Đề xuất danh mục cây xanh đô thị giảm bụi mịn, hấp thụ khí thải
Ô nhiễm không khí đang là vấn đề nghiêm trọng tại nhiều đô thị lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân. Liệu việc trồng cây xanh có thể là giải pháp hiệu quả để cải thiện chất lượng không khí? Mới đây, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm Việt Nam đã đề xuất xây dựng chương trình trồng cây xanh đô thị giai đoạn 2026-2030, tập trung vào các loài cây có khả năng giảm bụi mịn và hấp thụ khí thải.
Bối cảnh
Ô nhiễm không khí, đặc biệt là bụi mịn PM2.5 và PM10, đã trở thành thách thức lớn đối với các thành phố phát triển nhanh tại Việt Nam. Bụi mịn là các hạt nhỏ có thể xâm nhập sâu vào phổi, gây ra nhiều bệnh về hô hấp và tim mạch. Ngoài ra, khí thải từ giao thông, công nghiệp và hoạt động đốt sinh khối cũng góp phần làm suy giảm chất lượng không khí.
Trong bối cảnh đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường giao cho Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm triển khai các nhiệm vụ nhằm khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường không khí trong giai đoạn 2026-2030. Một trong những giải pháp được chú trọng là phát triển cây xanh đô thị và không gian công cộng xanh.
Diễn biến chính
Theo kế hoạch do Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm Nguyễn Hồng Lượng ký, Cục sẽ xây dựng chương trình trồng cây xanh và phát triển không gian công cộng xanh tại các đô thị trong giai đoạn 2026-2030. Mục tiêu là nghiên cứu và lựa chọn các loài cây có khả năng giảm bụi mịn trong không khí, hấp thụ khí thải, có tán lá rộng và phù hợp với điều kiện sống tại đô thị.
Chương trình sẽ xây dựng danh mục khuyến nghị các loài cây xanh đô thị phù hợp, đồng thời phối hợp với Bộ Xây dựng, các Sở Xây dựng và các đơn vị liên quan tại các tỉnh, thành phố để phát triển không gian xanh như vành đai xanh, hành lang xanh và công viên, đặc biệt tại những đô thị lớn hoặc có nguy cơ ô nhiễm cao.
Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm cũng sẽ chủ trì phần xác định cơ cấu cây trồng góp phần giảm ô nhiễm môi trường không khí và tham gia thiết kế cảnh quan không gian công cộng đô thị. Dự kiến trong quý 4 năm nay, chương trình sẽ được trình lên cấp có thẩm quyền để phê duyệt và triển khai thực hiện.
Bên cạnh đó, Cục sẽ tổ chức nghiên cứu, đánh giá vai trò của rừng và cây xanh trong việc cải thiện chất lượng không khí, bao gồm khả năng giảm lượng bụi PM2.5, PM10 và hấp thụ khí thải, cũng như điều hòa vi khí hậu. Kết quả nghiên cứu sẽ được chuyển giao và phổ biến kỹ thuật tới địa phương, chủ rừng và các bên liên quan trong giai đoạn 2027-2030.
Ngoài việc phát triển cây xanh, kế hoạch còn tập trung kiểm soát các hoạt động đốt sinh khối, đốt thực bì, đốt nương rẫy và giảm phát thải từ cháy rừng – những nguồn phát sinh bụi và khí thải trong lĩnh vực lâm nghiệp. Để giám sát hiệu quả, Cục sẽ phối hợp ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), viễn thám và thiết bị bay không người lái (UAV) nhằm phát hiện sớm các điểm đốt mở và cháy rừng.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc xây dựng chương trình trồng cây xanh đô thị có thể mang lại nhiều lợi ích thiết thực trong việc giảm thiểu ô nhiễm không khí, đặc biệt là bụi mịn và khí thải độc hại. Cây xanh với tán lá rộng không chỉ giúp hấp thụ các hạt bụi mà còn điều hòa nhiệt độ, tạo môi trường sống trong lành hơn cho cư dân đô thị.
Đối với cộng đồng người Việt tại các thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM hay các đô thị khác, chương trình này có thể góp phần cải thiện chất lượng không khí, ảnh hưởng tích cực đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống hàng ngày. Ngoài ra, việc phát triển không gian xanh cũng tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động kinh doanh nhỏ, dịch vụ và giải trí ngoài trời.
Việc ứng dụng công nghệ hiện đại như AI và UAV trong giám sát cháy rừng cũng cho thấy sự quyết tâm trong việc kiểm soát nguồn phát thải bụi và khí thải từ các hoạt động lâm nghiệp, góp phần bảo vệ môi trường bền vững.
Kết luận
Chương trình trồng cây xanh và phát triển không gian xanh đô thị giai đoạn 2026-2030 do Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm đề xuất là một bước đi quan trọng nhằm giảm ô nhiễm không khí, cải thiện môi trường sống tại các đô thị lớn. Việc lựa chọn các loài cây phù hợp và phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan sẽ giúp chương trình đạt hiệu quả cao, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và phát triển bền vững.
Hình ảnh từ bài viết
Hoa giấy trồng bên đường Khuất Duy Tiến, Hà Nội - Ảnh: DANH KHANG
Đề xuất danh mục cây xanh đô thị giảm bụi mịn, hấp thụ khí thải