Hà Nội, TP HCM đối mặt với 90-100 ngày nắng nóng trên 35 độ C vào cuối thế kỷ
Biến đổi khí hậu đang ngày càng rõ nét, đặc biệt tại hai đô thị lớn nhất Việt Nam là Hà Nội và TP HCM. Liệu người dân có sẵn sàng đối mặt với những đợt nắng nóng kéo dài và nhiệt độ tăng cao chưa từng có? Kịch bản mới nhất cho thấy số ngày nắng nóng trên 35 độ C tại nội đô hai thành phố này sẽ tăng mạnh trong tương lai gần.
Bối cảnh
Ngày 9 tháng 10 năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam công bố kịch bản biến đổi khí hậu cập nhật năm 2025, dựa trên các mô hình khí hậu toàn cầu và dữ liệu địa phương. Kịch bản này tập trung vào hai thành phố lớn là Hà Nội, thủ đô nước Việt Nam, và TP HCM, trung tâm kinh tế phía Nam.
Biến đổi khí hậu toàn cầu đang khiến nhiệt độ trung bình tăng lên, kéo theo các hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng gay gắt, hạn hán, và mưa bão bất thường. Đặc biệt, các đô thị lớn với mật độ xây dựng cao như Hà Nội và TP HCM còn chịu thêm tác động của đảo nhiệt đô thị, làm nhiệt độ tại nội đô tăng nhanh hơn vùng ngoại ô.
Diễn biến chính
Theo tiến sĩ Nguyễn Hữu Quyền, từ Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường và Biển, nhiệt độ tại nội đô Hà Nội dự báo sẽ tăng từ 3,6 đến 4,2 độ C, còn TP HCM tăng khoảng 3,5 đến 3,7 độ C vào cuối thế kỷ 21. Đây là mức tăng cao hơn nhiều so với mức trung bình toàn thành phố, phản ánh sự tập trung nhiệt độ do đặc điểm đô thị.
Số ngày nắng nóng với nhiệt độ cao nhất trong ngày vượt ngưỡng 35 độ C cũng sẽ tăng mạnh. Tại nội đô TP HCM, số ngày này có thể tăng thêm khoảng 90-100 ngày vào cuối thế kỷ, trong khi Hà Nội tăng khoảng 50-90 ngày. Mức tăng trung bình toàn thành phố thấp hơn, nhưng vẫn đáng kể, với TP HCM tăng 30-50 ngày và Hà Nội tăng 25-65 ngày.
Không chỉ số ngày nóng tăng, các đợt nắng nóng cũng có xu hướng kéo dài hơn. Thời gian kéo dài một đợt nóng trên 35 độ C tại nội đô Hà Nội có thể tăng thêm 15-22 ngày, còn tại TP HCM tăng 20-24 ngày vào cuối thế kỷ.
Phân tích & Ý nghĩa
Hiện tượng đảo nhiệt đô thị là một trong những nguyên nhân khiến nội đô hai thành phố nóng hơn vùng ngoại ô. Đảo nhiệt đô thị xảy ra khi các bề mặt bê tông, nhựa đường và các công trình xây dựng hấp thụ và giữ nhiệt nhiều hơn, trong khi diện tích cây xanh và mặt nước ít đi, làm nhiệt độ khu vực tăng cao hơn đáng kể.
Sự gia tăng ngày nắng nóng và nhiệt độ cao không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe người dân, mà còn tác động đến năng suất lao động, tiêu thụ năng lượng (điều hòa, làm mát), và nguy cơ gia tăng các bệnh liên quan đến nhiệt như sốc nhiệt, sốt xuất huyết. Theo kịch bản, số ngày có nguy cơ sốc nhiệt cao tại nội đô Hà Nội có thể tăng thêm 80 ngày, TP HCM tăng 100 ngày.
Biến đổi khí hậu còn làm tăng nguy cơ dịch bệnh. Khi nhiệt độ toàn cầu tăng 3 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp, số ca sốt xuất huyết dự báo tăng khoảng 50-60% tại Hà Nội và 35-37% tại TP HCM, gây áp lực lớn lên hệ thống y tế và cộng đồng.
Kết luận
Kịch bản biến đổi khí hậu năm 2025 cho thấy Hà Nội và TP HCM sẽ trải qua những thay đổi đáng kể về nhiệt độ và số ngày nắng nóng trong thế kỷ 21. Người dân và các ngành kinh tế cần chuẩn bị thích ứng với thực tế này, từ điều chỉnh quy hoạch đô thị, tăng diện tích cây xanh, đến nâng cao nhận thức về sức khỏe và phòng chống dịch bệnh liên quan đến nhiệt độ cao.
Hình ảnh từ bài viết
TS Nguyễn Hữu Quyền nói tại buổi công bố kịch bản biến đổi khí hậu, sáng 9/10. Ảnh: Gia Chính
Mức biến đổi nhiệt độ trung bình năm so với thời kỳ cơ sở ở Hà Nội (bên trên) và TP HCM.
Nắng nóng tại Hà Nội tháng 6/2026. Ảnh: Thế Bằng
Hà Nội, TP HCM đối mặt với 90-100 ngày nắng nóng trên 35 độ C vào cuối thế kỷ