Hà Nội thí điểm phủ xanh trụ cầu, hầm chui tăng mảng xanh đô thị
Hà Nội đang thử nghiệm một sáng kiến mới nhằm làm đẹp cảnh quan và tăng mảng xanh trong thành phố bằng cách trồng cây leo quanh các trụ cầu đường sắt trên cao, hầm chui và nhà chờ xe buýt. Liệu việc phủ xanh này có thể góp phần cải thiện môi trường sống và tạo điểm nhấn xanh mát cho đô thị đông đúc như Hà Nội?
Bối cảnh
Hà Nội là thủ đô và thành phố lớn nhất Việt Nam, với mật độ dân cư cao và nhiều công trình giao thông đô thị hiện đại như đường sắt trên cao, cầu vượt và hầm chui. Tuy nhiên, các công trình này thường thiếu mảng xanh, khiến cảnh quan đô thị trở nên khô cứng và thiếu sức sống. Để cải thiện điều này, Sở Xây dựng Hà Nội đã giao các đơn vị liên quan khảo sát, thiết kế và triển khai thí điểm phủ xanh tại một số vị trí trọng điểm trong thành phố.
Việc phủ xanh các công trình giao thông không chỉ giúp làm đẹp cảnh quan mà còn góp phần giảm nhiệt độ, cải thiện chất lượng không khí và tạo môi trường sống dễ chịu hơn cho người dân. Đây cũng là một phần trong Đề án quản lý, phát triển hệ thống cây xanh, công viên, vườn hoa và mặt nước mới được Hà Nội ban hành.
Diễn biến chính
Dự án thí điểm được triển khai tại ba trụ đường sắt trên cao trên đường Nguyễn Trãi, trước tòa nhà Royal City; hầm chui Lê Văn Lương - Tố Hữu; cầu vượt Lê Văn Lương - Láng Hạ và ba nhà chờ xe buýt ở các tuyến phố trung tâm.
- Tại ba trụ đường sắt trên đường Nguyễn Trãi, chiều cao từ mặt đất đến đáy gối cầu khoảng 5,3 m. Phương án là lắp khung giàn thép ôm quanh thân trụ mà không khoan đục vào kết cấu công trình. Giàn được đặt cách bề mặt bê tông một khoảng để cây leo phát triển và thuận tiện kiểm tra trụ cầu.
- Cây được trồng ở chân trụ, dẫn leo lên giàn và phân bố quanh các mặt trụ. Loại cây leo được chọn là cây phát triển theo giàn, không tự bám trực tiếp lên bê tông. Phạm vi phủ xanh không vươn lên phần đỉnh trụ, dầm cầu hay thiết bị kỹ thuật, đồng thời chừa khoảng trống để bảo trì.
- Tại cầu vượt Lê Văn Lương - Láng Hạ, diện tích phủ xanh khoảng 200 m2 giàn leo trên tường chân cầu. Tường này được ghép từ các tấm bê tông, có dải đất trồng cây phía dưới, thuận tiện cho việc trồng và chăm sóc cây leo.
- Với hầm chui Lê Văn Lương - Tố Hữu, do chân tường sát đường xe chạy và hệ thống thoát nước, không đủ không gian để đặt bồn cây, nên phương án là bố trí các chậu cây thành từng cụm dọc mép trên thành hầm, phía dưới lan can, dài khoảng 300 m. Cây được trồng để rủ xuống mặt trong thành hầm, chiều dài cây rủ được khống chế khoảng 2-3 m và cắt tỉa định kỳ để không cản trở giao thông hay che khuất biển báo, đèn chiếu sáng.
- Tại ba nhà chờ xe buýt, như nhà chờ Đại học Dược trên đường Lê Thánh Tông và nhà chờ gần Bệnh viện Xanh Pôn trên đường Trần Phú, cây được đặt trong bồn hoặc chậu phía sau, hai bên nhà chờ, không chiếm lối đi. Hệ khung hoặc cáp nhẹ dẫn cây leo lên vách sau và một phần mái nhà chờ. Kết cấu dẫn cây ưu tiên lắp độc lập, không che khuất thông tin điểm dừng, quảng cáo hay thiết bị kỹ thuật.
Phân tích & Ý nghĩa
Việc phủ xanh các công trình giao thông như trụ cầu, hầm chui và nhà chờ xe buýt là một giải pháp sáng tạo nhằm tăng mảng xanh đô thị trong bối cảnh Hà Nội đang phát triển nhanh và mật độ xây dựng cao. Cây xanh không chỉ làm đẹp cảnh quan mà còn giúp giảm nhiệt độ, cải thiện chất lượng không khí, giảm tiếng ồn và tạo môi trường sống dễ chịu hơn cho người dân.
Đặc biệt, việc sử dụng cây leo trên giàn thép quanh trụ cầu và tường chân cầu giúp tận dụng không gian thô cứng vốn ít được sử dụng để tạo điểm nhấn xanh mát. Phương án không khoan đục vào kết cấu công trình cũng đảm bảo an toàn kỹ thuật và thuận tiện cho việc bảo trì.
Đối với cộng đồng người Việt tại Séc và châu Âu, những sáng kiến như vậy có thể là gợi ý hữu ích cho việc cải tạo cảnh quan đô thị, đặc biệt trong các khu vực đông dân cư hoặc các công trình giao thông hiện đại. Việc tăng mảng xanh cũng góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, giảm ô nhiễm và tạo môi trường thân thiện hơn.
Kết luận
Hà Nội đang thử nghiệm phủ xanh các công trình giao thông trọng điểm nhằm tăng mảng xanh đô thị, cải thiện cảnh quan và môi trường sống. Dự án thí điểm tại các trụ cầu đường sắt trên cao, hầm chui và nhà chờ xe buýt hứa hẹn mang lại hiệu quả tích cực, đồng thời mở ra hướng phát triển bền vững cho đô thị trong tương lai.
Hình ảnh từ bài viết
Phối cảnh trồng cây leo quanh trụ cầu đường sắt tuyến Cát Linh - Hà Đông, tại khu vực đường Nguyễn Trãi (trước tòa nhà Royal city).
Phối cảnh phủ xanh thành hầm chui Lê Văn Lương.
Phối cảnh trồng cây leo tại nhà chờ xe buýt.
Hà Nội thí điểm phủ xanh trụ cầu, hầm chui tăng mảng xanh đô thị