu của người Arab Israel có thể làm thay đổi cán cân quyền lực trong Knesset (quốc hội Israel). Những đòi hỏi về cải thiện kinh tế, xã hội và giáo dục của họ cũng đặt ra thách thức cho chính phủ mới trong việc xây dựng chính sách hòa hợp và ổn định xã hội.
Đáng chú ý, các vấn đề như miễn nghĩa vụ quân sự cho cộng đồng Ultra-Orthodox và tiến trình hòa bình với người Arab là những điểm nóng có thể ảnh hưởng đến sự ủng hộ của cử tri đa dạng trong xã hội Israel. Do đó, kết quả bầu cử có thể phản ánh sự phức tạp và đa chiều trong chính trị Israel hiện nay.
Kết luận
Cuộc bầu cử Israel ngày 27 tháng 10 năm 2026 là sự kiện chính trị quan trọng đầu tiên sau cuộc tấn công của Hamas năm 2023, diễn ra trong bối cảnh xã hội đầy biến động. Hai ứng viên chính có tỷ lệ ủng hộ gần như ngang nhau, nhưng chính các nhóm thiểu số như người Arab Israel và cộng đồng Ultra-Orthodox sẽ đóng vai trò quyết định trong việc hình thành chính phủ mới. Đây là minh chứng cho sự đa dạng và phức tạp của xã hội Israel hiện đại.
Hình ảnh từ bài viết
Převážně arabské město Umm al-Fahm na severu Izraele
Muhammad Agbaría, tajemník Komunistické strany Izraele
Júsef Džabarín, volební lídr arabské Jednotné kandidátky
Převážně arabské město Umm al-Fahm na severu Izraele
Bầu cử Israel lần đầu sau cuộc tấn công Hamas: Sức ảnh hưởng của các nhóm thiểu số