Những chiếc bát cũ hé lộ câu chuyện liệt sĩ chống Pháp tại Hải Phòng

2026-10-10

Những chiếc bát cũ hé lộ câu chuyện liệt sĩ chống Pháp tại Hải Phòng

Việc phát hiện 56 hài cốt liệt sĩ cùng những chiếc bát ăn cơm cũ trong đợt khai quật tại gò Mả Chìa, phía sau bốt Mai Sơn cũ, đã giúp các cơ quan chức năng xác định danh tính nhiều chiến sĩ hy sinh trong cuộc kháng chiến chống Pháp. Điều này không chỉ là một bước tiến trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ mà còn là lời nhắc nhở sâu sắc về những mất mát, hy sinh của người dân vùng đất Hải Phòng trong lịch sử.

Những chiếc bát cũ giúp nhận diện liệt sĩ chống Pháp

Bối cảnh

Gò Mả Chìa nằm ngay sau bốt Mai Sơn, một công trình quân sự được quân Pháp xây dựng vào tháng 4 năm 1951 nhằm kiểm soát tuyến quốc lộ 10, con đường chiến lược nối liền các tỉnh Thái Bình, Hải Phòng và Quảng Ninh. Bốt Mai Sơn được trang bị tường đá cao hơn 3 mét, hào sâu, hàng rào thép gai và ụ súng, với lực lượng đồn trú gồm lính chính quy và lính phụ trợ, được trang bị súng máy và đại bác. Đây là nơi giam giữ và tra tấn nhiều người dân, du kích bị bắt trong các đợt càn quét của thực dân Pháp.

Trong bối cảnh chiến tranh ác liệt, gò Mả Chìa trở thành nơi chôn cất tập thể những người tử vong sau khi bị tra tấn dã man tại bốt Mai Sơn. Khu vực này rộng khoảng 5.000 m2, chứa đựng những câu chuyện đau thương của người dân và chiến sĩ địa phương.

Diễn biến chính

Từ ngày 26 tháng 9 đến 5 tháng 10, Bộ Chỉ huy Quân sự TP Hải Phòng phối hợp với UBND xã Vĩnh Bảo tiến hành khai quật khu vực rộng khoảng 250 m2 tại gò Mả Chìa. Qua đó, lực lượng chức năng đã cất bốc 40 hài cốt trong tiểu quách và 16 hài cốt vùi lấp trong đất, cùng nhiều di vật, trong đó nổi bật là những chiếc bát ăn cơm cũ kỹ.

Ông Đào Phú Thùy Dương, Bí thư Đảng ủy xã Vĩnh Bảo, cho biết theo tư liệu lịch sử và lời kể của nhân chứng, trước khi sát hại các chiến sĩ, thực dân Pháp đã cho họ ăn cơm. Những chiếc bát này sau đó được người phu mộ Việt Nam chôn cùng hài cốt liệt sĩ như một cách ghi nhớ và tôn vinh sự hy sinh của họ.

Dựa trên hiện vật, tình trạng các hố chôn và dữ liệu thuộc Đề án 1237, cơ quan chức năng đã xác định được danh tính tám liệt sĩ chống Pháp, bao gồm Nguyễn Văn Cảm, Hà Văn Rặc, Đỗ Ngọc Bích, Đỗ Văn Choát, Nguyễn Văn Gắng, Vũ Văn Hữu, Phạm Văn Choát và Vũ Văn Tuân. Họ đều là cán bộ, du kích thuộc các xã cũ như Vinh Quang, Đồng Minh, Vĩnh Phong và Cao Minh, nay thuộc các xã Vĩnh Bảo, Vĩnh Hải và Vĩnh Am.

Chính quyền địa phương dự kiến tổ chức lễ cầu siêu cho các liệt sĩ và đồng bào tử nạn tại Mả Chìa vào ngày 12 tháng 10, tiếp theo là lễ truy điệu và an táng vào ngày 15 tháng 10.

Phân tích & Ý nghĩa

Việc phát hiện những chiếc bát ăn cơm cũ cùng hài cốt liệt sĩ không chỉ giúp xác định danh tính mà còn là minh chứng sống động cho những câu chuyện lịch sử đau thương tại vùng đất Hải Phòng. Những chiếc bát, tuy nhỏ bé, nhưng lại chứa đựng giá trị tinh thần lớn lao, thể hiện sự tôn trọng và lòng biết ơn của người dân đối với những người đã ngã xuống trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Đây cũng là dịp để thế hệ hôm nay hiểu rõ hơn về những hy sinh, mất mát của cha ông, đồng thời góp phần giáo dục truyền thống yêu nước cho các thế hệ tương lai. Việc quy tập và xây dựng khu tưởng niệm tại gò Mả Chìa sẽ biến nơi từng gắn với đau thương thành địa điểm giáo dục lịch sử và lòng tự hào dân tộc.

Kết luận

Đợt khai quật tại gò Mả Chìa đã mang lại kết quả quan trọng trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ chống Pháp, đồng thời giúp tái hiện những câu chuyện lịch sử qua những chiếc bát cũ. Sự kiện này không chỉ là niềm tự hào của người dân Hải Phòng mà còn là bài học lịch sử sâu sắc, nhắc nhở chúng ta về giá trị của hòa bình và sự hy sinh của các thế hệ đi trước.