Bộ Nội vụ Việt Nam phản hồi đề nghị nghiên cứu sáp nhập xã, phường
Bộ Nội vụ vừa có phản hồi chính thức về kiến nghị của cử tri tỉnh Lâm Đồng gửi đến sau kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI. Cử tri bày tỏ lo ngại về khối lượng công việc ngày càng tăng ở cơ sở trong khi chế độ tiền lương, phụ cấp cho người hoạt động không chuyên trách còn thấp, chưa tương xứng với công sức bỏ ra. Họ đề nghị Bộ Nội vụ kiến nghị Chính phủ xem xét tăng phụ cấp và tiếp tục nghiên cứu việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã cho phù hợp hơn.
Bối cảnh
Việc tổ chức bộ máy hành chính cấp xã, phường, thị trấn là một phần quan trọng trong hệ thống chính quyền địa phương Việt Nam. Người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố thường là những cán bộ kiêm nhiệm, không hưởng lương chính thức mà chỉ nhận phụ cấp từ ngân sách. Họ đóng vai trò quan trọng trong việc vận động nhân dân, tổ chức các phong trào thi đua và hỗ trợ công tác quản lý địa bàn.
Trong bối cảnh hiện nay, khối lượng công việc ở cơ sở ngày càng nhiều, đòi hỏi trách nhiệm cao hơn, nhưng mức phụ cấp và chế độ đãi ngộ chưa tương xứng, gây khó khăn cho công tác giữ chân cán bộ. Đồng thời, việc sắp xếp lại các đơn vị hành chính cấp xã nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội cũng là vấn đề được nhiều địa phương quan tâm.
Diễn biến chính
Bộ Nội vụ cho biết, căn cứ kết luận của Bộ Chính trị, Chính phủ đã ban hành nghị định 185/2026 quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố và chế độ, chính sách với người hoạt động không chuyên trách ở các đơn vị này. Nghị định này quy định rõ nguyên tắc, thẩm quyền, trình tự, thủ tục, hồ sơ thành lập và sắp xếp thôn, tổ dân phố, đồng thời nâng mức phụ cấp cho đội ngũ người hoạt động không chuyên trách.
Cụ thể, ngân sách nhà nước khoán quỹ phụ cấp, bao gồm cả hỗ trợ đóng bảo hiểm xã hội, để chi trả hàng tháng cho người hoạt động không chuyên trách. Với thôn có từ 700 hộ gia đình trở lên, tổ dân phố có từ 1.000 hộ gia đình trở lên, hoặc thuộc các khu vực trọng điểm về quốc phòng, biên giới, hải đảo, hoặc đặc biệt khó khăn, mức khoán quỹ phụ cấp được nâng lên 8 lần mức lương cơ sở (trước đây là 6 lần).
Đối với các thôn, tổ dân phố không thuộc diện trên, mức khoán quỹ phụ cấp là 6,5 lần mức lương cơ sở (trước đây là 4,5 lần). Ngoài ra, nếu tỉnh, thành phố sử dụng ngân sách địa phương để quy định mức phụ cấp cao hơn, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh có quyền quyết định mà không cần xin ý kiến các bộ, cơ quan trung ương.
Về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, Bộ Nội vụ dẫn lại Kết luận 76 của Ban Chấp hành Trung ương về hoàn thiện mô hình tổ chức hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp. Theo đó, các tỉnh ủy, thành ủy trực thuộc Trung ương phải chủ động rà soát các đơn vị hành chính chưa đáp ứng tiêu chuẩn hoặc phát sinh bất hợp lý trong quá trình vận hành.
Trên cơ sở tiêu chí, nguyên tắc, điều kiện và quy trình do Trung ương quy định, địa phương xây dựng phương án điều chỉnh nếu cần thiết, bảo đảm khoa học, thận trọng và tạo sự đồng thuận xã hội. Phương án này phải được báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc tăng mức phụ cấp cho người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố là bước đi nhằm nâng cao động lực làm việc, giúp họ yên tâm công tác và bám sát địa bàn. Điều này có thể góp phần cải thiện hiệu quả quản lý ở cơ sở, đồng thời thúc đẩy các phong trào thi đua phát triển.
Đối với đề xuất tiếp tục nghiên cứu sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, Bộ Nội vụ nhấn mạnh hiện hệ thống đang vận hành ổn định và hiệu quả. Việc điều chỉnh địa giới hành chính phải dựa trên cơ sở khoa học, thực tiễn quản trị và nguyện vọng chính đáng của nhân dân, tránh gây xáo trộn. Địa phương chịu trách nhiệm đề xuất và phải đảm bảo phương án khả thi, tạo đồng thuận, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội tốt hơn.
Kết luận
Bộ Nội vụ đã có phản hồi rõ ràng về các kiến nghị của cử tri tỉnh Lâm Đồng, khẳng định đã có nghị định quy định chi tiết về tổ chức và chính sách với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố, đồng thời nhấn mạnh việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã phải thận trọng và do địa phương đề xuất. Đây là thông tin quan trọng cho các cán bộ cơ sở và người dân quan tâm đến công tác quản lý địa phương cũng như chính sách đãi ngộ cán bộ không chuyên trách.
Hình ảnh từ bài viết
Một góc xã ở Nghệ An - Ảnh: DOÃN HÒA
Bộ Nội vụ phản hồi đề nghị tiếp tục nghiên cứu sáp nhập xã, phường - Ảnh 2.
Bộ Nội vụ Việt Nam phản hồi đề nghị nghiên cứu sáp nhập xã, phường