Đăk Lăk yêu cầu thủy điện thông báo sớm trước khi xả lũ để bảo vệ người dân

2026-09-17

Đăk Lăk yêu cầu thủy điện thông báo sớm trước khi xả lũ để bảo vệ người dân

Thiên tai luôn là thách thức lớn đối với các tỉnh miền núi như Đăk Lăk, đặc biệt khi mùa mưa bão đến. Làm thế nào để người dân kịp thời nhận biết và chủ động ứng phó với lũ lụt là câu hỏi được đặt ra sau những thiệt hại nặng nề trong quá khứ. Mới đây, Bí thư Tỉnh ủy Đăk Lăk Lương Nguyễn Minh Triết đã yêu cầu các nhà máy thủy điện phải thông báo trực tiếp cho người dân ít nhất nửa ngày trước khi xả lũ, nhằm giảm thiệt hại và bảo vệ tính mạng, tài sản của người dân.

Đăk Lăk yêu cầu thủy điện báo trực tiếp người dân trước nửa ngày khi xả lũ

Bối cảnh

Đăk Lăk là tỉnh nằm ở Tây Nguyên, khu vực thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai như lũ lụt, dông lốc. Năm 2025, tỉnh này đã trải qua một trận lũ lịch sử kéo dài nhiều ngày vào tháng 11, gây thiệt hại nghiêm trọng với 113 người chết, hàng trăm nhà dân và nhiều công trình công cộng bị hư hỏng, tổng thiệt hại lên đến hơn 4.500 tỷ đồng. Một phần nguyên nhân được xác định là do việc dự báo mưa và điều tiết xả lũ từ các nhà máy thủy điện chưa có sự phối hợp chặt chẽ và quy trình rõ ràng.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, Đăk Lăk cũng đã ghi nhận 13 trận thiên tai chủ yếu là dông, lốc, làm 2 người chết và ảnh hưởng đến hơn 109 nhà dân cùng nhiều công trình hạ tầng. Dù dự báo lượng mưa cuối năm thấp hơn năm trước, nhưng tình hình vẫn có thể diễn biến phức tạp, đòi hỏi công tác phòng chống thiên tai phải được nâng cao.

Diễn biến chính

Tại Hội nghị chuyên đề về công tác phòng, chống thiên tai ngày 17/9, ông Lương Nguyễn Minh Triết, Bí thư Tỉnh ủy Đăk Lăk, đã chỉ ra những hạn chế trong công tác dự báo mưa lớn cục bộ, lũ quét và điều tiết lũ của địa phương. Theo ông, thông tin cảnh báo hiện nay còn bị gián đoạn khi mất điện diện rộng, và việc thông báo xả lũ thường sát giờ, khiến người dân không kịp di dời an toàn.

Đáng chú ý, các thông số về lượng mưa, gió được truyền tải theo cách khó hiểu, làm người dân có thể chủ quan trong ứng phó. Do đó, ông Triết yêu cầu nhà máy thủy điện phải thông báo trực tiếp đến người dân, không chỉ qua chính quyền các cấp. Nội dung cảnh báo cần đơn giản, dễ hiểu, có thể sử dụng mã màu xanh, vàng, đỏ để người dân nhanh chóng nhận biết mức độ nguy hiểm và khu vực cần di dời.

"Phương án phải báo trước người dân ít nhất nửa ngày. Họ mới kịp thời đi đến chỗ cao ráo hoặc di chuyển gia súc. Nếu cảnh báo trước 5 hay 10 phút là không thể được", ông Triết nhấn mạnh.

Ông Châu Đình Quốc, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần Thủy điện Sông Ba Hạ, cho biết nhà máy thủy điện này nằm trên sông Ba, thuộc xã Suối Trai, trong đó một phần vùng hồ thuộc tỉnh Gia Lai. Mùa mưa trên lưu vực sông Ba thường kéo dài từ tháng 9 đến tháng 12, tập trung mưa lớn vào tháng 10 và 11, với diễn biến lũ phức tạp kéo dài 7-10 ngày.

Nhà máy đã hoàn thành kiểm tra, bảo dưỡng hệ thống cửa van xả lũ trước tháng 8 năm nay. Điểm mới trong phương án ứng phó mưa lũ là phối hợp với các nhà mạng Viettel và VinaPhone để gửi tin nhắn SMS diện rộng đến người dân khi có lũ lớn hoặc xả lũ khẩn cấp. Đồng thời, công ty cũng cấp bộ đàm cho các đại diện thôn, buôn ở vùng hạ du để họ trực tiếp thông báo và vận động người dân sơ tán.

Theo Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Đăk Lăk, phương án ứng phó thiên tai được chia thành 6 khu vực, mỗi khu vực có phương án thông tin liên lạc riêng, sử dụng điện thoại di động, điện thoại vệ tinh, xe thông tin VSAT và các tổng đài. Hệ thống VSAT của Quân khu 5 hiện có 24 máy phát chỉ huy và 52 máy cầm tay, bảo đảm liên lạc trong phạm vi khoảng 450 km ngay cả khi mất điện và internet.

Lực lượng quân sự, công an cũng được trang bị khoảng 100 bộ đàm chuyên dụng phục vụ chỉ huy, điều hành. Khi cần sơ tán, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh phối hợp với các xã, phường khảo sát thực địa, xác định số người cần di dời, phương án liên lạc và bảo đảm lương thực, thực phẩm tại chỗ.

Phân tích & Ý nghĩa

Yêu cầu của Bí thư Tỉnh ủy Đăk Lăk về việc thông báo xả lũ trực tiếp và sớm cho người dân là bài học quan trọng sau những thiệt hại nặng nề do thiên tai gây ra trong năm 2025. Việc cảnh báo muộn hoặc thông tin không rõ ràng có thể khiến người dân không kịp di dời, dẫn đến tổn thất về người và tài sản.

Đặc biệt, ở các vùng miền núi, nơi giao thông khó khăn và nhiều hộ dân sống rải rác, việc truyền tải thông tin nhanh chóng, dễ hiểu là yếu tố sống còn. Việc phối hợp giữa nhà máy thủy điện, chính quyền địa phương và các nhà mạng viễn thông để gửi tin nhắn SMS diện rộng, cùng với việc trang bị bộ đàm cho các đại diện thôn, buôn, giúp tăng cường khả năng tiếp cận thông tin, giảm thiểu rủi ro khi xảy ra lũ lụt.

Đối với cộng đồng người Việt tại các vùng có thủy điện hoặc thường xuyên chịu ảnh hưởng thiên tai, chính sách này cũng góp phần nâng cao nhận thức và khả năng ứng phó, đồng thời giảm thiểu thiệt hại cho các hộ kinh doanh nhỏ, nhà hàng, siêu thị và các ngành nghề khác.

Kết luận

Đăk Lăk đang nỗ lực cải thiện công tác phòng chống thiên tai bằng cách yêu cầu các nhà máy thủy điện thông báo trực tiếp và sớm cho người dân trước khi xả lũ. Đây là bước đi cần thiết để bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân, đồng thời nâng cao hiệu quả ứng phó với thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.