Nhà nước Séc dự kiến thu gần 4 tỷ Kč lợi nhuận từ các doanh nghiệp nhà nước năm tới
Năm 2027, chính phủ Séc dự kiến sẽ thu về từ các doanh nghiệp nhà nước và các công ty mà nhà nước nắm cổ phần gần 17 tỷ Kč, tăng gần 4 tỷ so với năm nay. Đây là một phần trong kế hoạch ngân sách nhà nước do chính phủ Andrej Babiš (ANO) thông qua, nhằm tăng nguồn thu trong bối cảnh chi tiêu công tăng cao và thâm hụt ngân sách vẫn ở mức lớn.
Bối cảnh
Ngân sách nhà nước Séc hàng năm được xây dựng dựa trên nhiều nguồn thu khác nhau, trong đó có thuế, các khoản phí, tiền phạt, doanh thu từ bán tài sản công và cả nguồn hỗ trợ từ Liên minh châu Âu (EU). Năm 2027, tổng thu ngân sách dự kiến đạt khoảng 2,199 nghìn tỷ Kč, tăng gần 81 tỷ so với năm 2026. Tuy nhiên, nguồn thu không phải thuế dự kiến giảm khoảng 26 tỷ Kč, chủ yếu do giảm tiền từ EU.
Trong bối cảnh đó, việc tăng thu từ các doanh nghiệp nhà nước và các công ty mà nhà nước sở hữu cổ phần được xem là một trong những giải pháp để bù đắp phần thiếu hụt và tăng nguồn thu cho ngân sách.
Diễn biến chính
Theo kế hoạch ngân sách đã được chính phủ Andrej Babiš (đảng ANO) phê duyệt, năm 2026 nhà nước dự kiến thu về từ các doanh nghiệp nhà nước và các công ty có cổ phần nhà nước khoảng 15 tỷ Kč thông qua cổ tức và các khoản lợi nhuận khác. Năm 2027, con số này được dự báo tăng lên hơn 17 tỷ Kč, tức tăng gần 4 tỷ Kč so với năm trước.
Trong số các doanh nghiệp này, tập đoàn năng lượng lớn nhất Séc là ČEZ đóng góp phần lớn. Năm nay, đại hội cổ đông của ČEZ đã thông qua việc chi trả cổ tức gần 23 tỷ Kč cho các cổ đông, trong đó nhà nước, với tư cách cổ đông lớn nhất, nhận gần 16 tỷ Kč.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp khác như Čepro (nhà phân phối nhiên liệu) và Mero (đơn vị vận hành đường ống dẫn dầu) cũng đóng góp phần lợi nhuận cho ngân sách. Ngoài ra, công ty ČEPS, thuộc sở hữu hoàn toàn của nhà nước và quản lý hệ thống truyền tải điện cao thế, dự kiến sẽ đóng góp khoảng 5 tỷ Kč từ cổ tức và lợi nhuận trong năm tới, tăng so với 4 tỷ Kč năm nay.
Phân tích & Ý nghĩa
Mặc dù khoản thu từ các doanh nghiệp nhà nước chỉ chiếm khoảng 1,5% tổng thu ngân sách, nhưng đây là nguồn thu ổn định và có thể dự đoán được, giúp chính phủ có thêm nguồn lực tài chính trong bối cảnh chi tiêu công dự kiến tăng mạnh. Năm 2027, tổng chi tiêu nhà nước dự kiến lên tới 2,585 nghìn tỷ Kč, tăng khoảng 157 tỷ so với năm 2026, dẫn đến thâm hụt ngân sách khoảng 386 tỷ Kč, mức thâm hụt lớn thứ hai trong lịch sử Séc.
Việc tăng thu từ lợi nhuận các doanh nghiệp nhà nước cũng phản ánh chính sách của chính phủ nhằm tận dụng tối đa nguồn lực từ các công ty mà nhà nước nắm quyền kiểm soát, đồng thời giảm bớt áp lực tăng thuế hoặc vay nợ công. Đối với cộng đồng người Việt tại Séc, điều này có thể gián tiếp ảnh hưởng đến môi trường kinh doanh và thuế má, đặc biệt với những ai hoạt động trong các ngành liên quan đến năng lượng, vận tải hay kinh doanh nhỏ lẻ.
Kết luận
Nhìn chung, kế hoạch tăng thu từ các doanh nghiệp nhà nước trong ngân sách năm 2027 của Séc là một phần trong chiến lược tài chính nhằm cân bằng nguồn thu và chi tiêu trong bối cảnh kinh tế có nhiều biến động. Dù khoản thu này không lớn so với tổng ngân sách, nhưng vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ tài chính cho các chương trình công và giảm áp lực tài chính cho nhà nước.
Nhà nước Séc dự kiến thu gần 4 tỷ Kč lợi nhuận từ các doanh nghiệp nhà nước năm tới